'మేక్ ఇన్ ఇండియా'తోనే మెట్రో సేఫ్టీ డోర్లు
ప్రభుత్వం 'ఆత్మనిర్భర్ భారత్' స్ఫూర్తితో ముందుకు సాగుతున్న నేపథ్యంలో, ఢిల్లీ మెట్రో రైల్ కార్పొరేషన్ (DMRC) కీలక ఆదేశాలు జారీ చేసింది. ఇకపై తమ మెట్రో విస్తరణ ప్రాజెక్టుల్లో, ముఖ్యంగా Phase IV, V లలో, ప్లాట్ఫామ్ స్క్రీన్ డోర్స్ (PSDs) ఏర్పాటు చేయాల్సి వస్తే, వాటి తయారీలో కనీసం 75% స్థానిక భాగస్వామ్యం (Local Content) తప్పనిసరి చేసింది. కేంద్ర గృహనిర్మాణ, పట్టణాభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ సూచనల మేరకు ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. భూగర్భ స్టేషన్లలో పూర్తిస్థాయి PSDలు, ఎలివేటెడ్ కారిడార్లలో సగం ఎత్తు PSDలు అమర్చనున్నారు.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా PSDల మార్కెట్ చాలా పెద్దది. రాబోయే 2033 నాటికి ఇది $3.2 బిలియన్ దాటుతుందని, ఏటా సుమారు 10.5% చొప్పున వృద్ధి చెందుతుందని అంచనా. ఈ మార్కెట్లో ఆసియా పసిఫిక్ ముందువరుసలో ఉంది. నాబ్టెస్కో (Nabtesco), పానాసోనిక్ (Panasonic) వంటి అంతర్జాతీయ దిగ్గజాలు ప్రస్తుతం కీలక సరఫరాదారులుగా ఉన్నారు. అయితే, భారత్ కూడా దేశీయంగానే ఈ టెక్నాలజీని అభివృద్ధి చేసుకునే దిశగా అడుగులు వేస్తోంది. TRAC ఇంజనీరింగ్, తోషి ఆటోమేషన్ (Toshi Automation) వంటి భారతీయ కంపెనీలు ఇప్పటికే స్వదేశీ PSD సిస్టమ్స్ను ప్రవేశపెట్టాయి. ఈ సంస్థలు అధిక స్థానిక భాగాల వినియోగంతో పాటు, సాఫ్ట్వేర్ అభివృద్ధిలోనూ స్వయం సమృద్ధి సాధించామని, గతంలో DMRC ఎదుర్కొన్న దిగుమతి సవాళ్లను అధిగమించగలమని చెబుతున్నాయి.
ఢిల్లీ మెట్రో Phase IV, V విస్తరణ ప్రణాళికలు చాలా భారీగా ఉన్నాయి. దీనితో PSDలకు డిమాండ్ గణనీయంగా పెరగనుంది. ఇది భారతీయ తయారీదారులకు తమ ఉత్పత్తి సామర్థ్యాన్ని పెంచుకోవడానికి, మార్కెట్లో బలమైన స్థానాన్ని సంపాదించుకోవడానికి ఒక గొప్ప అవకాశం. స్థూల దేశీయోత్పత్తి (GDP)లో తయారీ రంగ వాటాను పెంచాలన్న ప్రభుత్వ లక్ష్యానికి, ఉద్యోగ కల్పనకు ఇది దోహదపడుతుంది.
అయితే, ఈ మార్పుతో కొన్ని సవాళ్లు కూడా ఉన్నాయి. 'మేక్ ఇన్ ఇండియా' వంటి పథకాలు మౌలిక సదుపాయాల కల్పన, నైపుణ్యం కలిగిన కార్మికుల కొరత వంటి సమస్యలను ఎదుర్కొన్నాయి. కొత్త భారతీయ తయారీదారులు, ఇప్పటికే స్థిరపడిన అంతర్జాతీయ సరఫరాదారుల సాంకేతిక నైపుణ్యం, విశ్వసనీయతతో సమానంగా ఉండకపోవచ్చు. దీనివల్ల ప్రాజెక్టుల ఆలస్యం, ప్రారంభంలోనే అధిక ఖర్చులు, నాణ్యతా సమస్యలు తలెత్తే అవకాశం ఉంది. DMRC గత కొనుగోళ్ల రికార్డులను కూడా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉంది, ప్రయాణికుల భద్రత కోసం కొత్త దేశీయ భాగస్వాములపై పూర్తిస్థాయి పరిశీలన (Due Diligence) ముఖ్యం. పాత లైన్లలో భద్రతా మెరుగుదలలపై కూడా DMRC దృష్టి సారించింది.
ఢిల్లీ మెట్రో విస్తరణ కొనసాగుతున్న నేపథ్యంలో, PSDల డిమాండ్ మరింత పుంజుకోనుంది. ఈ విధానపరమైన మార్పు, భారతీయ ఇంజనీరింగ్, తయారీ సంస్థలకు తమ PSD ఉత్పత్తి సామర్థ్యాలను అభివృద్ధి చేసుకోవడానికి స్పష్టమైన సంకేతాన్నిచ్చింది. ఈ దేశీయం చేసే ప్రయత్నంలో విజయం సాధిస్తే, ఇతర పెద్ద మౌలిక సదుపాయాల ప్రాజెక్టుల్లోనూ ఇలాంటి కార్యక్రమాలకు మార్గం సుగమం అవుతుంది. తద్వారా, భారత్ అత్యాధునిక రవాణా సాంకేతికతలకు కేంద్రంగా, పటిష్టమైన దేశీయ పరిశ్రమను నిర్మించుకోవడంలో ముందంజలో నిలుస్తుంది.
