చమురు సరఫరాకు తీవ్ర అంతరాయం
మధ్యప్రాచ్యంలో పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తతలు ప్రపంచ మార్కెట్లలో భారీ సంక్షోభాన్ని సృష్టిస్తున్నాయి. కీలకమైన హోర్ముజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) గుండా వెళ్లే చమురు, గ్యాస్ వాణిజ్యానికి అంతరాయం కలగడంతో, బ్రెంట్ క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు స్థిరంగా $100 డాలర్లకు చేరువలో ఉన్నాయి. ANZ విశ్లేషకుల అంచనా ప్రకారం, ఈ అంతరాయాల వల్ల రోజుకు సుమారు 10 మిలియన్ బ్యారెల్స్ చమురు సరఫరా మార్కెట్ నుంచి తగ్గిపోయింది. ఈ ఆటంకాలు కొనసాగితే, రోజుకు అదనంగా మరో 3 నుండి 4 మిలియన్ బ్యారెల్స్ సరఫరా కూడా ఆగిపోవచ్చని హెచ్చరిస్తున్నారు. ఈ సరఫరా ఒత్తిడి కారణంగా, గత ఏడాదితో పోలిస్తే బ్రెంట్ క్రూడ్ ధరలు దాదాపు 50% పెరిగాయి. భవిష్యత్తులో కూడా ధరల్లో అస్థిరత కొనసాగవచ్చని అంచనాలున్నాయి. కొంతమంది విశ్లేషకులు 2026 మధ్య నాటికి బ్యారెల్ $97.93 గా, ఏడాదిలో $108.11 గా ఉంటుందని భావిస్తున్నారు. మరికొంతమంది 2026 రెండో క్వార్టర్లో $115కు, ఏప్రిల్ వరకు అంతరాయాలు కొనసాగితే $150కు కూడా చేరవచ్చని అంచనా వేస్తున్నారు.
ద్రవ్యోల్బణం, ఆర్థిక వృద్ధిపై ఆందోళనలు
ఈ ఇంధన సంక్షోభం ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థలను దెబ్బతీస్తోంది. ద్రవ్యోల్బణం (Inflation) గురించిన ఆందోళనలను పెంచడంతో పాటు, ఆర్థిక వృద్ధి ప్రణాళికలకు ఆటంకం కలిగిస్తోంది. IMF హెచ్చరికల ప్రకారం, ఈ సంఘర్షణ ప్రపంచ వృద్ధిని తగ్గించి, ద్రవ్యోల్బణాన్ని పెంచే అవకాశం ఉంది. ముఖ్యంగా బలహీనమైన ఆర్థిక వ్యవస్థలు అధిక ప్రమాదంలో ఉన్నాయి. OECD 2026 సంవత్సరానికి ప్రపంచ GDP వృద్ధి 2.9% గా అంచనా వేసింది. అధిక ఇంధన ధరలు, సరఫరా గొలుసు సమస్యలు ఈ వృద్ధిని మరింత దెబ్బతీస్తాయి. G20 దేశాలలో 2026 నాటికి ద్రవ్యోల్బణం **4.0%**కు చేరుకోవచ్చని అంచనా. గతంలో 1970లలో ఇలాంటి ఇంధన సంక్షోభాలు సరఫరా కొరత, కరెన్సీ విలువ పడిపోవడం, ఆర్థిక మాంద్యం వంటి సమస్యలకు దారితీశాయి.
మార్కెట్ ఒడిదుడుకుల్లో ఇంధన రంగం దూకుడు
మార్కెట్లలో అనిశ్చితి నెలకొన్నప్పటికీ, 2026 ప్రారంభంలో ఇంధన రంగం (Energy Sector) మంచి పనితీరు కనబరిచింది. అధిక ముడి చమురు ధరలు, ద్రవ్యోల్బణానికి హెడ్జ్గా (hedge) ఉండటం, బలమైన నగదు ప్రవాహాన్ని (cash flow) అందించడం వంటి కారణాలతో ఈ రంగం పెట్టుబడిదారులను ఆకర్షిస్తోంది. టెక్నాలజీ రంగంతో పోలిస్తే, ఇంధన రంగం సగటు P/E నిష్పత్తి 17.7 వద్ద తక్కువగా ఉంది. ExxonMobil, Chevron వంటి ప్రధాన ఇంధన సంస్థలు 13 కంటే తక్కువ P/E నిష్పత్తులతో ట్రేడ్ అవుతున్నాయి.
సరఫరా పరిమితులు, ద్రవ్యోల్బణ భయాలు
హోర్ముజ్ జలసంధిపై ఆధారపడటం ఒక పెద్ద బలహీనత. అక్కడ తీవ్ర అంతరాయం ఏర్పడితే, రోజుకు 8-10 మిలియన్ బ్యారెల్స్ సరఫరా ఆగిపోవచ్చు. ANZ విశ్లేషకుల ప్రకారం, కోల్పోయిన సరఫరాను తిరిగి పొందడం కష్టంగా ఉంటుంది. కొన్ని సరఫరాలు శాశ్వతంగా ఆగిపోయే ప్రమాదం కూడా ఉంది. ఈ సరఫరా పరిమితులు నేరుగా ద్రవ్యోల్బణానికి దారితీస్తాయి. ఎరువులు, రవాణా ఖర్చులపై కూడా ప్రభావం పడి, ధరలు పెరిగే అవకాశం ఉంది. ఇంధనం, సహజ వాయువు సరఫరాలో అంతరాయాలు ఎరువుల లభ్యతను ప్రభావితం చేసి, పంట దిగుబడి తగ్గి, ఆహార ధరలు పెరిగే ప్రమాదం ఉంది. ఇది ప్రపంచ ఆహార సంక్షోభానికి దారితీయవచ్చు.
సెంట్రల్ బ్యాంకులు వడ్డీ రేట్లపై యథాతథ వైఖరి
కొన్ని దేశాలలో కార్మిక మార్కెట్ స్థిరపడినప్పటికీ, ద్రవ్యోల్బణం లక్ష్యాల కంటే ఎక్కువగానే ఉంది. దీంతో, సెంట్రల్ బ్యాంకులు వడ్డీ రేట్ల విధానాన్ని పునరాలోచించాల్సి వస్తోంది. ఫెడరల్ రిజర్వ్, బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్, యూరోపియన్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ వంటివి వడ్డీ రేట్లను తగ్గించే విషయంలో వెనకడుగు వేస్తున్నాయి. ద్రవ్యోల్బణం తగ్గకపోతే, రేట్లను పెంచే అవకాశాలు కూడా ఉన్నాయని సూచిస్తున్నాయి. ప్రస్తుత సరఫరా-డిమాండ్ అసమతుల్యత వల్ల, ఉద్రిక్తతలు తగ్గినా కూడా చమురు ధరలు ఎక్కువగానే ఉంటాయని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. ANZ 2026 చివరి నాటికి బ్రెంట్ క్రూడ్ ధరను $88కు పెంచింది. Macquarie $85-$90 మధ్య, హోర్ముజ్ ప్రవాహాలు సాధారణ స్థితికి వస్తే $110 వరకు చేరవచ్చని, అయితే అంతరాయాలు పొడిగిస్తే $150కు పెరగవచ్చని హెచ్చరిస్తోంది. HSBC ఛైర్మన్ బ్రెండన్ నెల్సన్ ప్రకారం, ఆర్థిక పరిస్థితులు బిగుసుకుంటున్నందున, అమెరికా, యూరప్, బ్రిటన్లలో ఈ ఏడాది వడ్డీ రేట్లను స్థిరంగా ఉంచుతారని అంచనా. ఫెడరల్ రిజర్వ్, బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్, యూరోపియన్ సెంట్రల్ బ్యాంక్ మార్చిలో రేట్లను మార్చలేదు. ఈ ఇంధన సంక్షోభం వల్ల పెరుగుతున్న ద్రవ్యోల్బణాన్ని అదుపులో ఉంచడానికి, ఆర్థిక మాంద్యాన్ని నివారించడానికి సెంట్రల్ బ్యాంకులు చాలా జాగ్రత్తగా వ్యవహరించాల్సి వస్తుంది.