భారత పన్ను శాఖ యాక్షన్: భారీ వ్యాపార కుటుంబాలపై ఉక్కుపాదం.. చిన్న పన్ను చెల్లింపుదారులకు ఊరట!

పన్ను వసూళ్లపై కొత్త వ్యూహం

కేంద్ర ప్రభుత్వం పన్ను వసూళ్లపై కొత్త వ్యూహాన్ని అమలు చేస్తోంది. ఇందులో భాగంగా, దేశంలోని పెద్ద వ్యాపార కుటుంబాలపై ఉక్కుపాదం మోపాలని ఆదాయపు పన్ను శాఖ (Income Tax Department) నిర్ణయించింది. వారి అక్రమ విదేశీ ఆస్తులను వెలికితీసే పనిని ముమ్మరం చేసింది. అదే సమయంలో, చిన్న పన్ను చెల్లింపుదారులకు (small taxpayers) ఒక ప్రత్యేక రాయితీ పథకాన్ని (amnesty scheme) కూడా తీసుకొచ్చింది. ఈ రెండు రకాల చర్యలతో పన్ను చెల్లింపుల్లో పారదర్శకతను పెంచాలని చూస్తోంది.

విదేశీ ఆస్తులపై వేట

ఆదాయపు పన్ను శాఖ దేశంలోని అహ్మదాబాద్, సూరత్, చెన్నై, హైదరాబాద్, బెంగళూరు, ముంబై వంటి కీలక నగరాల్లోని అనేక వ్యాపార కుటుంబాలను గుర్తించింది. వీరు తమ విదేశీ ఆస్తులను లేదా విదేశాల నుంచి వచ్చే ఆదాయాన్ని సరిగ్గా ప్రకటించలేదని అధికారులు అనుమానిస్తున్నారు. ఈ అక్రమ ఆస్తుల విలువ వేల కోట్ల రూపాయల్లో ఉంటుందని అంచనా. ఆటోమేటిక్ ఎక్స్ఛేంజ్ ఆఫ్ ఇన్ఫర్మేషన్ (AEOI), కామన్ రిపోర్టింగ్ స్టాండర్డ్ (CRS) వంటి అంతర్జాతీయ ఒప్పందాల ద్వారా పొందిన సమాచారంతో ఈ దాడులు ముమ్మరమయ్యాయి. గతంలో చేపట్టిన "NUDGE" క్యాంపెయిన్ ద్వారా 24,000 మందికి పైగా పన్ను చెల్లింపుదారులు సుమారు ₹29,208 కోట్ల విలువైన విదేశీ ఆస్తులను, దాదాపు ₹1,089.88 కోట్ల విదేశీ ఆదాయాన్ని ప్రకటించారు. ఇప్పుడు వచ్చే నోటీసుల్లో, సమాచారం యొక్క మూలాన్ని వెల్లడించకుండానే, నిర్దిష్ట విదేశీ ఖాతాలు లేదా ఆస్తుల వివరాలు ఉంటాయని తెలుస్తోంది.

చిన్న పన్ను చెల్లింపుదారులకు ఊరట

యూనియన్ బడ్జెట్ 2026లో "ఫారిన్ అసెట్స్ ఆఫ్ స్మాల్ టాక్స్ పేయర్స్ డిస్క్లోజర్ స్కీమ్, 2026" (FAST-DS) ను ప్రవేశపెట్టారు. దీని కింద, అర్హత కలిగిన చిన్న పన్ను చెల్లింపుదారులు తమ అక్రమ విదేశీ ఆస్తులు లేదా ఆదాయాన్ని ప్రకటించడానికి ఆరు నెలల సమయం లభిస్తుంది. ఈ పథకం కింద, వ్యక్తులు ఆస్తుల సరసమైన మార్కెట్ విలువ లేదా ప్రకటించని ఆదాయంపై 30% పన్ను చెల్లించి, ఆ పైన 30% అదనపు రుసుము (పెనాల్టీలకు బదులుగా) చెల్లిస్తే, చట్టపరమైన చర్యల నుంచి రక్షణ పొందవచ్చు. అయితే, పెద్ద వ్యాపార కుటుంబాలకు ఈ రాయితీ వర్తించదు. వారిపై మాత్రం కఠిన నిబంధనలు వర్తిస్తాయి. పెద్ద అక్రమ విదేశీ ఆస్తులపై 30% పన్నుతో పాటు, పన్ను మొత్తానికి మూడు రెట్లు వరకు పెనాల్టీలు పడే అవకాశం ఉంది. అంటే, మొత్తం 120% వరకు చెల్లించాల్సి రావచ్చు. అదనంగా, ప్రతి సంవత్సరం ₹10 లక్షల వరకు విడిగా పెనాల్టీలు కూడా విధించవచ్చు.

సవాళ్లు, భవిష్యత్

ఈ కఠిన నిబంధనలు, డేటా షేరింగ్ వ్యవస్థలు ఉన్నప్పటికీ, బ్లాక్ మనీ యాక్ట్ కింద విధించిన పన్నులను వసూలు చేయడం ఎప్పుడూ ఒక సవాలేనని నిపుణులు అంటున్నారు. అంతేకాకుండా, పెద్ద కుటుంబాలపై కఠిన వైఖరి, చిన్న పన్ను చెల్లింపుదారులకు రాయితీ ఇవ్వడం వల్ల కొంత అసమానత ఏర్పడిందని, ఇది పన్ను చెల్లింపుదారుల స్ఫూర్తిని దెబ్బతీయవచ్చని భావిస్తున్నారు. సుప్రీంకోర్టు కూడా అక్రమ లావాదేవీలపై "రూపం కంటే సారం ముఖ్యం" అని నొక్కి చెబుతుండటంతో, పన్ను నిర్మాణాలపై పరిశీలన మరింత పెరుగుతుంది. దీని ప్రభావం విదేశీ పెట్టుబడిదారులపై, వారి పెట్టుబడుల వెనక్కి తీసుకునే వ్యూహాలపై కూడా ఉండవచ్చు. అంతర్జాతీయ డేటా షేరింగ్ ద్వారా వచ్చిన సమాచారం, పన్నుల రూపంలో ప్రభుత్వ ఖజానాకు చేరకపోతే, దాని సమర్థతపైనే ప్రశ్నలు తలెత్తుతాయి. భవిష్యత్తులో కూడా పన్ను శాఖ డేటా ఆధారిత విధానాలతోనే ముందుకు సాగుతుందని, అందరూ తమ విదేశీ ఆస్తులను జాగ్రత్తగా ప్రకటించుకోవాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.