భారతదేశంలో ఏటా **62 MMT** కంప్రెస్డ్ బయో గ్యాస్ (CBG) ఉత్పత్తి చేసే సామర్థ్యం ఉంది. ఈ రంగాన్ని ప్రోత్సహించడానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం **₹23,731 కోట్ల** విలువైన GOBARdhan నేషనల్ సర్క్యులర్ బయో ఎనర్జీ స్కీమ్ను ఆమోదించింది. గ్యాస్ డిస్ట్రిబ్యూషన్ కంపెనీలపై విధిస్తున్న తప్పనిసరి బ్లెండింగ్ నిబంధనలు ఈ రంగానికి ఎలా ఊతమిస్తాయో గమనించడం ముఖ్యం.
మన దేశంలో ఏటా 62 మిలియన్ మెట్రిక్ టన్నుల (MMT) కంప్రెస్డ్ బయో గ్యాస్ ఉత్పత్తి చేసే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, ప్రస్తుతం ఇది 1% కన్నా తక్కువగానే ఉంది. ఈ లోటును పూరించడానికి, కేంద్ర క్యాబినెట్ ₹23,731 కోట్ల భారీ బడ్జెట్తో 'GOBARdhan నేషనల్ సర్క్యులర్ బయో ఎనర్జీ స్కీమ్'ను తీసుకువచ్చింది.
కొత్త పాలసీ మరియు మార్కెట్ అవకాశాలు
ఈ రంగంలో ఇన్వెస్ట్మెంట్లను పెంచేందుకు ప్రభుత్వం 'తప్పనిసరి బ్లెండింగ్' (Mandatory Blending) నిబంధనలను అమలు చేస్తోంది. సిటీ గ్యాస్ డిస్ట్రిబ్యూషన్ కంపెనీలు తాము సరఫరా చేసే గ్యాస్లో నిర్ణీత శాతం CBGని కలపాలి. 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి ఇది 3% గా ఉండగా, 2027-28 నాటికి 4%, ఆ తర్వాత 5% కి పెంచాలని నిర్ణయించారు. ఈ హామీతో కూడిన డిమాండ్ వల్ల కొత్త ప్లాంట్ల ఏర్పాటుకు మార్గం సుగమం అవుతోంది.
ముడి పదార్ధాల లభ్యత (Feedstock)
మొత్తం 472 MMT ముడి పదార్ధాల సామర్థ్యంలో 41% కేవలం జంతువుల వ్యర్థాల నుంచే వస్తోంది. అగ్రికల్చరల్ రెసిడ్యూ (వరి, గోధుమ గడ్డి), మున్సిపల్ వ్యర్థాలు మరియు చక్కెర మిల్లుల 'ప్రెస్ మడ్' (Press Mud) కూడా కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి. వీటిలో ప్రెస్ మడ్ అత్యంత సులభంగా ప్రాసెస్ చేయడానికి వీలుగా ఉండటంతో కంపెనీలు దీనిపై మొగ్గు చూపుతున్నాయి.
ఇన్వెస్టర్లు గమనించాల్సిన సవాళ్లు
ప్రభుత్వ ప్యాకేజీ ఉన్నప్పటికీ, కొన్ని ఆపరేషనల్ సవాళ్లు లాభాలపై ప్రభావం చూపవచ్చు:
- లాజిస్టిక్స్ ఖర్చులు: వ్యర్థాలను సేకరించి, రవాణా చేయడంలో అయ్యే ఖర్చు చాలా ఎక్కువ. రూరల్ క్లస్టర్ల ఏర్పాటు కీలకమవుతుంది.
- ఫీడ్స్టాక్ సరఫరా: పంట వ్యర్థాలు కేవలం 45 రోజుల విండోలో మాత్రమే దొరుకుతాయి. కాబట్టి స్టోరేజీ మరియు సరఫరా స్థిరంగా ఉండటం సవాలుగా మారుతుంది.
- ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్: గ్యాస్ను వినియోగదారులకు చేరవేసేందుకు పైప్లైన్ కనెక్టివిటీ లేకపోవడం ఈ రంగంలో అతిపెద్ద అడ్డంకి. రాబోయే త్రైమాసికాల్లో కంపెనీలు ఈ మౌలిక సదుపాయాలను ఎలా మెరుగుపరుస్తాయో చూడాలి.