సామర్థ్యం - వైరుధ్యం
ఇన్సాల్వెన్సీ అండ్ బ్యాంక్రప్టసీ కోడ్ (IBC) అమలులోకి వచ్చి పదేళ్లు పూర్తయిన సందర్భంగా, ఆర్థిక రుణదాతలకు (Financial Creditors) ₹4 లక్షల కోట్లకు పైగా రికవరీ అయినట్లు తరచుగా వార్తలు వస్తున్నాయి. అయితే, ఈ గణాంకాల వెనుక ఒక క్లిష్టమైన వాస్తవం దాగి ఉంది. నేషనల్ కంపెనీ లా ట్రిబ్యునల్స్ (NCLT) లో కేసుల పరిష్కారంలో తీవ్రమైన జాప్యం జరుగుతోంది. యాజమాన్యం కోల్పోతామన్న భయంతో చాలామంది కేసులు విచారణకు రాకముందే సెటిల్మెంట్లు చేసుకుంటున్నా, సంక్లిష్టమైన, అధిక-విలువ కేసుల పరిష్కారానికి చట్టబద్ధంగా నిర్దేశించిన 330 రోజుల గడువును దాటిపోతోంది. ఈ సమయం వృధా అవ్వడం వల్ల ఆస్తుల విలువ తగ్గిపోతోందని, ఇది సంస్థాగత పెట్టుబడిదారులకు (Institutional Investors) ఊహించని విధంగా ఇబ్బంది కలిగిస్తోందని మార్కెట్ వర్గాలు అంటున్నాయి.
న్యాయస్థానాల అడ్డంకులు - పరిష్కారాల వాస్తవం
ఇటీవలి డేటా ప్రకారం, IBC యొక్క ప్రాథమిక లక్ష్యం – అప్పుల్లో ఉన్న ప్రమోటర్ల నుంచి రుణదాతల కమిటీ (Committee of Creditors) చేతుల్లోకి యాజమాన్యాన్ని మార్చడం – నెరవేరింది. కానీ, వేగంగా కంపెనీలను లిక్విడేట్ చేయడం లేదా పునరుద్ధరించడం అనే రెండో లక్ష్యం మాత్రం నెమ్మదిగా సాగుతోంది. IBC మొదటి మూడేళ్లలో ఉన్న పరిష్కార సమయాలతో పోలిస్తే, ప్రస్తుత ట్రెండ్ నెమ్మదిగా ఉందని తెలుస్తోంది. NCLT లో పెండింగ్ కేసుల సంఖ్య విపరీతంగా పెరిగిపోయింది. దీనిని అధిగమించడానికి న్యాయవ్యవస్థను భారీగా విస్తరించాల్సిన అవసరం ఉంది. ఇతర దేశాల్లో న్యాయస్థానాలు కేవలం సహాయకులుగా పనిచేస్తే, భారతదేశంలో NCLT ప్రతి చిన్న వివాదాన్ని పరిష్కరించే ప్రధాన న్యాయస్థానంగా మారుతోంది. ఇది మూలధన రికవరీకి పెద్ద అడ్డంకిగా మారింది.
'డిస్ట్రెస్డ్ అసెట్ డిస్కౌంట్' - లోపాలు
IBC వల్ల ఆస్తుల విలువ తగ్గిపోతోందని (Distressed Asset Discount) విమర్శకులు వాదిస్తున్నారు. పరిష్కార ప్రక్రియ నెమ్మదిగా ఉండటం, కేసుల విచారణకు ఎక్కువ సమయం పట్టడం వల్ల ఆస్తులు మార్కెట్లోకి వచ్చే సమయానికే వాటి విలువ తగ్గిపోతుంది. అంతేకాకుండా, రుణదాతల కమిటీ వాణిజ్యపరంగా సరైన నిర్ణయాలు తీసుకోలేకపోవడం, లేదా వారికి సరైన సాంకేతిక పరిజ్ఞానం లేకపోవడం కూడా సమస్యలకు దారితీస్తోంది. కొన్ని 'జాంబీ' కంపెనీలు (Zombie Companies) ఏళ్లుగా CIRP (Corporate Insolvency Resolution Process) దశలోనే ఉండిపోవడం, పునరుద్ధరణ అసాధ్యమైనప్పుడు లిక్విడేషన్ ప్రక్రియను వేగవంతం చేయడంలో IBC విఫలమైందని సూచిస్తోంది. దీంతో, IBC ఉన్నప్పటికీ, న్యాయపరమైన ఖర్చులు, సమయం వృధా వల్ల రుణదాతలకు వచ్చే రికవరీ రేటు అంచనాలను అందుకోవడం లేదు.
భవిష్యత్తు - మార్కెట్ అనుసంధానం
భవిష్యత్తులో, క్రాస్-బోర్డర్ ఇన్సాల్వెన్సీ ఫ్రేమ్వర్క్ను అమలు చేయడం, డిజిటల్ ఇన్ఫర్మేషన్ యుటిలిటీలను (Digital Information Utilities) అనుసంధానించి కేసుల అడ్మిషన్ ప్రక్రియను వేగవంతం చేయడంపై దృష్టి సారించనున్నారు. IBC ప్రాథమిక రికవరీ సాధనం నుంచి ఒక సంక్లిష్టమైన వ్యవస్థగా పరిణితి చెందింది. అయితే, దాని భవిష్యత్ ప్రభావం న్యాయవ్యవస్థ జోక్యాన్ని తగ్గించడంపైనే ఆధారపడి ఉంటుంది. ప్రమోటర్లు తమ కంపెనీలను కాపాడుకోవడానికి అనవసరమైన అప్పీళ్లను ఆశ్రయించడాన్ని పరిమితం చేసే చట్ట సవరణల కోసం మార్కెట్ నిపుణులు ఎదురుచూస్తున్నారు.
