జర్నలిస్ట్ అభిషేక్ ఉపాధ్యాయకు సంబంధించిన డిజిటల్ డేటాను కోరుతూ ఘజియాబాద్ పోలీసులు X (ట్విట్టర్)కు పంపిన నోటీసును సుప్రీంకోర్టు కొట్టేసింది. ఈ చర్యను 'అతిగా వ్యవహరించడం' అని పేర్కొన్న కోర్టు, జర్నలిస్టుకు శాశ్వత రక్షణ కల్పించింది.
డిజిటల్ ప్రైవసీ మరియు దర్యాప్తు సంస్థల పరిధిపై సుప్రీంకోర్టు కీలక తీర్పును వెలువరించింది. ఘజియాబాద్ పోలీసులు జర్నలిస్ట్ అభిషేక్ ఉపాధ్యాయకు సంబంధించి 'X' ప్లాట్‌ఫామ్‌కు పంపిన డేటా నోటీసును న్యాయస్థానం కొట్టివేసింది. చీఫ్ జస్టిస్ సూర్యకాంత్ మరియు జస్టిస్ జయమాల్య బాగ్చీలతో కూడిన ధర్మాసనం.. పోలీసుల ఈ చర్యను 'Excessive Measure' (అతిగా వ్యవహరించడం) అని ఘాటుగా విమర్శించింది.
అసలు ఏం జరిగింది?
ఆగస్టు 22, 2026న జారీ చేసిన ఈ నోటీసులో, సదరు జర్నలిస్ట్ అకౌంట్‌కు సంబంధించిన పూర్తి సమాచారాన్ని పోలీసులు కోరారు. ముఖ్యంగా, ఒక రోడ్డు ప్రమాదానికి సంబంధించిన కేసులో దర్యాప్తు పేరుతో, ప్రమాదం జరగడానికి మూడు నెలల ముందు నుంచే డేటాను అడగడంపై కోర్టు అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది. నేరంతో సంబంధం లేని పర్సనల్ డేటాను సేకరించేందుకు దర్యాప్తు సంస్థలు ఇలాంటి విస్తృత నిఘా (Broad Surveillance) పద్ధతులను వాడకూడదని స్పష్టం చేసింది.
జర్నలిస్టుకు ఊరట
ఈ డేటా రిక్వెస్ట్‌ను రద్దు చేయడమే కాకుండా, సదరు జర్నలిస్టుకు అరెస్టు నుంచి రక్షణ కల్పిస్తూ కోర్టు ఉత్తర్వులను జారీ చేసింది. అంతేకాకుండా, తనపై నమోదైన ఎఫ్ఐఆర్ (FIR)ను సవాలు చేసుకునేందుకు సంబంధిత హైకోర్టును ఆశ్రయించే స్వేచ్ఛను కూడా పిటిషనర్‌కు కల్పించింది.
భవిష్యత్తులో మార్పులు?
ఈ తీర్పు దేశంలో డిజిటల్ సాక్ష్యాల సేకరణ విషయంలో కీలక మలుపు కానుంది. టెక్ ప్లాట్‌ఫామ్‌లు మరియు వినియోగదారుల వ్యక్తిగత సమాచారం విషయంలో పోలీసులకు ఉన్న పరిమితులను ఈ తీర్పు గుర్తుచేసింది. భవిష్యత్తులో పోలీసులు సోషల్ మీడియా మెటాడేటాను కోరేటప్పుడు న్యాయపరమైన పరిశీలన (Judicial Scrutiny) మరింత కఠినంగా ఉండే అవకాశం ఉంది.