భారత ప్రభుత్వం సెమీకండక్టర్ రంగంలో దూసుకుపోవడానికి సిద్ధమైంది. సెమీకాన్ 2.0 పేరిట కొత్త దశకు **₹1.275 లక్షల కోట్లను** కేటాయించింది. కేవలం తయారీపైనే కాకుండా, **315కు పైగా** యూనివర్సిటీల ద్వారా ప్రత్యేక నైపుణ్యం కలిగిన వర్క్ఫోర్స్ను తయారు చేయడంపై ప్రభుత్వం గట్టి దృష్టి పెట్టింది. దీర్ఘకాలిక వృద్ధి లక్ష్యంతో పాటు, కొత్త పరిశ్రమను నిర్మించడంలో ఉన్న పెట్టుబడి తీవ్రత, నిర్వహణపరమైన రిస్కులపై ఇన్వెస్టర్లు ఓ కన్నేసి ఉంచాలి.
కొత్త దశలో సెమీకండక్టర్ మిషన్ (సెమీకాన్ 2.0)
భారత ప్రభుత్వం సెమీకండక్టర్ రంగంలో తన ప్రయాణాన్ని కొత్త పుంతలు తొక్కించేందుకు సిద్ధమైంది. సెమీకాన్ 2.0 పేరుతో కొత్త దశకు శ్రీకారం చుట్టిన ప్రభుత్వం, దీని కోసం ఏకంగా ₹1.275 లక్షల కోట్ల భారీ బడ్జెట్ను ఆమోదించింది. మొదటి దశలో మౌలిక సదుపాయాల కల్పనపై దృష్టి సారించగా, ఈ కొత్త దశలో దేశీయంగా ప్రత్యేక నైపుణ్యం కలిగిన ఇంజనీరింగ్ వర్క్ఫోర్స్ను తయారుచేయడం ద్వారా స్థిరమైన సెమీకండక్టర్ పర్యావరణ వ్యవస్థను నిర్మించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఎంత పెద్ద పెట్టుబడి పెట్టినా, పరిశ్రమ దీర్ఘకాలిక విజయం అనేది ఆవిష్కరణలను నడిపించగల మానవ వనరులపైనే ఆధారపడి ఉంటుందని ప్రభుత్వం గుర్తించింది.
యూనివర్సిటీల పాత్ర కీలకం!
ప్రపంచ స్థాయి ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా, ఉన్నత విద్యా సంస్థలను నేరుగా తయారీ విలువ గొలుసులోకి (Value Chain) అనుసంధానిస్తున్నారు. దేశవ్యాప్తంగా 315కు పైగా విద్యా సంస్థలకు అధునాతన ఎలక్ట్రానిక్ డిజైన్ ఆటోమేషన్ (EDA) టూల్స్ను అందుబాటులోకి తెచ్చారు. Synopsys, Cadence, Siemens, Renesas, Ansys, AMD వంటి గ్లోబల్ కంపెనీల సహకారంతో, సంక్లిష్టమైన మైక్రోచిప్ల రూపకల్పనకు అవసరమైన ఈ సాఫ్ట్వేర్ను విద్యార్థులకు అందిస్తున్నారు. దీనివల్ల విద్యార్థులు ఉద్యోగంలో చేరకముందే చిప్ డిజైన్, ఆటోమేషన్లో ప్రత్యక్ష అనుభవాన్ని పొందగలుగుతారు.
సెమీకాన్ 2.0 – ఆరు కీలక స్తంభాలు
ఈ పాలసీ ఆరు వ్యూహాత్మక స్తంభాలపై ఆధారపడి ఉంది: చిప్ డిజైన్, యంత్రాలు మరియు ముడి పదార్థాలు, ఫ్యాబ్రికేషన్ (ఫాబ్స్), అడ్వాన్స్డ్ ప్యాకేజింగ్, పరిశోధన మరియు అభివృద్ధి (R&D), మరియు నైపుణ్య సృష్టి (Talent Creation). ఈ రంగాలను ప్రోత్సహించడం ద్వారా, భారతదేశాన్ని సెమీకండక్టర్ల వినియోగదారుగా కాకుండా, గ్లోబల్ విలువ గొలుసులో కీలక భాగస్వామిగా మార్చాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. 2035 నాటికి 3nm, 2nm వంటి అధునాతన టెక్నాలజీ నోడ్స్ను సాధించాలనేది దీర్ఘకాలిక లక్ష్యం. అంతేకాకుండా, ప్రభుత్వ-ప్రైవేట్ భాగస్వామ్యంతో (Co-investment models) హై-ఎండ్ చిప్ డిజైన్ ప్రాజెక్టులకు నిధులు సమకూర్చాలని యోచిస్తున్నారు. ఇలాంటి ప్రాజెక్టులకు ఒక్కోదానికి ₹1,000 కోట్లకు పైగా పెట్టుబడి అవసరం కావచ్చు.
పెట్టుబడిదారులకు రిస్కులు, గమనించాల్సిన అంశాలు
పెట్టుబడిదారుల దృక్కోణంలో, ఈ పాలసీ ఒక దీర్ఘకాలిక వ్యూహాత్మక మార్పు అయినప్పటికీ, సవాళ్లు లేవని చెప్పలేం. సెమీకండక్టర్ రంగం అత్యంత పెట్టుబడి-ఆధారితమైనది (Capital-intensive), లాభదాయకతను చేరేలోపు చాలా సంవత్సరాలు నిరంతర నిధులు అవసరం. పాలసీ రూపకల్పన నుండి భారీస్థాయి, ఖర్చు-సమర్థవంతమైన తయారీకి మారడంలో ఎదురయ్యే ఇబ్బందులు ప్రధాన రిస్కులు. దశాబ్దాలుగా ఈ రంగంలో ఆధిపత్యం చెలాయిస్తున్న దేశాలతో గట్టి గ్లోబల్ పోటీని కూడా ఇండియా ఎదుర్కోవాల్సి ఉంటుంది.
అంతేకాకుండా, దిగుమతి చేసుకునే సాంకేతికతలు, కీలక ముడి పదార్థాలపై ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకోవాలి. ఈ ప్రతిష్టాత్మక ప్రాజెక్టులను ప్రభుత్వం, ప్రైవేట్ రంగం ఎంత సమర్థవంతంగా అమలు చేస్తాయి, ఖర్చుల పెరుగుదలను ఎలా నిర్వహిస్తాయి, మరియు పరిశ్రమ-విద్యాసంస్థల సహకారాన్ని ఎలా కొనసాగిస్తాయి అనే దానిపై ఈ కార్యక్రమం విజయం ఆధారపడి ఉంటుంది. ఫ్యాబ్రికేషన్ యూనిట్ల ప్రారంభ సమయాలు, ప్రత్యేక విశ్వవిద్యాలయ కార్యక్రమాల నుండి క్రియాశీల వర్క్ఫోర్స్లోకి ఎంత మంది విద్యార్థులు ప్రవేశిస్తున్నారనేవి మార్కెట్ తదుపరి గమనించాల్సిన ముఖ్యమైన అప్డేట్లు.