దేశవ్యాప్తంగా పలు రాష్ట్రాలు అత్యవసర విద్యుత్ కోసం కేంద్రానికి విజ్ఞప్తులు చేస్తున్నాయి. హైడ్రో పవర్ ఉత్పత్తి **20%** తగ్గడం, బొగ్గు ఆధారిత ప్లాంట్లలో మరమ్మతులు విద్యుత్ రంగాన్ని సంక్షోభంలోకి నెట్టాయి.
ప్రస్తుతం దేశంలోని ప్రధాన పారిశ్రామిక కేంద్రాలైన గుజరాత్, రాజస్థాన్, మహారాష్ట్ర వంటి రాష్ట్రాలు పీక్ అవర్స్ సమయంలో తీవ్ర విద్యుత్ కొరతను ఎదుర్కొంటున్నాయి. సెప్టెంబర్ నెలలో దేశ విద్యుత్ లోటు గత దశాబ్ద కాలంలోనే అత్యధికంగా 7.7 గిగావాట్ల వరకు చేరడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది.\n\n### సంక్షోభానికి ప్రధాన కారణాలు\n\nఈ ఇబ్బందులకు ప్రధానంగా రెండు కారణాలు కనిపిస్తున్నాయి: ఎల్ నినో ప్రభావం వల్ల వర్షాలు తగ్గడంతో హైడ్రో పవర్ జనరేషన్ 20% పడిపోయింది. మరోవైపు, సుమారు 41 గిగావాట్ల బొగ్గు ఆధారిత విద్యుత్ సామర్థ్యం మరమ్మతుల కోసం నిలిపివేయడం గ్రిడ్‌పై భారీ భారాన్ని పెంచింది. ముఖ్యంగా, సగానికి పైగా బొగ్గు ప్లాంట్లలో అవసరమైన నిల్వలలో 25% కంటే తక్కువ మాత్రమే అందుబాటులో ఉండటం గమనార్హం.\n\n### భవిష్యత్తు సవాళ్లు\n\nసౌర విద్యుత్ సామర్థ్యం పెరిగినా, దాన్ని నిల్వ చేసే బ్యాటరీ స్టోరేజ్ సిస్టమ్స్ లేకపోవడం పెద్ద లోపంగా మారింది. దీనివల్ల సూర్యాస్తమయం తర్వాత విద్యుత్ సప్లై గ్యాప్ ఏర్పడుతోంది. ఈ పరిస్థితిని అదుపు చేసేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం Electricity Actలోని సెక్షన్ 11ని అమలులోకి తెచ్చింది. దీని ప్రకారం, పారిశ్రామిక సంస్థలు సొంతంగా నిర్మించుకున్న (Captive) బొగ్గు ప్లాంట్లు 2026 చివరి వరకు పూర్తి సామర్థ్యంతో పనిచేయాల్సిందే.\n\nDISCOMలు ప్రస్తుతం ఎనర్జీ ఎక్స్ఛేంజీల నుంచి ఖరీదైన ధరకు విద్యుత్‌ను కొనుగోలు చేయాల్సి వస్తోంది, ఇది వాటి ఆర్థిక ఆరోగ్యానికి సవాలుగా మారుతోంది. గ్రిడ్ స్థిరత్వం కోసం ప్రభుత్వం తీసుకునే తదుపరి చర్యలు, ఫ్యూయల్ సప్లై చైన్ మేనేజ్‌మెంట్ మార్కెట్ వర్గాల నిశిత పరిశీలనలో ఉన్నాయి.