ICRIER (ఇండియన్ కౌన్సిల్ ఫర్ రీసెర్చ్ ఆన్ ఇంటర్నేషనల్ ఎకనామిక్ రిలేషన్స్) నివేదిక ప్రకారం, గ్రామీణ భారతదేశంలో ఉద్యోగ రంగంలో కీలక మార్పులు చోటు చేసుకున్నాయి. గ్రామీణ పురుషులకు కొత్త ఉద్యోగాల్లో దాదాపు **40%** నిర్మాణం రంగంలోనే వస్తున్నాయి. అయితే, వ్యవసాయంలో మహిళల అన్పెయిడ్ లేబర్ పెరగడం, యువతలో నిరుద్యోగం తగ్గకపోవడం వంటివి ఆర్థిక వ్యవస్థకు సవాళ్లుగా మారాయి.
అసలేం జరుగుతోంది?
ICRIER తాజాగా విడుదల చేసిన డేటా ప్రకారం, గ్రామీణ భారతదేశంలో ఉద్యోగ సరళి గణనీయంగా మారింది. 2018 రెండో త్రైమాసికం నుంచి 2025 చివరి వరకు, గ్రామీణ పురుషులకు ఉద్యోగ అవకాశాలు కల్పించడంలో నిర్మాణం రంగం ప్రధాన పాత్ర పోషించింది. కొత్తగా వస్తున్న పురుష కార్మికుల్లో దాదాపు 40% మంది ఈ రంగంలోకే వెళ్తున్నారు. ఈ రంగం వార్షిక వృద్ధి రేటు (GVA) 7.8% గా ఉంది. మరోవైపు, వ్యవసాయ రంగం పురుషులకు కొత్త ఉద్యోగాలను సృష్టించడంలో మందగించింది. దీంతో గ్రామీణ కుటుంబాలు జీవనోపాధి మార్గాలను మార్చుకోవాల్సి వస్తోంది.
మహిళల భాగస్వామ్యంలో మార్పు
పురుషులు నిర్మాణం రంగం నుంచి ఆదాయం పొందుతుండగా, వ్యవసాయ రంగంలో మహిళల భాగస్వామ్యం గణనీయంగా పెరిగింది. అయితే, ఈ పెరుగుదలలో ఎక్కువ భాగం 'కుటుంబానికి ఉచితంగా పనిచేయడం' (Unpaid Family Labor) కిందకు వస్తుంది. 2017-18లో వ్యవసాయంలో పనిచేస్తున్న మహిళల వాటా 27% ఉండగా, 2025 నాటికి ఇది 44% కి పెరిగింది. పురుషులు పట్టణాలకు వలస వెళ్లడం, వ్యవసాయ క్షేత్రాల్లో కార్మికుల కొరత ఏర్పడటం వంటి కారణాలతో మహిళలు ఈ బాధ్యతలు తీసుకుంటున్నారు. అయితే, వీరికి అధికారిక వేతనాలు అందడం లేదు. అంటే, ఉద్యోగాల సంఖ్య పెరిగినట్లు కనిపించినా, మహిళలకు నాణ్యమైన, వేతనంతో కూడిన ఉద్యోగాలు దొరకడం లేదని తెలుస్తోంది.
యువత ఉపాధి సవాళ్లు
దేశవ్యాప్తంగా నిరుద్యోగిత రేటు తగ్గుతున్నప్పటికీ, యువత ఉపాధి మాత్రం ఒక పెద్ద సమస్యగా మిగిలిపోయింది. ముఖ్యంగా యువతులకు ఈ పరిస్థితి మరింత ఆందోళనకరంగా ఉంది. మొత్తం నిరుద్యోగిత గణాంకాలు మెరుగైనట్లు కనిపించినా, కొంతమంది మహిళలు ఉద్యోగాలు దొరక్క కార్మిక శక్తి నుంచే వైదొలగుతున్నారని డేటా సూచిస్తోంది. పురుషుల విషయంలో, వాస్తవంగా ఉద్యోగాలు లభిస్తున్నట్లు కనిపిస్తున్నా, యువతలో నిరుద్యోగం తగ్గకపోవడం దేశ ఆర్థిక వృద్ధికి పెద్ద అవరోధంగానే ఉంది.
పట్టణ కార్మిక రంగం తీరు
పట్టణ ప్రాంతాల్లో, సేవల రంగం (Services Sector) ఉద్యోగాల కల్పనలో ముందుంది. కొత్తగా వచ్చే ఉద్యోగాల్లో సుమారు 66% ఈ రంగంలోనే ఉన్నాయి. పురుషులు ఎక్కువగా వాణిజ్యం, రవాణా, హాస్పిటాలిటీ, నిర్మాణం వంటి రంగాల్లో అవకాశాలు పొందుతున్నారు. నగరాల్లో మహిళలు ఆరోగ్యం, విద్య, వృత్తిపరమైన సేవల రంగాల్లో ఎక్కువగా ఉపాధి పొందుతున్నారు. అయితే, తాత్కాలిక (Casual) కూలీల సంఖ్య పెరగడం, పట్టణ వ్యవసాయం పుంజుకోవడం వంటివి.. చదువుకున్న, ఉద్యోగాలు వెతుక్కుంటున్న జనాభాకు తగ్గట్టుగా ఫార్మల్ జాబ్ మార్కెట్ నెమ్మదిగా ఉందని సూచిస్తున్నాయి.
ఇన్వెస్టర్లు ఏం గమనించాలి?
రాబోయే త్రైమాసికాల్లో వ్యవసాయ, నిర్మాణ రంగాల్లో వృద్ధి మందగిస్తుందేమో చూడటం ఇన్వెస్టర్లకు కీలకం. ఒకవేళ నిర్మాణ కార్యకలాపాలు తగ్గితే, అది గ్రామీణ పురుషుల ఆదాయాలపై తీవ్ర ప్రభావం చూపి, వినియోగ వస్తువులకు డిమాండ్ను తగ్గించవచ్చు. అలాగే, ఫార్మల్, క్యాజువల్ ఎంప్లాయ్మెంట్ డేటాలోని మార్పులను గమనించాలి. క్యాజువల్ లేబర్ వైపు మొగ్గు చూపడం అనేది తక్కువ వేతన భద్రతను సూచిస్తుంది, ఇది వినియోగదారుల ఖర్చులను తగ్గిస్తుంది.
