భారత్-ఆస్ట్రేలియా వాణిజ్యంలో దూకుడు!
రెండు దేశాల మధ్య ఏప్రిల్ 2, 2022న సంతకం చేసిన భారత్-ఆస్ట్రేలియా ఎకనామిక్ కోఆపరేషన్ అండ్ ట్రేడ్ అగ్రిమెంట్ (Ind-Aus ECTA) అమల్లోకి వచ్చి నాలుగేళ్లు పూర్తయింది. ఈ ఒప్పందం ఇరు దేశాల మధ్య వాణిజ్యాన్ని గణనీయంగా పెంచింది. అధికారిక లెక్కల ప్రకారం, ఆస్ట్రేలియాకు భారత ఎగుమతులు రెండింతలు పెరిగి, 2020-21 ఆర్థిక సంవత్సరంలో 4 బిలియన్ డాలర్లు ఉండగా, 2024-25 నాటికి 8.5 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకున్నాయి. 2024-25లో మొత్తం ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం 24.1 బిలియన్ డాలర్లుగా నమోదైంది. ఆస్ట్రేలియా, భారత్ నుంచి వచ్చే 100 శాతం దిగుమతులపై తక్షణమే సుంకాలు రద్దు చేసి, మార్కెట్ యాక్సెస్ను సులభతరం చేసింది. జనవరి 1, 2026 నాటికి, భారత ఎగుమతులన్నీ సుంకం లేకుండానే ఆస్ట్రేలియా మార్కెట్లోకి ప్రవేశించనున్నాయి. టెక్స్టైల్స్, ఫార్మాస్యూటికల్స్, కెమికల్స్, వ్యవసాయ ఉత్పత్తులు వంటి కీలక రంగాల్లో ఈ ఒప్పందం వల్ల చెప్పుకోదగ్గ వృద్ధి నమోదైంది. సెప్టెంబర్ 24, 2025న ఆర్గానిక్ ఉత్పత్తులపై పరస్పర గుర్తింపు ఒప్పందం (Mutual Recognition Arrangement - MRA) కుదరడం కూడా వాణిజ్యానికి ఊతం ఇచ్చింది. దీనివల్ల సేంద్రీయ రంగంలో ఎగుమతిదారులకు సమయం, ఖర్చు తగ్గుతుంది.
వృద్ధికి కారణాలు, ఇతర ఒప్పందాలతో పోలిక
ECTA వల్ల వచ్చిన ఫలితాలు కేవలం అంకెలకే పరిమితం కాలేదు. ఈ ఒప్పందానికి ముందు, ఆస్ట్రేలియాలో భారత టెక్స్టైల్ ఎగుమతిదారులపై 5% వరకు సుంకాలుండేవి. ఇప్పుడు ఈ భారం తొలగిపోవడంతో, కాటన్ వస్త్రాలు, హోమ్ టెక్స్టైల్స్ వంటి భారత ఉత్పత్తులు మరింత పోటీతత్వాన్ని సాధించాయి. మూడేళ్లలో టెక్స్టైల్, అప్పారెల్ ఎగుమతులు దాదాపు మూడు రెట్లు పెరుగుతాయని అంచనా. అలాగే, ఆస్ట్రేలియా యొక్క థెరప్యూటిక్ గూడ్స్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (TGA) గుర్తింపు పొందిన రెగ్యులేటర్ల నివేదికలను అంగీకరించడం వల్ల, భారత ఫార్మా ఉత్పత్తుల ఆమోద ప్రక్రియ వేగవంతం కానుంది. భారత్ నుంచి ఆస్ట్రేలియాకు ఎగుమతులు గణనీయంగా పెరిగినప్పటికీ, ఇతర దేశాలతో పోలిస్తే ఫలితాలు విభిన్నంగా ఉన్నాయి. UAE, మారిషస్తో జరిగిన వాణిజ్య ఒప్పందాలు వేర్వేరు ఫలితాలను చూపాయి.
సవాళ్లు, లోటుపాట్లు ఇంకా ఉన్నాయా?
అయితే, ఈ అద్భుతమైన వాణిజ్య గణాంకాల వెనుక కొన్ని నిర్మాణాత్మక అసమతుల్యతలు, సవాళ్లు కూడా దాగి ఉన్నాయి. ఆస్ట్రేలియా దాదాపు అన్ని దిగుమతులపై తక్షణమే సుంకం ఎత్తివేసినప్పటికీ, భారత్ మొదట్లో తన టారిఫ్ లైన్లలో 70.3 శాతం వరకు మాత్రమే ప్రాధాన్యత ప్రాప్యతను (Preferential Access) ఇచ్చింది. అంతేకాకుండా, ఆస్ట్రేలియా నుంచి బొగ్గు వంటి దిగుమతులు పెరగడంతో, భారత్కు ఆస్ట్రేలియాతో వాణిజ్య లోటు (Trade Deficit) కొనసాగుతూనే ఉంది. భారత్లోని రెగ్యులేటరీ క్లిష్టతలు, పారదర్శకత లోపం, బ్యూరోక్రాటిక్ అడ్డంకులు కూడా పూర్తి ప్రయోజనాలను పొందడంలో ఆటంకాలుగా నిలుస్తున్నాయని విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ECTA అనేది సేవల (Services), పెట్టుబడుల రక్షణ (Investment Protection), కార్మికుల కదలిక (Labor Mobility) వంటి అంశాలను పూర్తిగా కవర్ చేయని పాక్షిక ఒప్పందం. వ్యవసాయ, ఫార్మా రంగాల్లో వేర్వేరు నిబంధనల వల్ల ప్రమాణాలు, ధృవీకరణలను సమన్వయం చేసుకోవడం కష్టంగానే ఉంది.
భవిష్యత్ ప్రణాళికలు
ECTA ఒక ప్రాథమిక ఫ్రేమ్వర్క్గా పనిచేస్తూ, భవిష్యత్తులో కాంప్రహెన్సివ్ ఎకనామిక్ కోఆపరేషన్ అగ్రిమెంట్ (CECA) వంటి మరింత విస్తృతమైన ఒప్పందాల చర్చలకు మార్గం సుగమం చేస్తోంది. ఇది వస్తు వ్యాపారానికి మించి క్రిటికల్ మినరల్స్, హెల్త్కేర్, టెక్నాలజీ, సైన్స్ వంటి రంగాల్లో సహకారాన్ని పెంచడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. భారత్ 2030 నాటికి ప్రపంచంలో మూడవ అతిపెద్ద ఆర్థిక వ్యవస్థగా ఎదగాలనే లక్ష్యం, ఆస్ట్రేలియా వ్యూహాత్మక INDO-PACIFIC ప్రాంతంలో దాని స్థానం వంటివి ఈ భాగస్వామ్యాన్ని మరింత బలోపేతం చేయడానికి దోహదపడతాయి. ప్రస్తుత సవాళ్లను సమర్థవంతంగా అధిగమిస్తే, ఈ భాగస్వామ్యం స్థిరమైన వృద్ధికి బాటలు వేస్తుంది.