జూన్ 2026లో భారత రిజర్వ్ బ్యాంక్ (RBI) మారకపు ద్రవ్యం (Forex) మార్కెట్లో నికరంగా **$561 మిలియన్** డాలర్లను కొనుగోలు చేసింది. ఇది గత రెండు నెలల అమ్మకాల ధోరణికి విరుద్ధంగా ఉంది. భారత రూపాయి (Indian Rupee) పతనానికి అడ్డుకట్ట వేయడానికి ఏప్రిల్, మే నెలల్లో RBI భారీగా డాలర్లను అమ్మిన విషయం తెలిసిందే. ఈ మార్పు కరెన్సీ పరిస్థితులు స్థిరపడుతున్నాయని సూచిస్తోంది.
కరెన్సీ మార్కెట్లో పరిస్థితులు మారుతున్నాయని సూచనగా, భారత రిజర్వ్ బ్యాంక్ (RBI) జూన్ 2026లో ఫారెక్స్ మార్కెట్లో నికరంగా కొనుగోలుదారుగా మారింది. భారత రూపాయిని ఆదుకోవడానికి గత కొన్ని నెలలుగా భారీగా డాలర్లను అమ్మిన తర్వాత, ఈసారి RBI నికరంగా $561 మిలియన్ డాలర్లను కొనుగోలు చేసింది. ఇది గత రెండు నెలలతో పోలిస్తే చెప్పుకోదగ్గ మార్పు. ఏప్రిల్లో RBI నికరంగా $8.9 బిలియన్ డాలర్లను, మే నెలలో $6.1 బిలియన్ డాలర్లను అమ్మింది.
ఈ సంవత్సరం ప్రారంభంలో రూపాయిపై తీవ్రమైన ఒత్తిడి నెలకొన్న నేపథ్యంలో, RBI aggressive గా అమ్మకాలు జరిపింది. రూపాయి మే 2026లో అమెరికా డాలర్తో పోలిస్తే రికార్డు కనిష్ట స్థాయి 96.96కి పడిపోయింది. తన రిజర్వుల నుండి డాలర్లను అమ్మడం ద్వారా, RBI సరఫరాను పెంచి, కరెన్సీ పతనాన్ని నియంత్రించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. అయితే, జూన్లో RBI మార్కెట్ కార్యకలాపాలు $30.89 బిలియన్ల స్థూల కొనుగోళ్లు, $30.33 బిలియన్ల స్థూల అమ్మకాలతో సాగాయి. ఇది మరింత సమతుల్య జోక్య వ్యూహాన్ని సూచిస్తుంది.
భారత ఆర్థిక వ్యవస్థకు, స్టాక్ మార్కెట్కు స్థిరమైన కరెన్సీ చాలా ముఖ్యం. సెంట్రల్ బ్యాంక్ అమ్మకాలు ఆపినప్పుడు, కరెన్సీ మార్కెట్లో అస్థిరత తగ్గిందని భావించవచ్చు. స్థిరమైన రూపాయి, దిగుమతి చేసుకునే ద్రవ్యోల్బణాన్ని (imported inflation) నిర్వహించడానికి సహాయపడుతుంది. ఇది డాలర్లలో కొనుగోలు చేసే ముడి పదార్థాలపై ఆధారపడే భారతీయ కంపెనీలకు ప్రయోజనకరం. అంతేకాకుండా, కరెన్సీ అస్థిరత తగ్గడం వల్ల విదేశీ సంస్థాగత పెట్టుబడిదారులకు (FIIs) మరింత ఊహాజనిత వాతావరణం ఏర్పడుతుంది.
పెట్టుబడిదారులకు మరో ముఖ్యమైన సూచిక RBI యొక్క ఫార్వర్డ్ డాలర్ బుక్. ఇది విదేశీ కరెన్సీకి సంబంధించిన భవిష్యత్ కాంట్రాక్టులను సూచిస్తుంది. జూన్ చివరి నాటికి నికరంగా పెండింగ్లో ఉన్న ఫార్వర్డ్ డాలర్ అమ్మకాలు $106.7 బిలియన్ల (మే చివరి నాటికి) నుండి $103.3 బిలియన్లకు తగ్గాయి. ఈ తగ్గుదల, కరెన్సీకి మద్దతు ఇవ్వడానికి సెంట్రల్ బ్యాంక్ చేసిన మునుపటి నిబద్ధతలను కొంతవరకు తగ్గించుకుంటున్నట్లు సూచిస్తుంది.
ఈ స్థిరీకరణ ఉన్నప్పటికీ, కొన్ని నష్టాలు మిగిలి ఉన్నాయి. ప్రపంచ వాణిజ్య విధానాల్లో కొనసాగుతున్న అనిశ్చితి, అస్థిర ఇంధన ధరల సంభావ్యత 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి భారతదేశ కరెంట్ అకౌంట్ డెఫిసిట్కు (Current Account Deficit) ప్రమాదాలను కలిగిస్తూనే ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా మధ్యప్రాచ్యంలో భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, ప్రపంచ చమురు ధరలను ప్రభావితం చేసి, రూపాయిపై మళ్లీ ఒత్తిడి తెచ్చే అవకాశం ఉంది.
ముందుకు చూస్తే, మార్కెట్ ప్రధానంగా RBI తన లక్ష్యమైన కరెన్సీ స్థిరత్వాన్ని కాపాడుకోవడంతో పాటు, దేశీయ లిక్విడిటీ, ద్రవ్యోల్బణ అంచనాలను ఎలా సమతుల్యం చేస్తుందో గమనిస్తుంది. భారత రూపాయి ఆరోగ్యం, స్థిరత్వాన్ని అంచనా వేయడానికి పెట్టుబడిదారులు RBI యొక్క ఫారెక్స్ రిజర్వ్ డేటా, దాని ఫార్వర్డ్ మార్కెట్ స్థానాలను ట్రాక్ చేస్తూనే ఉంటారు.