అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్, ఇరాన్ లోని అత్యంత రహస్య 'పికాక్స్ మౌంటెన్' అణు స్థావరంపై సైనిక చర్య తీసుకుంటామని హెచ్చరించారు. నాటాన్జ్ సమీపంలో ఉన్న ఈ అణు కేంద్రంపై పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తతలు, ఇరాన్ అణు కార్యక్రమంపై అంతర్జాతీయ ఆందోళనల నేపథ్యంలో ఈ హెచ్చరిక వెలువడింది. ఈ పరిణామం ప్రపంచ వాణిజ్యంపై, ముఖ్యంగా ఇంధన మార్కెట్లపై ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది.
Detailed Coverage
'పికాక్స్ మౌంటెన్' గుట్టుచప్పుడు?
అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్, ఇరాన్ యొక్క భూగర్భ అణు కేంద్రమైన 'పికాక్స్ మౌంటెన్' (అధికారిక పేరు: కుహ్-ఎ కోలాంగ్ గజ్ లా) పై సైనిక దాడి చేస్తామని హెచ్చరించారు. టెహ్రాన్కు సుమారు 225 కిలోమీటర్ల దూరంలో, నాటాన్జ్ అణు రియాక్టర్ కాంప్లెక్స్కు సమీపంలో ఈ కేంద్రం ఉంది. ఐక్యరాజ్యసమితి అణు నిఘా సంస్థ (IAEA) ఇంకా ఈ కేంద్రాన్ని తనిఖీ చేయలేదు.
ఈ కేంద్రం 80 నుండి 100 మీటర్ల లోతులో నిర్మించబడిందని, సాధారణ వైమానిక దాడుల నుంచి రక్షించుకోవడానికి ఈ ఏర్పాటు చేసినట్లు సమాచారం.
వ్యూహాత్మక లోతు, కేంద్రం ఉద్దేశ్యం
అంతర్జాతీయంగా ఈ కేంద్రంపై తీవ్రమైన ఆందోళనలు వ్యక్తమవుతున్నాయి. రక్షణ విశ్లేషకులు, అంతర్జాతీయ పరిశీలకుల అభిప్రాయం ప్రకారం, ఈ కేంద్రాన్ని యురేనియం శుద్ధి (Uranium Enrichment) చేయడానికి, అత్యాధునిక సెంట్రిఫ్యూజ్లను తయారు చేయడానికి ఉపయోగించే అవకాశం ఉంది. ఈ సెంట్రిఫ్యూజ్లు యురేనియం స్వచ్ఛతను పెంచడానికి అవసరం, ఇది అణు ఆయుధాల తయారీకి దారితీస్తుందనే భయాలున్నాయి. అమెరికా గతంలో ఇలాంటి లోతైన లక్ష్యాలను ఛేదించడానికి GBU-57 వంటి భారీ ఆయుధాలను అభివృద్ధి చేసింది, అయితే ఈ ప్రత్యేక కేంద్రంపై వాటి ప్రభావంపై నిపుణుల మధ్య భిన్నాభిప్రాయాలున్నాయి.
భౌగోళిక-రాజకీయ, ఆర్థిక ప్రభావం
అమెరికా, ఇరాన్ మధ్య హార్ముజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) విషయంలో ఇప్పటికే తీవ్ర ఉద్రిక్తతలు నెలకొన్నాయి. ఇది ప్రపంచ చమురు రవాణాకు కీలకమైన మార్గం. గతంలో, 2025లో అమెరికా సైనిక చర్యలు ఫోర్డో, ఇస్ఫహాన్, నాటాన్జ్ వంటి కీలక ఇరాన్ అణు కేంద్రాలపై జరిగాయి. ఈ ప్రాంతంలో ఏదైనా తీవ్రత పెరిగితే, ప్రపంచ కమోడిటీ మార్కెట్లలో, ముఖ్యంగా ముడి చమురు, బంగారం ధరల్లో అస్థిరత ఏర్పడే అవకాశం ఉంది. పెట్టుబడిదారులు సురక్షితమైన ఆస్తుల వైపు మొగ్గు చూపుతారు.
అణు విధానంలో అనిశ్చితి
ఇరాన్ తన అణు కార్యకలాపాలు శాంతియుత ఇంధన అవసరాలకే అని చెబుతున్నప్పటికీ, 'పికాక్స్ మౌంటెన్' వద్ద అంతర్జాతీయ పర్యవేక్షణ లేకపోవడం దౌత్యపరమైన ఆందోళనలను పెంచుతోంది. ఇరాన్ నాయకత్వం వైఖరి ఇక్కడ కీలకం. దివంగత సుప్రీం లీడర్ అయతొల్లా అలీ ఖమేనీ గతంలో అణు ఆయుధాలకు వ్యతిరేకంగా మతపరమైన ఆదేశాలు జారీ చేశారు. అయితే, ప్రస్తుత నాయకత్వం (మొజ్తబా ఖమేనీ) ఈ విధానాన్ని మారుస్తుందా లేదా అనేది వేచి చూడాలి. పెట్టుబడిదారులకు, మధ్యప్రాచ్యంలోని వాణిజ్య మార్గాల స్థిరత్వం, సంఘర్షణ తీవ్రమైతే సరఫరా అంతరాయాలపై ఇంధన ఎగుమతి దేశాల అధికారిక ప్రకటనలను గమనించడం ముఖ్యం.