ఎన్నికల హామీలపై న్యాయ సమీక్ష
రాజకీయ పార్టీలు ఎన్నికల సమయంలో ఇచ్చే ఉచిత పథకాలు (Freebies) రాజ్యాంగ విరుద్ధమని, అవినీతి పద్ధతుల కిందకు వస్తాయని దాఖలైన పబ్లిక్ ఇంటరెస్ట్ పిటిషన్ (Public Interest Petition) ను విచారించడానికి సుప్రీంకోర్టు అంగీకరించింది. ఈ కీలక కేసును ఇకపై మూడు-జడ్జిల ధర్మాసనం విచారించనుంది. బీజేపీ నేత అశ్విని ఉపాధ్యాయ్ దాఖలు చేసిన ఈ పిటిషన్, పలు రాష్ట్రాల్లో అసెంబ్లీ ఎన్నికలు సమీపిస్తున్న తరుణంలో ప్రాధాన్యత సంతరించుకుంది.
కీలక వాదనలు, ప్రతివాదనలు
ఎన్నికల మేనిఫెస్టోలలో ఇచ్చే వాగ్దానాలపై జవాబుదారీతనం (Accountability) ఉండాలని, ప్రభుత్వ ఖజానాకు గండికొట్టే, ఎన్నికల న్యాయబద్ధతను దెబ్బతీసే హామీలను నియంత్రించాలని పిటిషనర్ కోరారు. "ఇక సూర్యుడు, చంద్రుడు తప్ప అన్నీ హామీ ఇచ్చేస్తున్నారు" అని బెంచ్ (సీజేఐ జస్టిస్ సూర్య కాంత్, జస్టిస్ జోయ్మల్యా బాగ్చి) ముందు వాదించారు. అయితే, కొందరు రాజకీయ పార్టీలు ఈ పిటిషన్ను రాజకీయ ప్రేరేపితమని కొట్టిపారేస్తుండగా, మరికొందరు బలహీన వర్గాలకు సహాయపడే సంక్షేమ పథకాలు (Welfare Schemes) ప్రభుత్వ బాధ్యత అని సమర్థిస్తున్నాయి.
గత తీర్పుల పునఃసమీక్ష
ఈ కేసు విచారణలో భాగంగా, 2013 నాటి సుబ్రమణ్యం బాలాజీ కేసు తీర్పును (ఆ తీర్పు ప్రకారం మేనిఫెస్టో హామీలు స్వతహాగా అవినీతి పద్ధతులు కావు) పునఃపరిశీలించే అవకాశం ఉంది. అలాగే, ఈ ఉచిత పథకాల ఆర్థిక ప్రభావాలను (Economic Ramifications) సమగ్రంగా అంచనా వేయడానికి, నిజమైన సంక్షేమ చర్యలకు, నిలకడలేని ఉచితాలకు మధ్య స్పష్టమైన తేడాను గుర్తించడానికి ఒక కమిటీని ఏర్పాటు చేసే అంశాన్ని కూడా కోర్టు పరిశీలిస్తోంది. ఈ కేసును నెల చివరిలో మరోసారి ప్రస్తావించాల్సిందిగా ఆదేశించింది, ఇది మార్చిలో విచారణ జరిగే అవకాశాన్ని సూచిస్తోంది.
