మధ్యప్రాచ్యంలో నెలకొన్న అనిశ్చితి, గ్లోబల్ క్రూడ్ ఆయిల్ (Brent crude) ధరలు బ్యారెల్కు $110 మార్కును దాటడం, దేశీయ మార్కెట్ల నుంచి విదేశీ పోర్ట్ఫోలియో పెట్టుబడిదారులు (FPI) మార్చి నెలలోనే $10 బిలియన్లకు పైగా తమ నిధులను తరలించుకుపోవడం వంటివి భారత రూపాయి విలువను పతనానికి నెట్టాయి.
ముడి చమురు ధరల పెరుగుదల భారత ఆర్థిక వ్యవస్థపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతోంది. ఎందుకంటే, మనం ఎక్కువగా చమురును దిగుమతి చేసుకుంటాం. బ్యారెల్ ఆయిల్ ధర $10 పెరిగితే, మన కరెంట్ అకౌంట్ డెఫిసిట్ (CAD) జీడీపీలో దాదాపు 0.4% వరకు పెరుగుతుందని అంచనా. దీంతో డాలర్లకు డిమాండ్ పెరిగి, రూపాయి బలహీనపడుతుంది. మరోవైపు, గ్లోబల్ అనిశ్చితి కారణంగా, ముఖ్యంగా మధ్యప్రాచ్య సంక్షోభం, పెట్టుబడిదారులు సురక్షితమైన ఆస్తుల వైపు మొగ్గు చూపుతున్నారు. దీని ఫలితంగానే మార్చిలో భారత ఈక్విటీల నుంచి భారీగా $10 బిలియన్లకు పైగా FPI ఔట్ ఫ్లోస్ నమోదయ్యాయి. ఇదే సమయంలో, మార్కెట్ సూచీ సెన్సెక్స్ కూడా 1282 పాయింట్లు కోల్పోయి 73,990.62 వద్ద ట్రేడ్ అవుతోంది.
ఇదిలా ఉంటే, రూపాయి పతనాన్ని అరికట్టేందుకు భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ (RBI) రంగంలోకి దిగింది. ఏప్రిల్-డిసెంబర్ 2025 మధ్య దాదాపు $53 బిలియన్లు, ఇక మార్చి 2026లో సుమారు $15-20 బిలియన్ల వరకు RBI డాలర్లను విక్రయించినట్లు నివేదికలు చెబుతున్నాయి. ఈ జోక్యాలు కరెన్సీని స్థిరీకరించే ప్రయత్నంలో భాగంగా ఉన్నప్పటికీ, మార్కెట్లో నగదు లభ్యతను (లిక్విడిటీ) తగ్గించాయి. దీంతో 10-సంవత్సరాల ప్రభుత్వ బాండ్ ఈల్డ్ 6.78% కి చేరగా, మార్చి 2026 నాటికి బ్యాంకింగ్ వ్యవస్థలో ₹65,900 కోట్ల లిక్విడిటీ కొరత ఏర్పడింది.
గత ఏడాది కాలంలో యూరో, పౌండ్ వంటి ఇతర కరెన్సీలతో పోలిస్తే డాలర్ ఇండెక్స్ (DXY) దాదాపు 9% పడిపోయినా, రూపాయి మాత్రం దాదాపు 9% క్షీణించడం గమనార్హం. ఇది రూపాయి, డాలర్తో పోలిస్తే చాలా వేగంగా బలహీనపడిందని సూచిస్తోంది. ఈ పరిస్థితులు భారత ఆర్థిక వ్యవస్థపై మరిన్ని భారాలు మోపే అవకాశం ఉంది. గల్ఫ్ దేశాల నుంచి ఏటా వచ్చే $140–$145 బిలియన్ల రెమిటెన్స్లపై కూడా ప్రభావం పడవచ్చు. అధిక క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు, బంగారం, ఎలక్ట్రానిక్స్ దిగుమతుల భారం వల్ల ఫారిన్ ఎక్స్ఛేంజ్ రిజర్వులు $563 బిలియన్లకు పడిపోయాయి. ఇది కరెంట్ అకౌంట్ డెఫిసిట్ను 2026లో 2% వరకు తీసుకెళ్లవచ్చని అంచనాలున్నాయి.
అయితే, ఈ ప్రతికూల పరిస్థితుల్లోనూ కొన్ని రంగాలు ఆశాజనకంగా కనిపిస్తున్నాయి. ఎగుమతి ఆధారిత ఐటీ, ఫార్మా రంగాలకు ఇది కలిసొచ్చే అంశం. AI సేవల డిమాండ్తో భారత ఐటీ రంగం 2026 నాటికి 10.6% వృద్ధితో $176.3 బిలియన్లకు చేరుకుంటుందని అంచనా. ఫార్మా రంగం కూడా 9-11% వృద్ధిని ఆశించగా, అమెరికా మార్కెట్లో ధరల ఒత్తిళ్లు ఒక సవాలుగా మారాయి. మరోవైపు, దేశీయ తయారీ రంగం (Manufacturing PMI) మార్చి 2026లో 53.8 కి పడిపోయింది, ఇది 2021 తర్వాత కనిష్ట స్థాయి. ప్రస్తుతం డాలర్ ఇండెక్స్ (DXY) సుమారు 99.50 వద్ద ట్రేడ్ అవుతోంది. గోల్డ్మన్ సాక్స్ 2026లో బ్రెంట్ క్రూడ్ ధరను $85 గా అంచనా వేయగా, USD/INR మారకం రేటు అస్థిరంగా కొనసాగే అవకాశం ఉందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. యూనియన్ బ్యాంక్ ఇండియా మార్చి 2026 నాటికి రూపాయి 90 కి చేరుకుంటుందని గతంలో అంచనా వేసినా, ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో అది ఆశాజనకంగానే కనిపిస్తోంది.