ముంబైకి చెందిన ఓ ఐటీ ఉద్యోగి ఫ్యూచర్స్ అండ్ ఆప్షన్స్ (F&O) ట్రేడింగ్లో భారీ నష్టాలు చవిచూసి, సుమారు ₹60 లక్షల అప్పుల్లో కూరుకుపోయారు. నెలకు ₹1.6 లక్షల జీతం అందుకుంటున్నా, EMIల భారం ₹1.85 లక్షలకు చేరడంతో, ఈ పరిస్థితి రిటైల్ ఇన్వెస్టర్లకు డెరివేటివ్ ట్రేడింగ్లోని తీవ్ర నష్టాలను కళ్లకు కడుతోంది.
అప్పుల ఊబిలో ఎలా చిక్కుకున్నారు?
ముంబైలోని ఒక మల్టీనేషనల్ ఐటీ సంస్థలో మేనేజర్గా పనిచేస్తున్న 35 ఏళ్ల వ్యక్తి, రిటైల్ ట్రేడింగ్లో ఉన్న తీవ్ర ఆర్థిక నష్టాలను తమ ఉదంతంతో కళ్ళకు కట్టారు. ఆయన సుమారు ₹60 లక్షల వ్యక్తిగత అప్పుల్లో కూరుకుపోయినట్లు వెల్లడించారు. ఫ్యూచర్స్ అండ్ ఆప్షన్స్ (F&O) ట్రేడింగ్లో వచ్చిన నష్టాల వల్ల ఈ అప్పు పేరుకుపోయింది. నెలవారీ జీతం ₹1.6 లక్షలు మాత్రమే ఉండగా, ఆయన నెలవారీ EMIల భారం ₹1.85 లక్షలకు చేరింది. దీంతో, ఇంటి ఖర్చులు పక్కన పెడితే, ప్రతి నెలా ₹25,000 లోటు ఏర్పడుతోంది.
ఈ అప్పుల్లో వ్యక్తిగత రుణాలు, క్రెడిట్ కార్డ్ బకాయిలు (సుమారు ₹7 లక్షలు) తో పాటు, నాన్-బ్యాంకింగ్ ఫైనాన్షియల్ కంపెనీలు (NBFCలు), డిజిటల్ లెండింగ్ ప్లాట్ఫామ్లకు చెల్లించాల్సినవి కూడా ఉన్నాయి.
F&O ట్రేడింగ్ ప్రమాదాలు
చాలా మంది రిటైల్ ఇన్వెస్టర్లు F&O ట్రేడింగ్ను త్వరగా డబ్బు సంపాదించే మార్గంగా భావిస్తారు. కానీ, ఈ ఇన్స్ట్రుమెంట్లలో అధిక లివరేజ్ ఉండటం వల్ల, పెట్టుబడి కంటే నష్టాలు ఎక్కువగా వచ్చే అవకాశం ఉంది. అటువంటి నష్టాలను పూడ్చుకోవడానికి మరిన్ని అప్పులు (పర్సనల్ లోన్లు, క్రెడిట్ కార్డులు) చేయడం వల్ల, వడ్డీ భారం పెరిగి, పరిస్థితి మరింత దిగజారే ప్రమాదం ఉంది.
మార్కెట్, నియంత్రణ సంస్థల హెచ్చరికలు
ఇటీవలి కాలంలో భారతీయ రిటైల్ ఇన్వెస్టర్లలో F&O ట్రేడింగ్ బాగా పెరిగింది. అయితే, మార్కెట్ నియంత్రణ సంస్థలు, ఆర్థిక నిపుణులు తరచుగా హెచ్చరిస్తున్నట్లు, డెరివేటివ్స్ సెగ్మెంట్లో ఎక్కువ మంది వ్యక్తిగత ట్రేడర్లు నష్టాలనే ఎదుర్కొంటున్నారు. ట్రేడింగ్ను ఒక వ్యాపారంగా కాకుండా, అధిక-రిస్క్ కార్యకలాపంగా పరిగణించకపోవడం, భావోద్వేగ నిర్ణయాలు తీసుకోవడం వంటివి ఇలాంటి తీవ్ర ఆర్థిక ఇబ్బందులకు దారితీస్తాయి.
ఆర్థిక పరిణామాలు
అప్పుల భారం ఆదాయాన్ని మించిపోయినప్పుడు, మొట్టమొదటగా క్రెడిట్ స్కోర్పై ప్రభావం పడుతుంది. ఇది భవిష్యత్తులో రుణాలు పొందడాన్ని కష్టతరం చేస్తుంది. ఇలాంటి పరిస్థితుల్లో, రుణదాతలతో తిరిగి చెల్లింపు గడువును పొడిగించుకోవడం, రుణ కౌన్సెలింగ్ తీసుకోవడం, లేదా అధిక వడ్డీ రుణాలను తక్కువ వడ్డీ ఉత్పత్తులకు మార్చుకోవడం వంటి పరిమిత మార్గాలు మాత్రమే అందుబాటులో ఉంటాయి.
NBFCలు, బ్యాంకులు అప్పు వసూలు చేయడానికి ప్రత్యేక పద్ధతులు అనుసరిస్తాయి. కుటుంబ సభ్యులకు తెలియకుండా అప్పులను రహస్యంగా నిర్వహించడం వల్ల మానసిక ఒత్తిడి కూడా పెరిగి, పరిష్కారం కనుగొనడం మరింత కష్టమవుతుంది.
ప్రస్తుతం, ఈ వ్యక్తి ట్రేడింగ్ కార్యకలాపాలను పూర్తిగా నిలిపివేసి, అప్పుల పునర్వ్యవస్థీకరణ కోసం నిపుణుల సలహా కోరుతున్నారని సమాచారం. ఇలాంటి సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కోవడానికి, నష్టాలకు కారణమైన ప్రవర్తనను ఆపి, వాస్తవ ఆర్థిక పరిస్థితిని అంగీకరించి, స్థిరమైన మార్గాన్ని కనుగొనడమే మొదటి అడుగు అని ఇది స్పష్టం చేస్తోంది.