సిక్కింలో 16 గ్లేసియల్ సరస్సులను అత్యంత ప్రమాదకరమైనవిగా (Extreme Danger) ప్రభుత్వం వర్గీకరించింది. ఈ పరిణామం తీస్తా నదీ తీరంలోని హైడ్రోపవర్ ప్రాజెక్టుల ఇన్వెస్టర్లకు ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఇకపై కఠినమైన భద్రతా నిబంధనలు, అదనపు ఖర్చుల భారం పెరిగే అవకాశం ఉంది.
సిక్కిం ప్రభుత్వం అత్యంత ప్రమాదకరమైన గ్లేసియల్ లేక్ అవుట్బర్స్ట్ ఫ్లడ్స్ (GLOFs) ముప్పు ఉన్న 16 సరస్సులను 'Category A' సైట్లుగా గుర్తించింది. రిమోట్ సెన్సింగ్ మరియు జియోఫిజికల్ సర్వేల ద్వారా ఈ ప్రాంతాలను మ్యాపింగ్ చేయడంతో, ఇకపై మౌలిక సదుపాయాల కల్పనలో ప్రభుత్వం అప్రమత్తంగా వ్యవహరించనుంది.
హిమాలయాల్లో ప్రాజెక్టుల భద్రత
2023లో సంభవించిన విపత్తు, ముఖ్యంగా 1,200 MW తీస్తా-III హైడ్రోఎలక్ట్రిక్ ప్రాజెక్ట్ ధ్వంసం కావడం ఈ కొత్త మార్పులకు ప్రధాన కారణం. నేషనల్ గ్లేసియల్ లేక్ అవుట్బర్స్ట్ ఫ్లడ్ (GLOF) రిస్క్ మిటిగేషన్ ప్రాజెక్ట్ (NGRMP) కింద దాదాపు ₹150 కోట్ల బడ్జెట్తో ప్రత్యేక రక్షణ చర్యలు చేపట్టనున్నారు. సరస్సుల్లోని నీటిని తగ్గించడం, బ్యారేజీల వద్ద రీన్ఫోర్స్డ్ గోడల నిర్మాణం వంటి ఇంజనీరింగ్ పనులు ఇందులో భాగంగా ఉంటాయి.
ఇన్వెస్టర్లకు ఎదురుకానున్న సవాళ్లు
ఈ కఠిన నిబంధనల వల్ల హైడ్రోపవర్ రంగంలోని కంపెనీలపై ఒత్తిడి పెరగనుంది. నేషనల్ డిజాస్టర్ మేనేజ్మెంట్ అథారిటీ (NDMA) క్లైమేట్-రెసిలెంట్ డిజైన్ల కోసం పట్టుబడుతోంది. దీనివల్ల:
- పెట్టుబడి వ్యయం (Capex): కొత్త ప్రాజెక్టుల నిర్మాణ వ్యయం పెరగడమే కాకుండా, ఉన్న ప్రాజెక్టులను సేఫ్టీ స్టాండర్డ్స్కు అనుగుణంగా మార్చుకోవడానికి అదనపు ఖర్చు చేయాల్సి వస్తుంది.
- నిర్వహణ భారం: బీమా ప్రీమియంలు పెరగడం, కంటిన్యూయస్ సెన్సార్ నెట్వర్క్ల నిర్వహణతో మెయింటెనెన్స్ ఖర్చులు తడిసిమోపెడు కానున్నాయి.
- ప్రాజెక్ట్ టైమ్లైన్స్: భద్రతా ప్రమాణాలు పెరగడం వల్ల ప్రాజెక్ట్ పూర్తి కావడానికి పట్టే సమయం మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది.
ప్రస్తుతం ఇన్వెస్టర్లు ఈ నిబంధనల వల్ల ప్రాజెక్టుల లాభదాయకత ఎంతవరకు దెబ్బతింటుందో నిశితంగా గమనిస్తున్నారు. భవిష్యత్తులో వచ్చే కొత్త టెండర్లు మరియు NGRMP గైడ్లైన్స్ ఈ రంగంపై ఎటువంటి ప్రభావాన్ని చూపుతాయనేది కీలకం కానుంది.