వినియోగం పెరిగితే.. దిగుమతుల భారం ఇలాగే!
దేశీయంగా వినియోగదారుల డిమాండ్ విపరీతంగా పెరగడం, ముఖ్యమైన వస్తువుల గ్లోబల్ ధరలు ఆకాశాన్నంటడంతో భారతదేశ దిగుమతుల ఖర్చు గణనీయంగా పెరుగుతోంది. ఇది దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు కీలకమైన మలుపు. FY26లో క్రూడ్ ఆయిల్, బంగారం, వంట నూనెలు, ఎరువుల దిగుమతి బిల్లు కలిపి $240.7 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకుంది. ఇది మొత్తం వస్తువుల దిగుమతుల్లో (merchandise imports) పెద్ద భాగం. బాహ్యపరమైన రిస్క్ల నుంచి రక్షించుకోవడానికి దేశీయ డిమాండ్ను నియంత్రించాల్సిన అవసరాన్ని ప్రభుత్వం సూచిస్తోంది.
దేశంలో పెట్రోల్ వాడకం FY20 నుండి FY25 మధ్య 34.2% పెరిగి, ఒక్కొక్కరికి 30.2 లీటర్లకు చేరింది. వాహనాల సంఖ్య పెరగడం, ప్రయాణాలు అధికమవ్వడం దీనికి కారణం. వంట గ్యాస్ (LPG) వినియోగం ఇదే కాలంలో 19.2% పెరిగి, ఒక్కొక్కరి వాడకం 23.5 కేజీలకు చేరుకుంది. వ్యవసాయ రంగంలోనూ ఎరువుల డిమాండ్ పెరిగి, ఒక్కొక్కరికి 46.5 కేజీలకు పెరిగింది. ఈ అధిక దేశీయ డిమాండ్ దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని పెంచుతోంది. ముఖ్యంగా, FY26లో కేవలం క్రూడ్ ఆయిల్ దిగుమతులకే $134.7 బిలియన్ డాలర్లు ఖర్చయ్యాయి. బంగారం దిగుమతులు పరిమాణంలో స్వల్పంగా తగ్గినా, ధరలు విపరీతంగా పెరగడంతో రికార్డు స్థాయిలో $72 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకున్నాయి. ఇది మొత్తం దిగుమతుల్లో దాదాపు పదింట ఒక వంతు ఉంది. వంట నూనెల దిగుమతికి $19.5 బిలియన్, ఎరువులకు $14.5 బిలియన్ ఖర్చయ్యాయి. ఈ నాలుగు వస్తువులు కలిపి FY26లో భారతదేశం చేసిన మొత్తం వస్తువుల దిగుమతుల్లో ($774.98 బిలియన్) 31.1% వాటాను కలిగి ఉన్నాయి. ఇంధనం, ఆహారం, పారిశ్రామిక అవసరాల కోసం విదేశాలపై ఆధారపడటం పెరుగుతోందని ఇది సూచిస్తోంది.
గ్లోబల్ అనిశ్చితి.. దిగుమతుల ఖర్చుపై మరింత భారం!
ప్రస్తుత ఆర్థిక ఒత్తిడికి, గ్లోబల్ మార్కెట్లలో నెలకొన్న అనిశ్చితితో కూడిన వాతావరణం మరింత ఆజ్యం పోస్తోంది. పశ్చిమాసియాలో (West Asia) భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, హార్ముజ్ జలసంధి (Strait of Hormuz) చుట్టూ నెలకొన్న పరిణామాలు క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలను విపరీతంగా పెంచాయి. FY26 సగటు $70.99 ఉండగా, మే 2026 నాటికి భారతదేశ క్రూడ్ బాస్కెట్ ధర $105.4 బ్యారెల్కు చేరుకుంది. ప్రపంచంలోనే మూడవ అతిపెద్ద చమురు దిగుమతిదారుగా ఉన్న భారతదేశానికి, ఈ ధరల పెరుగుదల దిగుమతి బిల్లును పెంచడమే కాకుండా, వాణిజ్య లోటును (trade deficit) కూడా పెంచుతోంది. గ్లోబల్ వంట నూనెల ధరలు కూడా ఎల్ నినో (El Nino) వంటి వాతావరణ మార్పులు, బయోఫ్యూయల్ (biofuel) ఆదేశాల వల్ల ఒత్తిడిలో ఉన్నాయి. ఎరువుల ధరలు కూడా పెరిగాయి; సరఫరా గొలుసులో (supply chain) అంతరాయాల వల్ల ఒక టెండర్లో యూరియా దిగుమతి ఖర్చు గతంలో కంటే దాదాపు రెట్టింపు అయ్యింది. ఈ బాహ్య కారకాలు గ్లోబల్ కమోడిటీ ధరల షాక్లకు, సరఫరా సమస్యలకు భారతదేశం ఎంతగా గురవుతోందో స్పష్టం చేస్తున్నాయి.
దిగుమతులపై ఆధారపడటం.. ఆర్థిక వ్యవస్థకు పెను ప్రమాదం!
వస్తువుల దిగుమతులు ఎగుమతుల కంటే వేగంగా పెరగడంతో, FY26లో వాణిజ్య లోటు (trade deficit) 26% పెరిగి $119.30 బిలియన్ డాలర్లకు చేరుకుంది. సర్వీసెస్ రంగం నుంచి వచ్చే ఎగుమతులు కొంత ఊరటనిచ్చినా, కేవలం వస్తువుల వాణిజ్య లోటు FY26లో $333.20 బిలియన్ డాలర్లకు చేరింది. ఈ అధిక దిగుమతుల భారం విదేశీ మారక నిల్వలపై (foreign exchange reserves) తీవ్ర ఒత్తిడి తెస్తోంది. ఏప్రిల్ 2026 నాటికి ఇవి సుమారు $690.69 బిలియన్ డాలర్లుగా ఉన్నాయి. నిరంతరాయంగా అధికంగా ఉండే దిగుమతుల బిల్లు, ముఖ్యంగా బంగారం వంటి అనవసర వస్తువుల దిగుమతులు, రూపాయి బలహీనపడటానికి, ద్రవ్యోల్బణం (inflation) పెరగడానికి దారితీయవచ్చు. ఇంధనం, బంగారం వంటి వాటి వినియోగాన్ని తగ్గించాలనే ప్రభుత్వం పిలుపు, ఈ బలహీనతకు స్పష్టమైన సూచన. గత ఆర్థిక సంక్షోభాలు పెద్ద కరెంట్ అకౌంట్ లోటు (current account deficit) వల్ల కలిగే నష్టాలను చూపించాయి. ప్రపంచ అనిశ్చితి సమయంలో దిగుమతులపై ఆధారపడటం కొనసాగితే, భవిష్యత్తులో ఆర్థిక అస్థిరత ప్రమాదం ఉంది. ఎరువుల సబ్సిడీ భారం కూడా పెరుగుతోంది; 2024-25లో ఇది ₹1.83 ట్రిలియన్ దాటవచ్చని అంచనా, ఇది ప్రభుత్వ ఆర్థికాలపై అదనపు భారాన్ని మోపుతోంది.
స్వయం సమృద్ధి దిశగా.. దిగుమతులు తగ్గించే ప్రయత్నాలు!
ఈ ప్రమాదాలను గుర్తించిన ప్రభుత్వం, దిగుమతులను తగ్గించడానికి చురుగ్గా ప్రోత్సహిస్తోంది. విదేశీ మారక ద్రవ్యాన్ని ఆదా చేయడానికి, ఆర్థిక స్థిరత్వాన్ని పెంచడానికి ఇంధన వినియోగంలో సంయమనం పాటించాలని, అనవసరమైన బంగారు కొనుగోళ్లను వాయిదా వేయాలని, రసాయన ఎరువుల వాడకాన్ని తగ్గించాలని ప్రధాని మోదీ పిలుపునిచ్చారు. కీలక దిగుమతుల్లో స్వల్ప తగ్గింపులతో దాదాపు $45 బిలియన్ డాలర్ల ఆదా జరిగే అవకాశం ఉందని అంచనా. భారతదేశం ప్రపంచంలోనే రెండవ అతిపెద్ద బంగారం, ఎరువుల వినియోగదారుగా ఉన్నప్పటికీ, దేశీయ ఉత్పత్తిని పెంచడం, డిమాండ్ను హేతుబద్ధీకరించడం (demand rationalization) కీలకం. ఎక్కువగా దిగుమతి అయ్యే వస్తువులపై కస్టమ్స్ డ్యూటీలు పెంచడం, దేశీయ తయారీకి ప్రోత్సాహకాలు ఇవ్వడం వంటి విధానపరమైన చర్యలను పరిశీలిస్తున్నారు. వాణిజ్య అంతరాన్ని తగ్గించి, సరఫరా గొలుసులను సురక్షితం చేసుకోవడానికి ఈ కార్యక్రమాల విజయం చాలా ముఖ్యం. ఇవి ప్రపంచ ఆర్థిక సవాళ్లను అధిగమించి, దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక భద్రతను నిర్ధారించడంలో కీలకపాత్ర పోషిస్తాయి.
