భారత్, నేపాల్, భూటాన్, బంగ్లాదేశ్, శ్రీలంక కలిసి ఒకే ప్రాంతీయ పవర్ గ్రిడ్ ఏర్పాటు దిశగా అడుగులు వేస్తున్నాయి. డిసెంబర్ 2026 నాటికి దీనిపై పూర్తి స్థాయి అధ్యయనం పూర్తి కానుంది. ఈ ప్రాజెక్టు ద్వారా ఇంధన భద్రత పెరుగుతుందనే అంచనాలు ఉన్నప్పటికీ, భౌగోళిక రాజకీయ సవాళ్లు ఇన్వెస్టర్లకు కొంత ఆందోళన కలిగించే అంశం.
ప్రాంతీయ విద్యుత్ మార్కెట్ వైపు అడుగులు
దక్షిణాసియా దేశాల మధ్య విద్యుత్ వాణిజ్యాన్ని సులభతరం చేసేందుకు 'సౌత్ ఆసియా ఫోరమ్ ఫర్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ రెగ్యులేషన్' ఒక కీలక ప్రణాళికను సిద్ధం చేసింది. భారత్, నేపాల్, భూటాన్, బంగ్లాదేశ్ మరియు శ్రీలంక కలిసి ఒకే ప్రాంతీయ పవర్ గ్రిడ్ కోసం మాస్టర్ ప్లాన్ రూపొందిస్తున్నాయి. ప్రస్తుతం ఉన్న ద్వైపాక్షిక ఒప్పందాల కంటే మెరుగ్గా, ఒకే ఇంటర్ కనెక్టెడ్ మార్కెట్ ద్వారా విద్యుత్ వ్యాపారాన్ని నిర్వహించడమే దీని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.
ఎనర్జీ బ్యాలెన్సింగ్ ఎలా సాధ్యం?
ఈ దేశాల మధ్య ఇంధన వనరుల పంపిణీలో వైవిధ్యం ఉంది. నేపాల్, భూటాన్లలో భారీగా జలవిద్యుత్ (Hydropower) ఉత్పత్తి సామర్థ్యం ఉంది. మరోవైపు భారత్, బంగ్లాదేశ్లలో బొగ్గు మరియు పునరుత్పాదక ఇంధన వనరులు కీలకం. గ్రిడ్లు అనుసంధానం కావడం వల్ల పీక్ డిమాండ్ సమయాల్లో విద్యుత్ లోటును అధిగమించవచ్చు. ఇది 'వన్ సన్ వన్ వరల్డ్ వన్ గ్రిడ్' విజన్కు అనుగుణంగా సాగుతోంది.
ఇన్వెస్టర్లు గమనించాల్సినవి (Investor Outlook)
ఈ ప్రాజెక్టు వల్ల భవిష్యత్తులో Power Grid Corporation (PGCIL), NTPC, మరియు NHPC వంటి కంపెనీలకు భారీ అవకాశాలు ఉండే అవకాశం ఉంది. ట్రాన్స్మిషన్ లైన్లు, గ్రిడ్ టెక్నాలజీ విభాగాల్లో పెట్టుబడులు పెరిగే ఛాన్స్ ఉంది. అయితే, డిసెంబర్ 2026 గడువులోగా ఈ దేశాల మధ్య భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు మరియు ఆర్థిక స్థిరత్వం వంటి అంశాలు సవాళ్లుగా మారవచ్చు. ముఖ్యంగా బంగ్లాదేశ్, శ్రీలంక వంటి దేశాల ఆర్థిక పరిస్థితులు, పేమెంట్ డిలేలు కంపెనీల ఫైనాన్షియల్స్ పై ఒత్తిడి పెంచే ప్రమాదం ఉందని మార్కెట్ నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు.