భారతీయ కుటుంబాల ప్రయాణ అలవాట్లపై కేంద్ర గణాంక మంత్రిత్వ శాఖ తొలి నివేదికను విడుదల చేసింది. విద్యార్థుల నెలవారీ ప్రయాణ ఖర్చు సగటున ₹400 ఉండగా, పట్టణాల్లో ఇది ₹617 గా నమోదైంది. నిత్యం టూ-వీలర్లపైనే ప్రజలు ఆధారపడుతున్నట్లు ఈ డేటా స్పష్టం చేస్తోంది.
ప్రయాణానికి మనం ఎంత ఖర్చు చేస్తున్నాం? నిత్యం ప్రయాణాల్లో గడిపే సమయం ఎంత? వీటిపై కేంద్ర గణాంక మరియు కార్యక్రమ అమలు మంత్రిత్వ శాఖ (Ministry of Statistics and Programme Implementation) మొట్టమొదటి ఆల్-ఇండియా రిపోర్ట్ను సిద్ధం చేసింది. మన నిత్య జీవితంలో ప్రయాణ భారం ఎలా ఉందో ఈ డేటా కళ్లకు కట్టినట్లు చూపిస్తోంది.
గ్రామీణ vs పట్టణ ప్రాంతాలు
నివేదిక ప్రకారం, విద్యార్థుల ప్రయాణ ఖర్చుల్లో భారీ వ్యత్యాసం ఉంది. దేశవ్యాప్తంగా విద్యార్థుల నెలవారీ ప్రయాణ ఖర్చు సగటున ₹400 ఉండగా, అదే పట్టణ విద్యార్థుల విషయానికి వస్తే అది ₹617 కి చేరుకుంది. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఇది ₹361 గా ఉంది. ఆశ్చర్యకరమైన విషయం ఏమిటంటే, పట్టణాల్లో ఉన్నా, పల్లెల్లో ఉన్నా విద్యార్థులు ప్రయాణానికి వెచ్చించే సమయం 22 నుండి 23 నిమిషాలు మాత్రమే. సుమారు 90% మంది విద్యార్థులు తమ ప్రయాణాన్ని 30 నిమిషాల్లోపు పూర్తి చేస్తున్నట్లు తేలింది.
ఉద్యోగుల ప్రయాణ సరళి
భారతీయ పని చేసే ప్రజల్లో టూ-వీలర్ల వాడకం ఇప్పటికీ అత్యధికంగా ఉంది. రోజువారీ పని ప్రయాణాల్లో 43% వాటాతో టూ-వీలర్లు అగ్రస్థానంలో ఉన్నాయి. ఇది ఆటోమొబైల్ మరియు ఫ్యూయల్ రంగాలకు సానుకూల సంకేతం. మరోవైపు, మహారాష్ట్ర, పశ్చిమ బెంగాల్ మరియు ఢిల్లీ వంటి పారిశ్రామిక హబ్లలో రైలు రవాణా వినియోగం ఎక్కువగా ఉన్నట్లు నివేదిక వెల్లడించింది.
జెండర్ పరంగా ఖర్చులు
లింగ ప్రాతిపదికన చూస్తే, పురుష ఉద్యోగుల సగటు నెలవారీ ప్రయాణ ఖర్చు ₹835 ఉండగా, మహిళా ఉద్యోగుల ఖర్చు ₹533 గా ఉంది. పురుషులు ఎక్కువ దూరం ప్రయాణించడం వల్ల ఈ వ్యత్యాసం కనిపిస్తోంది. అలాగే, దేశంలో జరిగే సుదూర ప్రయాణాల్లో 70% వాటా మతపరమైన, సామాజిక పర్యాటకానిదే కావడం విశేషం.
ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం
ప్రయాణ ఖర్చులు పెరగడం అనేది సామాన్యుడి డిస్పోజబుల్ ఇన్కమ్ (చేతిలో ఉండే డబ్బు)పై ఒత్తిడిని పెంచుతుంది. రాబోయే కాలంలో మౌలిక సదుపాయాల కల్పన మరియు ప్రజా రవాణా వ్యవస్థల మెరుగుదలపై ప్రభుత్వం తీసుకునే నిర్ణయాలు, ఈ ప్రయాణ ఖర్చులను ఎలా నియంత్రిస్తాయో చూడాలి.
