ఇంధన ధరల భారం: హోల్సేల్ ద్రవ్యోల్బణానికి ఊతం
మార్చిలో భారతదేశ హోల్సేల్ ధరల ద్రవ్యోల్బణం (WPI) **3.9%**కి చేరుకుంది. ఇది గత మూడు నెలల్లోనే అత్యధికం. వాణిజ్య, పరిశ్రమల మంత్రిత్వ శాఖ డేటా ప్రకారం, ఇది వరుసగా ఐదవ నెలలో WPI పెరుగుదలను సూచిస్తోంది. ఈ పెరుగుదలకు ప్రధాన కారణాలు - ముడి చమురు, సహజ వాయువు ధరల్లో భారీగా పెరగడం. ఇంధన, విద్యుత్ రంగంలో ద్రవ్యోల్బణం మార్చిలో **1.05%**కి పెరిగింది. గత నెల ఫిబ్రవరిలో ఇది **-3.78%**గా ఉంది. ముఖ్యంగా, ముడి చమురు ద్రవ్యోల్బణం **51.57%**కి ఎగబాకింది, ఇది గత నెలలో **-1.29%**గా నమోదైంది. ఈ పరిస్థితి పశ్చిమాసియాలో కొనసాగుతున్న సంక్షోభం, ప్రపంచ ఇంధన సరఫరాలకు అంతరాయం, వస్తువుల ధరలు పెరగడానికి దారితీసింది. Barclays విశ్లేషకుల ప్రకారం, ముడి చమురు, సహజ వాయువు ధరల పెరుగుదలే WPIలో ప్రధాన పాత్ర పోషించాయి. 2026 రెండో క్వార్టర్ నాటికి బ్రెంట్ క్రూడ్ ధర $115/బ్యారెల్ వరకు చేరవచ్చని, సరఫరా అనిశ్చితి కారణంగా అధిక ధరలు కొనసాగవచ్చని అంచనాలున్నాయి.
హోల్సేల్, రిటైల్ ద్రవ్యోల్బణంలో పెరుగుతున్న అంతరం
ఇక్కడ గమనించాల్సిన మరో కీలక పరిణామం - హోల్సేల్ (WPI), రిటైల్ (CPI) ద్రవ్యోల్బణాల మధ్య అంతరం పెరుగుతోంది. WPI వస్తువుల ధరల షాక్లను వెంటనే ప్రతిబింబిస్తే, CPIలో పెరుగుదల నెమ్మదిగా ఉంది. CareEdge చీఫ్ ఎకనామిస్ట్ రాజనీ సిన్హా మాట్లాడుతూ, WPI ద్రవ్యోల్బణం ఫిబ్రవరితో పోలిస్తే 1.7 శాతం పాయింట్లు పెరిగితే, రిటైల్ ద్రవ్యోల్బణం కేవలం 0.2 శాతం పాయింట్లు మాత్రమే పెరిగిందని పేర్కొన్నారు. మార్చిలో రిఫైనరీలు డీజిల్ ధరలను 25% పైగా పెంచినా, కమర్షియల్ గ్యాస్ సిలిండర్ ధరలు పెరిగినా, రిటైల్ ఇంధన ధరలు మారకపోవడం దీనికి కారణమని తెలిపారు. ఈ పెరిగిన ఖర్చుల భారం వినియోగదారులపైకి చేరడానికి కొంత సమయం పడుతుందని, అయితే రాబోయే నెలల్లో తయారీదారులు ఈ ఖర్చులలో కొంత భాగాన్ని బదిలీ చేయవచ్చని HDFC Bank అంచనా వేస్తోంది. ప్రస్తుత CPI ద్రవ్యోల్బణం మార్చిలో **3.4%**గా ఉంది. 2027 ఆర్థిక సంవత్సరానికి RBI 4.6% అంచనా వేయగా, గ్లోబల్ వస్తువుల ధరలు, రుతుపవనాలపై ఆధారపడి ఇది **5.5%**కి చేరవచ్చని భావిస్తున్నారు.
ద్రవ్యోల్బణ అంచనాలు, భవిష్యత్ సూచనలు
గ్లోబల్ వస్తువుల ధరలు, ఇంధన షాక్లు భారత ఆర్థిక వ్యవస్థలోకి ప్రవేశించడంతో ద్రవ్యోల్బణ ఒత్తిళ్లు పెరుగుతాయని విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు. Nomura ప్రకారం, అధిక ఇంధన ధరల నేపథ్యంలో 2027 ఆర్థిక సంవత్సరానికి ద్రవ్యోల్బణం సగటున **5%**గా ఉండవచ్చు. IMF ప్రపంచ ద్రవ్యోల్బణం 2026 నాటికి **4.4%**కి చేరుతుందని అంచనా వేసింది. భారతదేశానికి సంబంధించి, RBI 2027 ఆర్థిక సంవత్సరానికి CPI ద్రవ్యోల్బణాన్ని **4.6%**గా అంచనా వేసినప్పటికీ, గ్లోబల్ ఇంధన ధరల్లో అస్థిరత, రుతుపవనాలపై ఆధారపడిన దేశీయ అంశాల వల్ల ఈ అంచనాలు మారవచ్చు. గతంలో, ముడి చమురు ధరల్లో 10% పెరుగుదల భారతదేశ ద్రవ్యోల్బణాన్ని 30 బేసిస్ పాయింట్లు పెంచింది. WPI, CPI మధ్య వ్యత్యాసం ప్రకారం, ప్రస్తుత వ్యయ ఒత్తిళ్ల పూర్తి ప్రభావం ఇంకా వినియోగదారులపై పడలేదని స్పష్టమవుతోంది.
స్టాగ్ఫ్లేషన్ ప్రమాదాలు, RBI ఎదుర్కొంటున్న సవాళ్లు
ఇక్కడ ప్రధాన ప్రమాదం స్టాగ్ఫ్లేషన్ (Stagflation) ఒత్తిళ్లు పెరగడం. అంటే, నిరంతర వ్యయ-పెరుగుదల ద్రవ్యోల్బణం కొనుగోలు శక్తిని తగ్గించి, ఆర్థిక వృద్ధిని అడ్డుకుంటుంది. పశ్చిమాసియా సంక్షోభం గణనీయమైన భౌగోళిక రాజకీయ అనిశ్చితిని కలిగిస్తోంది, ఇది సరఫరా అంతరాయాలకు దారితీయవచ్చు. ఒకవేళ ఈ సంఘర్షణ కొనసాగితే, ఇంధన ధరలు పెరిగి, భారతదేశ కరెంట్ అకౌంట్ లోటుపై ప్రభావం చూపి, రూపాయి బలహీనపడటానికి, దిగుమతి ఖర్చులు పెరగడానికి దారితీయవచ్చు. RBI ద్రవ్య విధానం ఒక సంక్లిష్టమైన వాతావరణంలో ఉంది. ప్రస్తుత ద్రవ్యోల్బణ షాక్ ప్రధానంగా సరఫరా వైపు నుంచి వస్తోంది. దీనికి వడ్డీ రేట్లను పెంచడం వలన వృద్ధికి ఆటంకం కలగవచ్చు, కాబట్టి ద్రవ్య విధాన నిర్ణయాలు తీసుకోవడం కష్టతరం అవుతుంది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ తన రెపో రేటును 5.25% వద్ద స్థిరంగా ఉంచుతూ, వృద్ధికి మద్దతు ఇస్తూనే ద్రవ్యోల్బణ ప్రమాదాలను సమతుల్యం చేస్తోంది. అంతేకాకుండా, అంచనాకు మించి రుతుపవనాలు ఉంటే, ఆహార ధరలు పెరిగే అవకాశం ఉంది, ఇది ద్రవ్యోల్బణ ఒత్తిళ్లను మరింత తీవ్రతరం చేస్తుంది. S&P సంస్థ భారతదేశ కార్పొరేట్ బ్యాలెన్స్ షీట్లు, విదేశీ మారక నిల్వలు కొంతవరకు స్థితిస్థాపకతను కలిగి ఉన్నాయని పేర్కొన్నప్పటికీ, నిరంతరాయంగా అధిక చమురు ధరలు ద్రవ్య లోటును తగ్గించే ప్రయత్నాలను దెబ్బతీయవచ్చని, కరెంట్ అకౌంట్ లోటును ప్రతికూలంగా ప్రభావితం చేయవచ్చని హెచ్చరించింది. హోల్సేల్ ఇంధన ధరల పెరుగుదల రిటైల్ ధరలకు వెంటనే బదిలీ కాకపోవడం తాత్కాలికంగా ఉపశమనం కలిగించినా, ప్రపంచ ధరలు అధికంగానే ఉంటే అది ఎక్కువ కాలం నిలవదు. ఇది కొనుగోలు శక్తిని తగ్గించడమో, లేదా సబ్సిడీల ద్వారా ప్రభుత్వ ఆర్థిక భారాన్ని పెంచడమో చేయవచ్చు.
భవిష్యత్ ద్రవ్యోల్బణ ఒత్తిళ్లను ఎదుర్కోవడం
ముందుకు చూస్తే, గ్లోబల్ ఇంధన డైనమిక్స్, దేశీయ అంశాల కారణంగా భారతదేశంలో ద్రవ్యోల్బణం ఒక కీలక ఆందోళనగా కొనసాగే అవకాశం ఉంది. RBI 4.6% CPI ద్రవ్యోల్బణ అంచనా, భౌగోళిక రాజకీయ పరిస్థితులు స్థిరంగా ఉండటం, సాధారణ రుతుపవనాలు కురవడంపై ఆధారపడి ఉంది. ఈ పరిస్థితులు ప్రస్తుతం అనిశ్చితంగా ఉన్నాయి. విశ్లేషకులు WPIపై పైకి ఒత్తిడి కొనసాగుతుందని భావిస్తున్నారు, CPIకి వ్యయ బదిలీ అనేది ద్రవ్యోల్బణ అంచనాలకు ప్రధాన ప్రమాదంగా మారింది. ప్రభుత్వం ఇంధన ధరల షాక్లను సబ్సిడీల ద్వారా భరిస్తూనే ఉంటే, ప్రభుత్వ ఆర్థిక పరిస్థితి కూడా సవాళ్లను ఎదుర్కోవచ్చు. సరఫరా వైపు నుంచి వస్తున్న ఈ నిరంతర షాక్ల నేపథ్యంలో, ముఖ్యంగా భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతల కారణంగా ముడి చమురు ధరలు అధికంగానే ఉండే అవకాశం ఉన్నందున, ద్రవ్యోల్బణ అంచనాలను అదుపులో ఉంచడంలో ద్రవ్య విధానం యొక్క సమర్థత పరీక్షించబడుతుంది.