అసెస్మెంట్ ఇయర్ 2026-27 (ఆదాయ సంవత్సరం 2025-26) కు ఆదాయపు పన్ను రిటర్నులు (ITR) దాఖలు చేసేందుకు ఆదాయపు పన్ను శాఖ కొత్త గడువులను ప్రకటించింది. జీతం తీసుకునే వారికి జులై 31, వ్యాపార ఆదాయం ఉన్నవారికి ఆగస్టు 31 వరకూ గడువు ఉంది. రివైజ్డ్ రిటర్నులకు మార్చి 31, 2027 వరకు సమయం ఇవ్వబడింది.
అసలేం జరిగింది?
ఆదాయపు పన్ను శాఖ, అసెస్మెంట్ ఇయర్ 2026-27 (అంటే ఆర్థిక సంవత్సరం 2025-26 లో సంపాదించిన ఆదాయంపై) కోసం, ఐటీఆర్ దాఖలు చేసే గడువు తేదీల్లో కీలక మార్పులు చేసింది. గతంలో అందరికీ ఒకే గడువు ఉండేది, కానీ ఇప్పుడు వేర్వేరు కేటగిరీల పన్ను చెల్లింపుదారులకు వేర్వేరు తేదీలను నిర్ణయించింది. ముఖ్యంగా, క్లిష్టమైన వ్యాపార ఆదాయం ఉన్నవారికి కొంత వెసులుబాటు కల్పించేందుకే ఈ మార్పు.
కొత్త గడువుల షెడ్యూల్
- జీతం, పెన్షన్, వడ్డీ, క్యాపిటల్ గెయిన్స్, ఇంటి అద్దెల ఆదాయం ఉన్నవారు (ITR-1 లేదా ITR-2 ఫైల్ చేసేవారు) యధావిధిగా జులై 31, 2026 లోపు రిటర్నులు దాఖలు చేయాలి.
- వ్యాపారం లేదా వృత్తి ద్వారా ఆదాయం పొందుతూ, ఆడిట్ అవసరం లేనివారు (ITR-3 లేదా ITR-4 ఫైల్ చేసేవారు) రిటర్నులు దాఖలు చేయడానికి ఆగస్టు 31, 2026 వరకు సమయం ఉంటుంది. ఇది కన్సల్టెంట్లు, ఫ్రీలాన్సర్లు, చిన్న వ్యాపారులకు వారి ఖాతాలను సరిచూసుకుని, రిటర్నులు పూర్తి చేయడానికి అదనపు సమయాన్ని ఇస్తుంది.
- టాక్స్ ఆడిట్ అవసరమైన కేసులకు గడువు అక్టోబర్ 31, 2026 గానే కొనసాగుతుంది. ఆడిట్ రిపోర్ట్ సమర్పణ గడువు సెప్టెంబర్ 30, 2026. ట్రాన్స్ఫర్ ప్రైసింగ్ కేసులకు గడువు నవంబర్ 30, 2026.
రివైజ్డ్ రిటర్నులకు పొడిగింపు
ఈసారి ఒక ముఖ్యమైన మార్పు ఏమిటంటే, రివైజ్డ్ రిటర్నులు (Revised Returns) దాఖలు చేసేందుకు ఉన్న గడువును పొడిగించారు. గతంలో అసెస్మెంట్ ఇయర్ లోని డిసెంబర్ 31 లోపు మాత్రమే రివైజ్డ్ రిటర్నులు ఫైల్ చేసే అవకాశం ఉండేది. కానీ, కొత్త నిబంధనల ప్రకారం, అసెస్మెంట్ ఇయర్ ముగిసే మార్చి 31, 2027 వరకు వీటిని దాఖలు చేయవచ్చు. దీనివల్ల, ప్రాథమికంగా రిటర్నులు దాఖలు చేసిన తర్వాత ఏవైనా పొరపాట్లు తెలిసినా, డిడక్షన్లు క్లెయిమ్ చేసుకోవడం మర్చిపోయినా, లేదా ఏదైనా ఎంట్రీని సరిదిద్దాలనుకున్నా అదనపు సమయం దొరుకుతుంది.
ఆలస్యంగా ఫైల్ చేస్తే జరిమానా
గడువు తేదీ తర్వాత రిటర్నులు దాఖలు చేస్తే (Belated Return), ఆర్థికంగా నష్టపోవాల్సి వస్తుంది. డిసెంబర్ 31, 2026 వరకు రిటర్నులు ఫైల్ చేయొచ్చు కానీ, ఆదాయపు పన్ను చట్టంలోని సెక్షన్ 234F ప్రకారం ఆలస్య రుసుము (Late Fee) చెల్లించాల్సి ఉంటుంది. సాధారణంగా ఈ ఫీజు ₹5,000 ఉంటుంది. అయితే, మొత్తం ఆదాయం ₹5 లక్షల లోపు ఉన్నవారికి ఈ రుసుము ₹1,000 కి పరిమితం చేయబడింది. జరిమానాతో పాటు, ఆలస్యంగా ఫైల్ చేయడం వల్ల భవిష్యత్ సంవత్సరాలకు వ్యాపార నష్టాలను క్యారీ ఫార్వర్డ్ చేసుకునే అవకాశం కోల్పోవడం వంటి ఇతర ప్రయోజనాలు కూడా కోల్పోవచ్చు. పాత, కొత్త పన్ను విధానాల మధ్య మారే అవకాశం కూడా చేజారిపోవచ్చు.
కొత్త పన్ను చట్టానికి మారడం
ఈ అసెస్మెంట్ ఇయర్, ఆదాయపు పన్ను చట్టం 1961 ప్రకారం చివరిది. ఏప్రిల్ 1, 2026 నుండి, కొత్త ఆదాయపు పన్ను చట్టం, 2025 అమలులోకి వస్తుంది. కాబట్టి, తర్వాతి కాలానికి ఫైల్ చేసే రిటర్నులు ఈ కొత్త చట్టం పరిధిలోకి వస్తాయి. ప్రస్తుతం ఉన్న ఫారాలు పాత చట్టం ఆధారంగానే ఉన్నప్పటికీ, పన్ను చెల్లింపుదారులు మారుతున్న నిబంధనల గురించి అప్రమత్తంగా ఉండాలి.
పన్ను చెల్లింపుదారులు గమనించాల్సినవి
సులభంగా, సకాలంలో రిటర్నులు దాఖలు చేయడానికి, పన్ను చెల్లింపుదారులు తమ రికార్డులను ముందుగానే సరిచూసుకోవాలి. ముఖ్యంగా ఫారం 16, ఫారం 26AS, మరియు యాన్యువల్ ఇన్ఫర్మేషన్ స్టేట్మెంట్ (AIS) లను జాగ్రత్తగా పరిశీలించాలి. వీటిలో ఉన్న వివరాలు, మీ ఆదాయం, TDS వివరాలతో సరిపోలుతున్నాయో లేదో నిర్ధారించుకోవాలి. రిటర్నులు దాఖలు చేసే ముందు, పాత మరియు కొత్త పన్ను విధానాలలో ఏది మీకు ప్రయోజనకరమో క్షుణ్ణంగా విశ్లేషించుకోవడం మంచిది. దీనిపై సరైన అవగాహనతో సరైన నిర్ణయం తీసుకోవాలి.