ఫార్మా దిగుమతులపై కేంద్రం కీలక నిర్ణయం: ఔషధాల షెల్ఫ్-లైఫ్ నియమాల్లో సడలింపు!

భారతదేశంలోకి దిగుమతి అయ్యే ఔషధాలకు ఇకపై కనీసం **12 నెలల** షెల్ఫ్-లైఫ్ ఉండాలని కేంద్ర ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ ప్రతిపాదించింది. ప్రస్తుతం ఉన్న **60%** రూల్ స్థానంలో ఈ కొత్త నిబంధన రానుంది. దీనివల్ల వ్యర్థాలు తగ్గి, దిగుమతిదారులకు ఖర్చులు ఆదా అయ్యే అవకాశం ఉంది.

అసలేం జరిగింది?

భారతదేశంలోకి దిగుమతి అయ్యే ఔషధాల షెల్ఫ్-లైఫ్ (expiry date) ను లెక్కించే విధానంలో మార్పులు తీసుకురావాలని కేంద్ర ఆరోగ్య మంత్రిత్వ శాఖ యోచిస్తోంది. ప్రస్తుతం, ఒక ఔషధం భారతదేశంలోకి ప్రవేశించే సమయానికి దాని మొత్తం షెల్ఫ్-లైఫ్ లో కనీసం 60% మిగిలి ఉండాలి. అయితే, ఇప్పుడు ఈ శాతం ఆధారిత నిబంధనను తొలగించి, కేవలం 12 నెలల గరిష్ట షెల్ఫ్-లైఫ్ మిగిలి ఉంటే చాలని ప్రతిపాదిస్తున్నారు.

ఈ డ్రాఫ్ట్ నోటిఫికేషన్ ను జూన్ 22, 2026 న ప్రజల అభిప్రాయాల కోసం విడుదల చేశారు. ఈ మార్పు వల్ల దిగుమతి ప్రక్రియ సులభతరం కావడంతో పాటు, గడువు దగ్గర పడిందని వాడలేని ఔషధాలను పారేయాల్సిన అవసరం తగ్గుతుందని భావిస్తున్నారు.

ఇన్వెస్టర్లకు ఎందుకు ముఖ్యం?

ప్రత్యేకమైన మందులు, క్యాన్సర్ చికిత్సలో వాడే మందులు, లేదా ఇతర అరుదైన ఔషధాలను దిగుమతి చేసుకునే ఫార్మా కంపెనీలకు ఇన్వెంటరీ మేనేజ్‌మెంట్ ఒక పెద్ద సవాలు. దిగుమతి అయిన మందులు వేర్‌హౌస్‌లలో ఉన్నప్పుడు లేదా రవాణాలో ఉన్నప్పుడు, కఠినమైన షెల్ఫ్-లైఫ్ నిబంధనల వల్ల అవి గడువు ముగిసిపోతే, కంపెనీలు వాటిని నష్టంగా రాయాల్సి వస్తుంది. దీనివల్ల కంపెనీల లాభాలు తగ్గుతాయి.

కొత్తగా ప్రతిపాదించిన 12 నెలల నిబంధనతో, కంపెనీలు తమ సరఫరా గొలుసు (supply chain) లో మరింత వెసులుబాటును పొందవచ్చు. ఈ మార్పు అమల్లోకి వస్తే, దిగుమతులపై ఆధారపడే కంపెనీలకు ఇన్వెంటరీ నియంత్రణ మెరుగుపడుతుంది, నిర్వహణ ఖర్చులు తగ్గుతాయి. దేశీయంగా మందులను ఉత్పత్తి చేసే కంపెనీలకు ఇది పెద్ద మార్పు కాకపోయినా, దిగుమతి చేసుకునే పోర్ట్‌ఫోలియోలున్న కంపెనీలకు ఇది సానుకూల పరిణామం.

బయోలాజికల్ మందులకు మినహాయింపు

అయితే, ఈ ప్రతిపాదన అన్ని మందులకు వర్తించదు. బయోలాజికల్ ఉత్పత్తులు, రేడియోఫార్మాస్యూటికల్స్ వంటి ప్రత్యేక కేటగిరీల మందులకు పాత, కఠినమైన 60% షెల్ఫ్-లైఫ్ నిబంధనే కొనసాగుతుందని మంత్రిత్వ శాఖ స్పష్టం చేసింది. ఈ రకమైన మందులు ఉష్ణోగ్రత, సమయానికి చాలా సెన్సిటివ్ గా ఉంటాయి కాబట్టి, వాటి నాణ్యత, భద్రతా ప్రమాణాలు అత్యంత కీలకం. కాబట్టి, సంక్లిష్టమైన బయోలాజికల్ డ్రగ్స్ ను ఎక్కువగా దిగుమతి చేసుకునే కంపెనీలకు ప్రస్తుతం ఉన్న నిబంధనల్లో ఎలాంటి మార్పు ఉండదు.

నియంత్రణ పరమైన వాస్తవాలు

ప్రస్తుతం ఈ నోటిఫికేషన్ కేవలం ఒక ప్రతిపాదన మాత్రమే. తుది చట్టంగా మారడానికి ముందు ప్రజల నుంచి అభిప్రాయాలను స్వీకరిస్తారు. ఈ మార్పు కేవలం షెల్ఫ్-లైఫ్ అవసరాలకు సంబంధించిందేనని, డ్రగ్స్ అండ్ కాస్మెటిక్స్ యాక్ట్, 1940 కింద ఉన్న భద్రత, సమర్థత, నాణ్యతా ప్రమాణాలను మార్చడం లేదని మంత్రిత్వ శాఖ స్పష్టం చేసింది. తుది నోటిఫికేషన్ జారీ అయి, అమలులోకి వచ్చిన తర్వాతే కంపెనీల బ్యాలెన్స్ షీట్లపై దీని ప్రభావం కొలవబడుతుంది.

ఇన్వెస్టర్లు ఏం గమనించాలి?

ఇన్వెస్టర్లు కొన్ని కీలక పరిణామాలను గమనించాలి. ఒకటి, తుది నోటిఫికేషన్ ఎప్పుడు వస్తుంది, పరిశ్రమ నుంచి వచ్చిన అభిప్రాయాలను ప్రభుత్వం ఎంతవరకు పరిగణనలోకి తీసుకుంటుంది. రెండు, దిగుమతి కార్యకలాపాలు ఎక్కువగా ఉన్న ఫార్మా కంపెనీల తదుపరి క్వార్టర్ ఫలితాల్లో మేనేజ్‌మెంట్ వ్యాఖ్యలను గమనించాలి. ఈ మార్పు వారి ఇన్వెంటరీ రైట్-ఆఫ్‌లను లేదా లాభదాయకతను భవిష్యత్తులో గణనీయంగా ప్రభావితం చేస్తుందా లేదా అనే దానిపై వారు స్పష్టత ఇవ్వవచ్చు.