భారత్ డేటా ప్రైవసీ చట్టానికి కీలక ప<=1>? TDSAT పై అనుమానాలు, ఇన్వెస్టర్ల ఆందోళన

చట్టంపైనే విమర్శలు

భారతదేశం తన డిజిటల్ పాలనను పటిష్టం చేసుకునేందుకు డిజిటల్ పర్సనల్ డేటా ప్రొటెక్షన్ యాక్ట్ (DPDP Act), 2023 ను తీసుకొచ్చింది. అయితే, ఈ చట్టం డేటా ఉల్లంఘనల కంటే, వివాదాలను ఎలా పరిష్కరిస్తుందనే దానిపైనే ఎక్కువ విమర్శలను ఎదుర్కొంటోంది. ముఖ్యంగా, డేటా ప్రొటెక్షన్ బోర్డ్ (DPB) తీసుకునే నిర్ణయాలకు అప్పీళ్ల బాడీగా టెలికాం డిస్ప్యూట్స్ సెటిల్మెంట్ అండ్ అప్పెలేట్ ట్రిబ్యునల్ (TDSAT) ను నియమించడం ఒక పెద్ద బలహీనతగా కనిపిస్తోంది. ఇది చట్టం ప్రభావాన్ని తగ్గించడమే కాకుండా, భారతదేశం యొక్క వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థపై పెట్టుబడిదారుల విశ్వాసాన్ని దెబ్బతీయవచ్చని నిపుణులు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.

TDSAT కు డేటా ప్రైవసీ నైపుణ్యం, స్వతంత్రత కొరవడుతోందా?

DPDP Act లోని అప్పీళ్ల బాడీగా TDSAT ను ఎంచుకోవడంపై విమర్శకుల వాదన ఏమిటంటే, ఈ ట్రిబ్యునల్ కు అవసరమైన డేటా ప్రైవసీ నైపుణ్యం, స్వతంత్రత లేవని. యూరోపియన్ యూనియన్ (EU) యొక్క GDPR వంటి అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలతో పోలిస్తే, ప్రత్యేక బాడీలు, అప్పీల్ మార్గాలను ఇది కలిగి లేదు. TDSAT యొక్క ప్రధాన విధి టెలికమ్యూనికేషన్స్, బ్రాడ్‌కాస్టింగ్ వివాదాలను పరిష్కరించడం, డేటా ప్రొటెక్షన్ వంటి సంక్లిష్టమైన కేసుల పరిష్కారానికి ఇది సరిపోదని అంటున్నారు. TDSAT సభ్యులలో డేటా ప్రైవసీ నైపుణ్యం లేకపోవడం ఈ సమస్యను మరింత తీవ్రతరం చేస్తోంది.

డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థ వృద్ధికి రిస్క్?

'డిజిటల్ ఇండియా' వంటి కార్యక్రమాలతో భారతదేశ డిజిటల్ ఆర్థిక వ్యవస్థ ఒక ట్రిలియన్ డాలర్ల విలువకు చేరుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. అయితే, ఈ వృద్ధికి పటిష్టమైన, ఊహించదగిన నియంత్రణ వ్యవస్థ అవసరం. అస్పష్టమైన చట్టాలు లేదా బలహీనమైన అమలు యంత్రాంగాలు విదేశీ పెట్టుబడులను, స్థానిక ఆవిష్కరణలను నిరుత్సాహపరుస్తాయి. TDSAT వంటి ట్రిబ్యునల్ కు డేటా ప్రొటెక్షన్ అప్పీళ్లను అప్పగించడం, దానిపై ఇప్పటికే ఉన్న పనిభారం (మార్చి 2025 నాటికి 59 కేసులు పెండింగ్‌లో ఉన్నాయని, గత ఆర్థిక సంవత్సరంలో తక్కువ కేసులు పరిష్కరించబడ్డాయని నివేదికలు చెబుతున్నాయి), డేటా ప్రైవసీ సమస్యలపై దాని పరిమిత దృష్టి, ఈ అనిశ్చితికి దారితీస్తాయి. అప్పీళ్లను ఆరు నెలల్లో పరిష్కరించాలనే చట్టం లక్ష్యం, TDSAT ప్రస్తుత పరిస్థితిని బట్టి వాస్తవికానికి దూరంగా ఉందని, ఇది సుదీర్ఘ న్యాయ పోరాటాలకు, బలహీనమైన అమలుకు దారితీయవచ్చని భావిస్తున్నారు.

స్వతంత్రత, హక్కుల పరిరక్షణపై ఆందోళనలు

DPDP Act యొక్క అప్పీళ్ల నిర్మాణం అనేక రిస్కులను కలిగి ఉంది. మొదటిది, ప్రభుత్వం నియంత్రణదారుగా, ప్రధాన డేటా హోల్డర్‌గా వ్యవహరిస్తోంది. డేటా ప్రొటెక్షన్ బోర్డ్ సభ్యుల నియామకాలపై కార్యనిర్వాహక ప్రభావం ఉంది, ఇది నిష్పాక్షికమైన నిర్ణయాలపై సందేహాలను రేకెత్తిస్తోంది. రెండవది, గతంలో హైకోర్టులు లేదా ప్రత్యేక బాడీలను పరిగణనలోకి తీసుకున్న ప్రణాళికల నుంచి ప్రస్తుత TDSAT నియామకానికి మారడానికి స్పష్టమైన కారణాలు లేకపోవడం, యాదృచ్ఛిక ఎంపికలను సూచిస్తుంది. అంతేకాకుండా, డేటా ప్రొటెక్షన్ కేసులను సమర్థవంతంగా నిర్వహించడానికి, ప్రజలకు అందుబాటులో ఉంచడానికి TDSAT యొక్క డిజిటల్ మౌలిక సదుపాయాలు కూడా సరిపోవని సమాచారం. ప్రభుత్వ జోక్యం, నైపుణ్యం లేకపోవడం, కార్యాచరణ సమస్యల కలయిక అప్పీళ్ల ప్రక్రియను అసమర్థంగా మార్చవచ్చు, ప్రజా విశ్వాసాన్ని నిర్మించడంలో లేదా పౌరుల గోప్యతా హక్కులను పరిరక్షించడంలో విఫలం కావచ్చు. DPDP Act సివిల్ కోర్టులకు అప్పీళ్లకు వెళ్లకుండా నిరోధించడం కూడా ఈ ఆందోళనలను పెంచుతోంది.

విశ్వాసాన్ని పునరుద్ధరించడానికి సంస్కరణలు అవసరం

భారతదేశ డేటా ప్రొటెక్షన్ ఫ్రేమ్‌వర్క్‌ను పరిరక్షించడానికి, దాని డిజిటల్ భవిష్యత్తుపై విశ్వాసాన్ని పెంచడానికి, కీలకమైన సంస్కరణలు అత్యవసరం. ఇందులో డేటా ప్రొటెక్షన్, ప్రైవసీ చట్టంలో ప్రత్యేక నైపుణ్యం కలిగిన TDSAT సభ్యులను నియమించడం, దీనికి శాసనపరమైన మార్పులు అవసరం కావచ్చు. TDSAT సామర్థ్యాన్ని విస్తరించడం, డిజిటల్ కేసు నిర్వహణ కోసం దాని సాంకేతికతను మెరుగుపరచడం కూడా ముఖ్యం. ముఖ్యంగా, ట్రిబ్యునల్ డిజిటల్ హక్కులను విశ్వసనీయంగా పరిరక్షించగలదని నిర్ధారించుకోవడానికి, స్పష్టమైన వార్షిక నివేదికలు వంటి బలమైన జవాబుదారీ చర్యలు అవసరం. ఈ చర్యలు తీసుకోకపోతే, DPDP Act ఒక బలమైన ప్రైవసీ ఎన్‌ఫోర్సర్‌గా కాకుండా కేవలం ఒక లాంఛనంగా మారవచ్చు, భారతదేశ డిజిటల్ ఆర్థిక ఆశయాలను మందగింపజేయవచ్చు.