ఆన్లైన్ న్యూస్ కంటెంట్పై కొత్త నిబంధనల ప్రతిపాదన
కేంద్ర ఎలక్ట్రానిక్స్ అండ్ ఇన్ఫర్మేషన్ టెక్నాలజీ మంత్రిత్వ శాఖ (MeitY) సంచలన ప్రతిపాదనలు చేసింది. ప్రస్తుతం ఉన్న IT రూల్స్, 2021కి సవరణలు చేస్తూ, గూగుల్, మెటా, ఎక్స్ (X) వంటి ప్లాట్ఫామ్స్లో వ్యక్తిగతంగా, ముఖ్యంగా ఇన్ఫ్లుయెన్సర్లు, కంటెంట్ క్రియేటర్లు పంచుకునే వార్తలు, కరెంట్ అఫైర్స్ కంటెంట్ను కూడా సంప్రదాయ వార్తా సంస్థల మాదిరిగానే నియంత్రించనుంది. దీని ముఖ్య ఉద్దేశ్యం నకిలీ వార్తల వ్యాప్తిని అరికట్టడం, డిజిటల్ మీడియాలో న్యాయమైన వాతావరణాన్ని సృష్టించడం. ఈ ప్రతిపాదనలపై ఏప్రిల్ 14, 2026 వరకు ప్రజల నుంచి అభిప్రాయాలను స్వీకరించనుంది.
దూసుకుపోతున్న ఇండియా క్రియేటర్ ఎకానమీ
భారతదేశ క్రియేటర్ ఎకానమీ డిజిటల్ వాణిజ్యానికి పెద్ద చోదక శక్తిగా మారింది. దేశంలో దాదాపు 20 లక్షల నుంచి 25 లక్షల మంది క్రియేటర్లు చురుగ్గా పనిచేస్తున్నారు. ఈ రంగం 2030 నాటికి $1 ట్రిలియన్ వినియోగదారుల ఖర్చుపై ప్రభావం చూపుతుందని అంచనా. గతేడాది ఈ మార్కెట్ విలువ సుమారు $15.03 బిలియన్లు కాగా, వార్షిక వృద్ధి రేటు **22.4%**గా ఉంది. ఇన్ఫ్లుయెన్సర్ మార్కెటింగ్ 2026 నాటికి సుమారు ₹4,500 కోట్లకు చేరుకుంటుందని, ఇది ఏటా 18% చొప్పున పెరుగుతుందని అంచనా. అయితే, ఈ కొత్త నిబంధనలు క్రియేటర్లకు మరిన్ని కంప్లయెన్స్ అవసరాలను, పర్యవేక్షణను తెచ్చేలా ఉన్నాయి.
స్వేచ్ఛకు, సృజనాత్మకతకు ముప్పు?
ఇంటర్నెట్ ఫ్రీడమ్ ఫౌండేషన్ వంటి డిజిటల్ హక్కుల సంస్థలు ఈ మార్పులను తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తున్నాయి. ఇది 'ఆన్లైన్ స్పీచ్పై కార్యనిర్వాహక అధికారాన్ని ప్రమాదకరంగా విస్తరించడం' అని, 'డిజిటల్ నిరంకుశత్వం' అని విమర్శిస్తున్నాయి. ఈ చర్యలు సృజనాత్మకతను, స్వతంత్ర గళాలను దెబ్బతీస్తాయని, రంగం ఆర్థిక ఊపును తగ్గిస్తాయని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నాయి. నివేదికల ప్రకారం, కేవలం 8-10% మంది క్రియేటర్లు మాత్రమే తమ కంటెంట్ను సమర్థవంతంగా మానిటైజ్ చేసుకోగలుగుతున్నారని, దీంతో పెరిగిన రెగ్యులేటరీ ఒత్తిళ్లకు చాలామంది క్రియేటర్లు బలయ్యే అవకాశం ఉందని తెలుస్తోంది.
గ్లోబల్ ట్రెండ్లో భారత్
భారతదేశపు ప్రతిపాదనలు గ్లోబల్ ట్రెండ్కు అనుగుణంగానే ఉన్నాయి. యూరోప్ లోని డిజిటల్ సర్వీసెస్ యాక్ట్ (DSA), యూకేలోని ఆన్లైన్ సేఫ్టీ యాక్ట్ వంటివి డిజిటల్ కంటెంట్పై ప్రభుత్వ పర్యవేక్షణను పెంచుతున్నాయి. అమెరికా మాత్రం సెక్షన్ 230 కింద ప్లాట్ఫామ్స్కు మినహాయింపులిస్తూ, మరింత ఓపెన్ ఎన్విరాన్మెంట్ను ప్రోత్సహిస్తోంది. భారతదేశం మాత్రం ప్లాట్ఫామ్ బాధ్యతలపై కాకుండా, వ్యక్తిగత కంటెంట్ క్రియేటర్లపై ప్రత్యక్ష జోక్యం చేసుకునే దిశగా వెళ్తోంది.
నియంత్రణ వర్సెస్ ఆవిష్కరణ
ప్రభుత్వం ఈ మార్పులు 'స్పష్టత, ప్రక్రియలకు సంబంధించినవి' అని చెబుతున్నప్పటికీ, నకిలీ వార్తలను అరికడుతూనే, సృజనాత్మకతను, స్వతంత్ర గళాలను పరిమితం చేయకుండా సమతుల్య వ్యూహాన్ని అనుసరించాలని చాలామంది కోరుతున్నారు. భారతదేశపు విస్తృత డిజిటల్ అడ్వర్టైజింగ్ మార్కెట్ కూడా 2025లో సుమారు $9.2 బిలియన్ల నుంచి 2034 నాటికి $22 బిలియన్లకు పైగా వృద్ధి చెందుతుందని అంచనా. ఈ నేపథ్యంలో డిజిటల్ కంటెంట్ నియంత్రణ భవిష్యత్తుపై భారతదేశం ఎలా నిర్ణయం తీసుకుంటుందనేది కీలక అంశం.