భారత్-ఒమన్ ట్రేడ్ డీల్ అమలులోకి: **$2 ట్రిలియన్** ఎగుమతులపై కొత్త ఆశలు!

ఒమన్ CEPA వివరాలు

భారత్, ఒమన్ మధ్య కుదిరిన కాంప్రెహెన్సివ్ ఎకనామిక్ పార్టనర్‌షిప్ అగ్రిమెంట్ (CEPA) జూన్ 1 నుండి అమలులోకి వస్తోంది. గత ఏడాది డిసెంబర్ 18, 2025 న సంతకం చేసిన ఈ ఒప్పందం, భారతీయ వస్తువులకు గణనీయమైన సుంకం రహిత ప్రవేశాన్ని కల్పించడం ద్వారా ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని పెంచాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఒమన్ తన సుంకాల జాబితాలో 98.08% వరకు ఉన్న భారతీయ ఉత్పత్తులపై సుంకాలను తొలగిస్తుంది. ఇది ఎగుమతి విలువలో 99.38% కు సమానం. ఇక, భారతదేశం ఒమన్ నుంచి దిగుమతయ్యే ఉత్పత్తులలో సుమారు 78% టా రిఫ్ లైన్లపై సుంకాలను తగ్గిస్తుంది, ఇది దిగుమతి విలువలో 95% కు చేరుకుంటుంది. కొన్ని సున్నితమైన వస్తువులకు మాత్రం టారిఫ్-రేట్ కోటాలు (tariff-rate quotas) వర్తిస్తాయి.

భారత $2 ట్రిలియన్ ఎగుమతుల లక్ష్యం

ఈ ఒప్పందానికి ముందు నుంచే, ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం 2024-25 లో 18.6% వార్షిక వృద్ధిని నమోదు చేసి, $10.61 బిలియన్ కు చేరుకుంది. భారతదేశం యొక్క $2 ట్రిలియన్ మొత్తం ఎగుమతుల వ్యూహంలో భాగంగానే ఈ CEPA వస్తోంది. 2027 నాటికి $1 ట్రిలియన్ ఎగుమతులను, ఆపై 2031 నాటికి $2 ట్రిలియన్ ఎగుమతులను సాధించాలని భారత ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. గతంలో యూఏఈతో కుదుర్చుకున్న CEPA కూడా రత్నాలు, ఆభరణాలు, ఇంజనీరింగ్ వస్తువుల రంగాలలో వాణిజ్యాన్ని గణనీయంగా పెంచింది.

ప్రపంచ ఆర్థిక, భౌగోళిక రాజకీయ సవాళ్లు

అయితే, ఈ లక్ష్యాలను చేరుకోవడంలో కొన్ని సవాళ్లున్నాయని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో డిమాండ్ అనిశ్చితి, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు (ఉక్రెయిన్, పశ్చిమాసియా సంఘర్షణలు) సరఫరా గొలుసులను దెబ్బతీస్తూ, వస్తువుల ధరలను పెంచుతున్నాయి. రెడ్ సీలో రవాణా మార్గాల అంతరాయం కారణంగా యూరప్ కు జరిగే వాణిజ్యంలో ప్రయాణ సమయం 7-14 రోజులు పెరగడంతో పాటు, ఒక్కో కంటైనర్ కు $500-$1000 అదనపు ఖర్చు అవుతోంది. అభివృద్ధి చెందిన దేశాలలో ద్రవ్యోల్బణం, పెరుగుతున్న వడ్డీ రేట్లు తయారీ వస్తువుల డిమాండ్ ను తగ్గించే అవకాశం ఉంది. ప్రపంచ వృద్ధి అంచనాలు 2-3% గానే ఉన్నాయి.

అమలులో రిస్కులు, పోటీ

భారతదేశం తన ఎగుమతి లక్ష్యాలను చేరుకోవడంలో చైనా, వియత్నాం, బంగ్లాదేశ్ వంటి దేశాలతో తీవ్రమైన పోటీని ఎదుర్కోవాల్సి ఉంటుంది. ముఖ్యంగా వస్త్ర, దుస్తుల రంగాలలో వియత్నాం, బంగ్లాదేశ్ తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన ఉత్పత్తులతో దూసుకుపోతున్నాయి. ఇది భారతదేశం స్థానాన్ని సవాలు చేస్తోంది. అంతేకాకుండా, ఈ ఒప్పందాల సమర్థవంతమైన అమలులో కూడా కొన్ని రిస్కులున్నాయని విశ్లేషకులు సూచిస్తున్నారు. ఊహించని ప్రపంచ డిమాండ్, ఒప్పందాల అమలు తీరు భారత ఎగుమతిదారులకు కీలకం. గతంలో కూడా, వాణిజ్య సరళీకరణ తర్వాత కొన్నిసార్లు వాణిజ్య లోటు (trade deficit) పెరిగిన సందర్భాలున్నాయి.

ఎగుమతి లక్ష్యాలపై అంచనాలు

మొత్తంగా చూస్తే, ఈ CEPA వంటి వాణిజ్య ఒప్పందాలు భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు బలాన్ని చేకూర్చే అవకాశం ఉంది. కానీ, $2 ట్రిలియన్ ఎగుమతుల లక్ష్యాన్ని 2031 నాటికి చేరుకోవాలంటే, ప్రపంచ వాణిజ్యంలో గణనీయమైన వృద్ధి లేదా భారతదేశంలోకి తయారీ కార్యకలాపాల భారీ మార్పు అవసరమని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. మౌలిక సదుపాయాలు, లాజిస్టిక్స్, మారుతున్న ప్రపంచ మార్కెట్ అవసరాలకు అనుగుణంగా మారే భారతీయ కంపెనీల సామర్థ్యం కూడా ఈ లక్ష్య సాధనలో కీలక పాత్ర పోషిస్తాయి.