హార్ముజ్ సంక్షోభం.. LPG సరఫరాపై ప్రభావం
మార్చి 2026 ప్రారంభం నుండి హార్ముజ్ జలసంధి వద్ద పెరుగుతున్న సంఘర్షణలు వాణిజ్య రవాణాను తీవ్రంగా ప్రభావితం చేశాయి. భారతదేశం దిగుమతి చేసుకునే LPGలో దాదాపు 90% ఈ కీలక జలమార్గం గుండానే ప్రయాణిస్తుంది. దీంతో, దేశ ఇంధన భద్రతకు ముప్పు ఏర్పడింది. ఈ నేపథ్యంలోనే, భారత ప్రభుత్వం LPG కేటాయింపులను 50% నుండి **70%**కి పెంచింది. ఈ అదనపు 20% కేటాయింపులతో, దేశీయ పరిశ్రమలు ఎదుర్కొంటున్న సరఫరా సమస్యలను తగ్గించాలని ప్రభుత్వం యోచిస్తోంది. అంతేకాకుండా, రిఫైనరీలను హైడ్రోకార్బన్ స్ట్రీమ్స్ (ప్రొపేన్, బ్యూటేన్ వంటివి) ను మళ్ళించడం ద్వారా LPG ఉత్పత్తిని గరిష్ట స్థాయికి పెంచాలని ఆదేశించింది. మార్చి నెలలో భారతదేశపు మొత్తం LPG దిగుమతులు ఫిబ్రవరితో పోలిస్తే దాదాపు 46% తగ్గినట్లు నివేదికలు సూచిస్తున్నాయి.
దిగుమతి మార్గాలపై భారత్ ఆధారపడటం
ఇంధన భద్రతను మెరుగుపరచుకునేందుకు వైవిధ్యీకరణ (Diversification) వైపు భారత్ అడుగులు వేస్తున్నప్పటికీ, ప్రమాదకరమైన దిగుమతి మార్గాలపైనే దాని ఆధారపడటం కొనసాగుతోంది. అనేక దేశాల నుండి ముడి చమురును దిగుమతి చేసుకుంటున్నప్పటికీ, సుమారు 52% ఇప్పటికీ హార్ముజ్ జలసంధి నుండే రవాణా అవుతుంది. ప్రస్తుత సంక్షోభం కారణంగా, మధ్యప్రాచ్యం నుండి వచ్చే LPG దిగుమతులు గణనీయంగా పడిపోయాయి. మార్చి 19, 2026తో ముగిసిన వారంలో, మొత్తం దిగుమతుల్లో ఇది కేవలం 34% మాత్రమే, ఇది జనవరి తర్వాత అత్యల్ప స్థాయి. దీంతో, భారత్ ఇప్పుడు అమెరికా, రష్యా వంటి ప్రత్యామ్నాయ సరఫరాదారుల వైపు చూస్తోంది. అయితే, ఈ మార్గాలు సాధారణంగా సుదీర్ఘమైనవి, ఖరీదైనవి.
ఆర్థిక ప్రభావం, భవిష్యత్ ప్రణాళికలు
హార్ముజ్ జలసంధి ముట్టడి ప్రపంచ ఇంధన సరఫరాలకు తీవ్ర అంతరాయం కలిగించింది. ఇది ప్రపంచ రోజువారీ చమురు వాణిజ్యంలో 20% మరియు గణనీయమైన LNG పరిమాణాలను ప్రభావితం చేసి, బ్రెంట్ క్రూడ్ ధరలను బ్యారెల్ $100 దాటేలా చేసింది. భారతదేశానికి, ఇది నేరుగా ఇంధన దిగుమతులపై ముప్పు తెచ్చిపెట్టింది. అమెరికా, రష్యా వంటి దేశాల నుండి దిగుమతులు పెరిగితే, వార్షిక దిగుమతి ఖర్చులు బిలియన్ల డాలర్లు పెరిగి, రూపాయిపై ఒత్తిడి పెరుగుతుంది. ఉక్కు, ఆటోమోటివ్, టెక్స్టైల్స్ వంటి పరిశ్రమలు ఇంధన ధరల షాక్లకు, సరఫరా అంతరాయాలకు ఎక్కువగా గురయ్యే అవకాశం ఉంది. పెరుగుతున్న కUKఇంగ్ కోల్, ఫ్రైట్ ఖర్చులు ఇప్పటికే ఉక్కు రంగాన్ని ఒత్తిడికి గురి చేస్తున్నాయి. ఇది పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి, ద్రవ్యోల్బణంపై కూడా ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. దీర్ఘకాలికంగా, స్వదేశీ స్వచ్ఛ ఇంధన ఉత్పత్తిని, ముఖ్యంగా పునరుత్పాదక ఇంధన వనరులను వేగవంతం చేయడంపై భారత్ దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం ఉంది. పెరిగిన LPG, LNG నిల్వ సామర్థ్యంతో పాటు, భవిష్యత్ సరఫరా షాక్లకు మెరుగైన ప్రతిస్పందన కోసం స్వచ్ఛ ఇంధన వనరులకు వేగంగా మారడం వంటి అంశాలు భవిష్యత్ ఇంధన భద్రతకు కీలకం.