హార్ముజ్ జలసంధి - ఒక కీలక ముప్పు
భారత్ తన శక్తి అవసరాల కోసం దిగుమతి చేసుకునే క్రూడ్ ఆయిల్ లో అత్యధిక భాగం, అంటే 88%, హార్ముజ్ జలసంధి అనే ఒకే సముద్ర మార్గం గుండా వస్తుంది. ఇది కేవలం రవాణా సమస్య మాత్రమే కాదు, దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ఒక పెద్ద రిస్క్. ప్రాంతంలో రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు పెరిగినప్పుడు, ఈ మార్గంపై ఆధారపడటం వల్ల సరఫరాకు అంతరాయం కలగడంతో పాటు, ధరలు అమాంతం పెరిగిపోయే ప్రమాదం ఉంది. ఇది పారిశ్రామిక వృద్ధిని కూడా దెబ్బతీయవచ్చు.
మౌలిక సదుపాయాలే ఆర్థిక రక్షణ కవచం
ఇండియా-మిడిల్ ఈస్ట్-యూరప్ ఎకనామిక్ కారిడార్ (IMEC) ను అభివృద్ధి చేయడం అనేది ఇప్పుడు కేవలం ఒక దౌత్యపరమైన ఆశయం కాదు, దేశ ఆర్థిక స్థిరత్వానికి అవసరమైన చర్య. ఇతర మార్గాలను కూడా (ఇండో-పసిఫిక్ మార్గం వంటివి) అభివృద్ధి చేయడం ద్వారా, ఏదైనా ప్రాంతీయ ఆంక్షలు లేదా ఘర్షణల సమయంలో కూడా సరుకు రవాణా కొనసాగేలా చూసుకోవాలని భారత్ భావిస్తోంది. దీనితో పాటు, క్రూడ్ ఆయిల్, ఎరువులు, అరుదైన ఖనిజాల నిల్వలను పెంచుకోవడం ద్వారా గ్లోబల్ షిప్పింగ్ లోని అనిశ్చితికి వ్యతిరేకంగా ఒక బీమా పాలసీని ఏర్పాటు చేసుకుంటుంది. ఈ దిశగా ప్రభుత్వ అడుగులు, ఇంధన భద్రత అనేది మార్కెట్ ధరల ఆప్టిమైజేషన్ కంటే జాతీయ సార్వభౌమాధికారంతో ముడిపడి ఉందని సూచిస్తున్నాయి.
మార్పునకు ప్రతికూలతలు
కొంతమంది విశ్లేషకులు, ఆర్థికవేత్తలు ఈ కొత్త కారిడార్ల నిర్మాణం కోసం అవసరమైన భారీ పెట్టుబడులు స్వల్పకాలిక ఆర్థిక లోటులకు దారితీయవచ్చని ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు. దీర్ఘకాలికంగా థోరియం ఆధారిత అణుశక్తి, ఎలక్ట్రిక్ వాహనాల వినియోగం వంటివాటిపై దృష్టి సారించినప్పటికీ, ఈ మార్పు దశలో కొన్ని రిస్కులు ఉన్నాయి. పునరుత్పాదక ఇంధన వనరులలో సాంకేతికత పరిపక్వం చెందకముందే, పెట్రోలియం దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని వేగంగా తగ్గించుకుంటే, ఇంధన కొరత ఏర్పడే అవకాశం ఉంది. అంతేకాకుండా, దేశీయంగా కీలక సరఫరాల ఉత్పత్తిని పెంచే సామర్థ్యం ఇంకా నిరూపించబడలేదు. మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధిలో జాప్యం జరిగితే, ఈ పరివర్తన దశలో దేశం బలహీనంగా మారే అవకాశం ఉంది.
దీర్ఘకాలిక వృద్ధిని సమతుల్యం చేయడం
దేశ ఆర్థిక వృద్ధిని స్థిరంగా కొనసాగించాలంటే, సాంప్రదాయ వాణిజ్య విధానాల నుండి వైదొలగాలి. తక్కువ ఖర్చుతో కూడిన షిప్పింగ్ మార్గాలపై ఆధారపడే కాలం ముగిసిపోయిందని, ఇప్పుడు సురక్షితమైన, బహుళ-మార్గాల సరఫరా గొలుసులకు ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నారని ప్రభుత్వ విధాన నిర్ణేతలు సూచిస్తున్నారు. ఈ పునరాలోచన విజయం సాధించాలంటే, ప్రైవేట్ రంగ పెట్టుబడులను ఆకర్షించడం చాలా ముఖ్యం. ఈ ద్వంద్వ-వినియోగ మౌలిక సదుపాయాలు శాంతి సమయంలో ఆర్థిక ఉత్పత్తికి దోహదపడటమే కాకుండా, రాజకీయ ఘర్షణల సమయంలో బలమైన రక్షణ సామర్థ్యాలను కూడా అందించాలి.
