రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఇప్పుడు ₹10, ₹20 నోట్లను పాలీమర్ మెటీరియల్తో ముద్రించేందుకు రంగం సిద్ధం చేస్తోంది. దీని కోసం ప్రభుత్వ అనుమతి లభించింది. త్వరలో దీనిపై ఫీల్డ్ ట్రయల్స్ ప్రారంభం కానున్నాయి. FY28 నాటికి వీటిని చలామణిలోకి తీసుకురావాలని RBI యోచిస్తోంది.
పాలీమర్ కరెన్సీ వైపు RBI అడుగులు
భారతదేశంలో నోట్ల చలామణిలో కీలక మార్పునకు రంగం సిద్ధమవుతోంది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI), ₹10, ₹20 డినామినేషన్లలో పాలీమర్ నోట్లను ప్రవేశపెట్టేందుకు సన్నాహాలు చేస్తోంది. ఈ మేరకు కేంద్ర ప్రభుత్వం నుంచి అనుమతి లభించింది. 2028 ఆర్థిక సంవత్సరం ప్రారంభం నాటికి వీటిని సర్క్యులేషన్లో ఉంచాలని RBI లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
భారీ స్థాయిలో ఫీల్డ్ ట్రయల్స్
ఈ కొత్త పాలీమర్ నోట్లు భారతదేశంలోని విభిన్న వాతావరణ పరిస్థితుల్లో, అధిక వినియోగంలో ఎలా పని చేస్తాయో అంచనా వేయడానికి RBI పెద్ద ఎత్తున ఫీల్డ్ ట్రయల్స్ నిర్వహించనుంది. ఈ పైలట్ ప్రాజెక్ట్ కోసం, RBI రెండు డినామినేషన్లలోనూ మొత్తం 200 కోట్ల పాలీమర్ నోట్లను ముద్రించనుంది. వీటిలో ప్రతి డినామినేషన్కు 100 కోట్లు చొప్పున ఉంటాయి. ప్రస్తుత కాగితపు నోట్లతో పోలిస్తే, పాలీమర్ ఆధారిత కరెన్సీ ఎంతకాలం మన్నుతుంది, వాటి భద్రతా ప్రమాణాలు ఎలా ఉంటాయనే దానిపై ఈ ట్రయల్స్ దృష్టి సారిస్తాయి. తక్కువ విలువ కలిగిన నోట్లు ఎక్కువగా వాడుకలో ఉండటం వలన త్వరగా పాడైపోతుంటాయి. వాటి జీవితకాలాన్ని పెంచడమే ఈ ప్రాజెక్ట్ ముఖ్య ఉద్దేశ్యం.
ఉత్పత్తి ప్రక్రియ & భవిష్యత్ అవకాశాలు
ఈ పాలీమర్ నోట్ల తయారీకి అవసరమైన పాలీమర్ సబ్స్ట్రేట్ షీట్లను సేకరించడానికి RBI అనుబంధ సంస్థ అయిన భారతియ రిజర్వ్ బ్యాంక్ నోట్ ముద్రణ్ ప్రైవేట్ లిమిటెడ్ (BRBNMPL) ఇప్పటికే గ్లోబల్ టెండర్ను ఆహ్వానించింది. భారతదేశంలో కరెన్సీ ఉత్పత్తి వ్యవస్థ ఎక్కువగా BRBNMPL, సెక్యూరిటీ ప్రింటింగ్ అండ్ మింటింగ్ కార్పొరేషన్ ఆఫ్ ఇండియా (SPMCIL) వంటి ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల నియంత్రణలో ఉంది.
ప్రస్తుతానికి, ఈ పాలీమర్ నోట్లు ప్రస్తుత కాగితపు నోట్లతో పాటే చలామణిలో ఉంటాయి. వీటిని వెంటనే భర్తీ చేయరు. ఈ దశలో ప్రత్యక్షంగా లిస్టెడ్ కంపెనీలపై ఎలాంటి ప్రభావం ఉండదు, ఎందుకంటే ఉత్పత్తి RBI నియంత్రణలో ఉన్న సంస్థల ద్వారా జరుగుతోంది. అయితే, భవిష్యత్తులో కరెన్సీ సరఫరా గొలుసులో (Currency Supply Chain) ప్రైవేట్ రంగ సంస్థలకు, ముఖ్యంగా ప్రత్యేకమైన సెక్యూరిటీ ఇంకులు, అధునాతన సబ్స్ట్రేట్ టెక్నాలజీ, లేదా మెరుగైన భద్రతా ఫీచర్లను అందించే వారికి అవకాశాలు లభించవచ్చు.
పర్యవేక్షణ & రిస్కులు
ఈ ప్రాజెక్ట్ ఇంకా ట్రయల్ దశలోనే ఉన్నందున, లాజిస్టిక్స్ పరమైన సంక్లిష్టతలు, కొత్త మెటీరియల్తో ఉత్పత్తిలో ఎదురయ్యే సవాళ్లు వంటి రిస్కులు ఉన్నాయి. ఈ ఫీల్డ్ ట్రయల్స్లో RBI విజయం సాధిస్తేనే, ఇతర డినామినేషన్లలోకి కూడా పాలీమర్ నోట్లను విస్తరించే అవకాశాలపై నిర్ణయం తీసుకోబడుతుంది. పెట్టుబడిదారులు ఈ ట్రయల్స్ పురోగతిని, భవిష్యత్ టెండర్ అప్డేట్లను గమనించడం ద్వారా, భారతదేశ కరెన్సీ వ్యవస్థలో RBI దీర్ఘకాలిక మార్పులను ఎలా నిర్వహించబోతోందో అర్థం చేసుకోవచ్చు.