ఉత్తరప్రదేశ్ Puch AI డీల్ రద్దు
దాదాపు ₹25,000 కోట్ల విలువైన ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) ప్రాజెక్ట్ ను, Puch AI అనే స్టార్టప్ తో ఉత్తరప్రదేశ్ ప్రభుత్వం రద్దు చేసుకుంది. కంపెనీకి సరైన ఆర్థిక సామర్థ్యం (Net Worth) లేదని, భారీ ప్రాజెక్ట్ కు అవసరమైన స్పష్టమైన ఆర్థిక మద్దతు కూడా లేదని తేలడంతో ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు రాష్ట్ర ప్రభుత్వం వెల్లడించింది. స్టార్టప్ గా ఉన్న Puch AI, ఇంత పెద్ద ప్రాజెక్ట్ ను ఎలా నిర్వహిస్తుందనే దానిపై వచ్చిన సందేహాల నేపథ్యంలో ఈ రద్దు జరిగింది. AI భాగస్వాములపై మరింత కఠినమైన పరిశీలన ఉంటుందని ఈ సంఘటన తెలియజేస్తోంది.
భవిష్యత్తులో పెట్టుబడులకు తాము సిద్ధంగా ఉన్నామని, అయితే టెక్నాలజీ భాగస్వామ్యాల విషయంలో పూర్తిస్థాయి పరిశీలన తప్పనిసరి అని UP ప్రభుత్వం తెలిపింది. దేశంలో వేగంగా విస్తరిస్తున్న AI రంగంలో, అనేక స్టార్టప్ లు ప్రారంభ దశలోనే ఉండటంతో, వాటి ఆర్థిక పటిష్టత, ప్రాజెక్ట్ అమలు సామర్థ్యాలపై ఆందోళనలు పెరుగుతున్నాయి. ప్రాథమిక ఒప్పందాలు కేవలం ప్రారంభ దశ మాత్రమేనని, పెట్టుబడిదారుల ఆర్థిక, సాంకేతిక బలాన్ని అంచనా వేయడంపైనే పురోగతి ఆధారపడి ఉంటుందని ప్రభుత్వం స్పష్టం చేసింది.
ధరల భారం ప్రభుత్వానిదే
అంతర్జాతీయంగా పెరుగుతున్న ముడి చమురు ధరల ప్రభావాన్ని వినియోగదారులపై పడకుండా, కేంద్ర ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. పెట్రోల్, డీజిల్ పై ఎక్సైజ్ సుంకాన్ని తగ్గించడం ద్వారా వినియోగదారులకు ఉపశమనం కల్పించాలని నిర్ణయించింది. మార్చి 27, 2026న ప్రకటించిన ఈ చర్య, ద్రవ్యోల్బణాన్ని అదుపులో ఉంచి, కుటుంబాల బడ్జెట్ లను ఆదుకోవడమే లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. పెట్రోల్ పై ప్రత్యేక అదనపు ఎక్సైజ్ సుంకాన్ని (Special Excise Duty) ₹10 తగ్గించడంతో పాటు, డీజిల్ పై ఈ సుంకాన్ని పూర్తిగా తొలగించారు. ఈ నిర్ణయంతో ప్రభుత్వ ఖజానాపై గణనీయమైన భారం పడే అవకాశం ఉంది.
విశ్లేషకుల అంచనాల ప్రకారం, ఈ చర్య వల్ల ప్రభుత్వ ఆర్థిక లోటు (Fiscal Deficit) 0.40% నుండి 0.45% వరకు పెరగవచ్చని, నిరంతరంగా కొనసాగితే వార్షికంగా ప్రభుత్వానికి సుమారు ₹1.5 లక్షల కోట్ల నష్టం రావచ్చని అంచనా. వినియోగదారులకు ఊరట లభించినా, ప్రభుత్వ ఆదాయాలపై ఒత్తిడి పెరిగి, లోటు లక్ష్యాలను చేరుకోవడం కష్టతరం కావచ్చు. ఈ ఆర్థిక ప్రభావాన్ని నిర్వహించడం ప్రభుత్వానికి కీలకం కానుంది.
ఈ పాలసీ ప్రకటన తర్వాత, HPCL, BPCL, IOC వంటి భారతీయ ప్రభుత్వ రంగ చమురు కంపెనీల షేర్లు, అంతకుముందు పెరిగినప్పటికీ, స్వల్పంగా తగ్గుముఖం పట్టాయి. ధరల భారాన్ని ప్రభుత్వమే మోయడం, దాని వల్ల ఈ ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల లాభదాయకతపై పడే ప్రభావంపై పెట్టుబడిదారుల్లో ఆందోళన వ్యక్తమవుతోంది.
ఇతర మార్కెట్ కదలికలు
ఈరోజు మార్కెట్ లో ఇతర రంగాల్లోనూ కొన్ని ముఖ్యమైన పరిణామాలు చోటు చేసుకున్నాయి. HEG లిమిటెడ్, గ్రాఫైట్ ఇండియా లిమిటెడ్ షేర్లు వరుసగా 13%, 10% మేర పెరిగాయి. అంతర్జాతీయంగా ముడి పదార్థాల ధరలు, రవాణా ఖర్చులు పెరగడంతో, గ్రాఫైట్ ఎలక్ట్రోడ్స్ ధరలను టన్నుకు $600 నుండి $1,200 వరకు పెంచుతున్నట్లు GrafTech International ప్రకటించడమే దీనికి కారణం.
ఐటీ దిగ్గజం ఇన్ఫోసిస్ (Infosys Ltd.) రెండు అమెరికన్ కంపెనీలను $560 మిలియన్లకు కొనుగోలు చేసినట్లు ప్రకటించడంతో, దాని షేరు ధర పెరిగింది. Optimum Healthcare IT ను $465 మిలియన్లకు, Stratus ను $95 మిలియన్లకు కొనుగోలు చేసింది. ఈ కొనుగోళ్లు హెల్త్కేర్, ఇన్సూరెన్స్ టెక్నాలజీ రంగాల్లో ఇన్ఫోసిస్ ఉనికిని బలోపేతం చేస్తాయి.
స్ట్రీమింగ్ దిగ్గజం నెట్ఫ్లిక్స్ (Netflix) అమెరికాలో అన్ని ప్లాన్ల సబ్స్క్రిప్షన్ ధరలను పెంచింది. యాడ్-సపోర్టెడ్ ప్లాన్ $8.99, స్టాండర్డ్ ప్లాన్ $19.99, ప్రీమియం ప్లాన్ $26.99 గా నిర్ణయించింది. కొత్త కంటెంట్, లైవ్ స్పోర్ట్స్ వంటి వాటిపై పెట్టుబడుల కోసం ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నట్లు తెలిపింది.