ఇన్కమ్ ట్యాక్స్ అప్పీలేట్ ట్రిబ్యునల్ (ITAT) జైపూర్ బెంచ్ ఒక సీనియర్ సిటిజన్కు ఉపశమనం కల్పించింది. ఐటీఆర్ ఫైల్ చేయకపోవడం, నోటీసులకు స్పందించకపోవడంతో అధికారులు విధించిన **₹5.15 లక్షల** పెనాల్టీని ట్రిబ్యునల్ కొట్టివేసింది.
దాదాపు 9 ఏళ్లుగా నలుగుతున్న ఈ పన్ను వివాదానికి ITAT జైపూర్ తెరదించింది. ఆదాయపు పన్ను శాఖ అధికారులు గతంలో ఈ మొత్తాన్ని 'అన్ఎక్స్ప్లెయిన్డ్ ఇన్కమ్' (లెక్కల్లో లేని ఆదాయం) గా పరిగణించి, ఆదాయపు పన్ను చట్టంలోని సెక్షన్ 144 కింద 'బెస్ట్ జడ్జిమెంట్ అసెస్మెంట్' ద్వారా పన్ను విధించారు. అయితే, ట్రిబ్యునల్ విచారణలో అసలు నిజాలు బయటపడ్డాయి.
ట్రిబ్యునల్ ఎందుకు అంగీకరించలేదు?
పన్ను శాఖ విధించిన ₹5.15 లక్షల డిమాండ్లో మూడు ప్రధాన భాగాలు ఉన్నాయి: ఫిక్స్డ్ డిపాజిట్ (FD) మెచ్యూరిటీ, నగదు డిపాజిట్లు మరియు అంచనా వేసిన ఆదాయం.
- FD మెచ్యూరిటీ: ₹2.42 లక్షల విషయంలో, 2007 లో చేసిన పెట్టుబడి 2009 లో మెచ్యూర్ అయ్యిందని, అది కొత్త ఆదాయం కాదని బ్యాంక్ పాస్బుక్, ఎఫ్డీ రసీదుల ద్వారా ట్యాక్స్ పేయర్ నిరూపించుకున్నారు.
- నగదు డిపాజిట్లు: గతంలో విత్డ్రా చేసిన ₹2.45 లక్షల నుండే ₹1.06 లక్షల నగదు డిపాజిట్లు వచ్చాయని ఆధారాలు చూపడంతో ట్రిబ్యునల్ దీన్ని ఆమోదించింది.
- అంచనా వేసిన ఆదాయం: కేవలం అంచనాలతో (₹1.5 లక్షలు) పన్ను విధించడం సరికాదని, దానికి తగిన సాక్ష్యాధారాలు లేవని ట్రిబ్యునల్ స్పష్టం చేసింది.
నోటీసులను విస్మరిస్తే ఏమవుతుంది?
ఈ కేసు పన్ను చెల్లింపుదారులకు ఒక పెద్ద పాఠం. ఇన్కమ్ ట్యాక్స్ నోటీసులను నిర్లక్ష్యం చేయడం వల్ల అనవసరమైన లీగల్ చిక్కులు ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది. ఒకవేళ ఆ సమయంలో పత్రాలు సరిగ్గా సమర్పించి ఉంటే, 9 ఏళ్ల సుదీర్ఘ న్యాయపోరాటం తప్పేది. కాబట్టి, బ్యాంక్ స్టేట్మెంట్లు మరియు పెట్టుబడి రసీదులను ఎప్పటికప్పుడు జాగ్రత్తగా ఉంచుకోవడం, ఐటీ శాఖ నుండి నోటీసులు రాగానే వెంటనే స్పందించడం చాలా ముఖ్యమని ఈ తీర్పు తేల్చి చెప్పింది.