భారతీయ లైవ్-ఈవెంట్స్ రంగం 2025లో భారీ వృద్ధిని నమోదు చేసింది. టూరిజం మరియు కన్జ్యూమర్ డిమాండ్ కారణంగా ఈ మార్కెట్ విలువ **₹13,600 కోట్ల**కు చేరుకోగా, వార్షిక వృద్ధి రేటు **44%**గా నమోదైంది.
భారతదేశంలో ఆర్గనైజ్డ్ లైవ్-ఈవెంట్స్ రంగం సరికొత్త పుంతలు తొక్కుతోంది. 2025లో ఈ పరిశ్రమ వాల్యూయేషన్ ₹13,600 కోట్ల మార్కును తాకడం విశేషం. కన్సర్ట్లు, క్రీడలు మరియు సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలకు ప్రేక్షకులు డిజిటల్ మాధ్యమాల కంటే నేరుగా హాజరు కావడానికే మొగ్గు చూపుతున్నారు. దీనినే 'ఆరెంజ్ ఎకానమీ' (Orange Economy)గా పిలుస్తున్నారు.
ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం (Economic Multiplier Effect)
ఈవెంట్స్ అంటే కేవలం టికెట్ అమ్మకాలు మాత్రమే కాదు. ఒక ఈవెంట్పై ఖర్చు చేసే ప్రతి ₹1కు, స్థానిక హాస్పిటాలిటీ, రిటైల్ రంగాల్లో మరో ₹1.46 నుండి ₹2.03 వరకు ఆదాయం జనరేట్ అవుతోంది. ఉదాహరణకు, అహ్మదాబాద్లో జరిగిన 'కోల్డ్ప్లే' (Coldplay) కన్సర్ట్ స్థానిక ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఏకంగా ₹641 కోట్ల కాంట్రిబ్యూషన్ను అందించింది.
ప్రైవేట్ ఈక్విటీ పెట్టుబడులు
ఈ రంగంపై అంతర్జాతీయ ఇన్వెస్టర్ల కన్ను పడింది. KKR సంస్థ BookMyShowలో పెట్టుబడులు పెట్టగా, Blackstone సంస్థ ఇండియన్ ప్రీమియర్ లీగ్ (IPL)లో తన ప్రభావాన్ని కొనసాగిస్తోంది. CVC వంటి సంస్థలు Gujarat Titans నుంచి బయటకు రావడం ద్వారా మంచి రిటర్న్స్ను పొందాయి. ఇదంతా ఈ రంగం ఒక వ్యవస్థీకృత పెట్టుబడి మార్గంగా మారుతోందని చెబుతోంది.
టైర్-2 నగరాల్లో జోరు
కేవలం ముంబై, ఢిల్లీ వంటి మెట్రోలకే పరిమితం కాకుండా, టైర్-2 నగరాల్లో ఈవెంట్స్ డిమాండ్ అమాంతం పెరిగింది. టైర్-2 నగరాల్లో ఈవెంట్స్ కోసం బయటి ప్రాంతాల నుంచి ప్రయాణించే వారి సంఖ్య **74%**గా ఉంది (టైర్-1 నగరాల్లో ఇది 45% మాత్రమే).
సవాళ్లు మరియు రిస్క్ ఫ్యాక్టర్స్
త్వరగా వృద్ధి చెందుతున్నప్పటికీ, కొన్ని సవాళ్లు ఇన్వెస్టర్లను ఆందోళనకు గురిచేస్తున్నాయి:
- ఈ రంగం ఎక్కువగా కాంట్రాక్ట్ బేస్డ్ గిగ్ వర్కర్లపైనే ఆధారపడి ఉంది.
- సంక్లిష్టమైన పర్మిషన్ల కోసం 'సింగిల్-విండో' రెగ్యులేటరీ వ్యవస్థ అవసరం.
- சுమారు 70% మంది కస్టమర్లు పర్యావరణ అనుకూల (Eco-friendly) ఈవెంట్స్ కోసం అదనపు ధర చెల్లించేందుకు సిద్ధంగా ఉన్నారు, కాబట్టి కంపెనీలు సస్టైనబిలిటీపై దృష్టి పెట్టాల్సి ఉంటుంది.