ఒప్పందానికి ఊపిరాడనివ్వని ఉక్కు టారిఫ్లు
భారత్-యూకే సమగ్ర ఆర్థిక వాణిజ్య ఒప్పందం (CETA) త్వరలో అమలులోకి రానుండగా, కొత్త యూకే ఉక్కు (Steel) రక్షణాత్మక చర్యలు (Safeguard Measures) ఒక పెద్ద అడ్డంకిగా మారాయి. ఇరు దేశాలు ఒప్పందంపై ఆశాభావంతో ఉన్నప్పటికీ, యూకే ఇటీవలి విధాన మార్పులు భారత ఉక్కు రంగానికి తీవ్ర సవాళ్లను విసురుతున్నాయి. దీనివల్ల CETA నుంచి వెంటనే ఆశించిన ప్రయోజనాలు దెబ్బతినే అవకాశం ఉంది.
యూకేలో జూలై 1, 2026 నుంచి అమలులోకి రాబోయే కొత్త ఉక్కు వాణిజ్య నిబంధనలు, ప్రస్తుత ఏర్పాట్లతో పోలిస్తే 60% వరకు ఉచిత దిగుమతులను తగ్గిస్తాయి. ఈ కొత్త కోటాను మించిన పరిమాణాలపై, గతంలో **25%**గా ఉన్న సుంకం ఇప్పుడు **50%**కి పెరుగుతుంది. ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఉక్కు ఉత్పత్తిలో అధిక సరఫరా (Overcapacity) సమస్యను ఎదుర్కోవడానికి, యూకే తన దేశీయ పరిశ్రమను బలోపేతం చేయడానికి ఈ చర్యలు తీసుకుంటోంది. భారతదేశం నుంచి, ముఖ్యంగా సెమీ-ఫినిష్డ్, అల్లాయ్ ఉక్కు ఎగుమతులు యూకేకు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో, ఈ కొత్త నిబంధనలు CETA ద్వారా ఆశించిన ప్రయోజనాలను గణనీయంగా తగ్గిస్తాయని భావిస్తున్నారు. 2024-25లో సుమారు $56.9 బిలియన్గా ఉన్న ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యాన్ని 2030 నాటికి $120 బిలియన్లకు పెంచాలని CETA లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
గ్లోబల్ ప్రొటెక్షనిజం ప్రభావం
ఈ పరిస్థితి, ఉక్కు రంగంలో పెరుగుతున్న ప్రపంచ రక్షణాత్మక ధోరణులను (Global Protectionism) ప్రతిబింబిస్తుంది. ఆసియా దేశాలలో పెరిగిన ఉత్పత్తి వల్ల ఏర్పడిన అధిక సరఫరా, ప్రపంచ మార్కెట్లను ఒత్తిడికి గురిచేస్తోంది. దీంతో అనేక దేశాలు వాణిజ్య రక్షణ చర్యలను అవలంబిస్తున్నాయి. అమెరికా సెక్షన్ 232 టారిఫ్లు, యూరోపియన్ యూనియన్ కార్బన్ బోర్డర్ అడ్జస్ట్మెంట్ మెకానిజం (CBAM), భారతదేశం కూడా స్వయంగా సేఫ్గార్డ్ డ్యూటీలు విధించాయి. గతంలో, భారత ఉక్కు దిగుమతులపై యూకే తీసుకున్న రక్షణాత్మక చర్యలకు ప్రతిస్పందనగా భారత్ కూడా ప్రతీకార సుంకాలు విధించింది. ఇప్పుడు, యూకే చర్యలు CETAకు నేరుగా సవాలుగా మారాయి. ఈ కొత్త కోటా ఫ్రేమ్వర్క్, భారత ఎగుమతులకు ఆటంకం కలిగిస్తుందని భారత అధికారులు భావిస్తున్నారు, దీంతో ఒప్పందాన్ని దెబ్బతీయకుండా ఒక "ప్రత్యేకమైన, సృజనాత్మక పరిష్కారం" (Unique and Creative Solution) కనుగొనాల్సిన ఆవశ్యకత ఏర్పడింది.
'సృజనాత్మక పరిష్కారం' వైపు అడుగులు
ఉక్కు రక్షణాత్మక చర్యల వల్ల తలెత్తిన ఈ వివాదాన్ని పరిష్కరించడానికి భారత్, యూకేల మధ్య చర్చలు జరుగుతున్నాయి. వాణిజ్య శాఖ కార్యదర్శి రాజేష్ అగర్వాల్ (Rajesh Agrawal) మాట్లాడుతూ, ఒప్పందం అమలును కొనసాగించేలా ఒక పరిష్కారాన్ని కనుగొనడానికి ఇరు దేశాలు కట్టుబడి ఉన్నాయని, రంగాలవారీగా తలెత్తే ఉద్రిక్తతల నుంచి విస్తృత వాణిజ్య ఒప్పందాన్ని రక్షించడం తమ లక్ష్యమని తెలిపారు. అయితే, ఈ "సృజనాత్మక పరిష్కారం" యొక్క ఖచ్చితమైన స్వభావం ఇంకా వెల్లడి కాలేదు, ఇది వ్యాపారాలకు అనిశ్చితిని సృష్టిస్తోంది.
మార్కెట్ సెంటిమెంట్ & అనిశ్చితి
CETA ఒప్పందాన్ని మే 2026 నాటికి అమలులోకి తీసుకురావాలనే లక్ష్యం నేపథ్యంలో, ఒక పరిష్కారాన్ని కనుగొనే ప్రయత్నం అత్యవసరంగా మారింది. భారత ఉక్కు ఉత్పత్తిదారులు తమ దేశీయ మార్కెట్లలో బలమైన పనితీరును కనబరుస్తున్నప్పటికీ (2026లో ఇప్పటివరకు Nifty Metal Index సుమారు 20% పెరిగింది), యూకేకు ఎగుమతుల ద్వారా వారి వృద్ధి ఇప్పుడు ద్వైపాక్షిక వాణిజ్య అడ్డంకుల వల్ల ప్రభావితమయ్యే అవకాశం ఉంది. ఈ ఒప్పందం యొక్క విజయం, ముఖ్యంగా ఉక్కు వంటి సున్నితమైన రంగాలకు విస్తరించిన మార్కెట్ యాక్సెస్ను ఎలా ప్రోత్సహిస్తుందో నిర్ధారించడంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.