భౌగోళిక రాజకీయాలకు ఆర్థిక బలం పునాది
రాష్ట్రీయ రక్షా యూనివర్సిటీలో మాజీ నీతి ఆయోగ్ ఉపాధ్యక్షులు రాజీవ్ కుమార్ శక్తివంతమైన వాదనను వినిపించారు. దేశ భౌగోళిక రాజకీయ స్థానం దాని ఆర్థిక చైతన్యంతో విడదీయరానిదని ఆయన అన్నారు. బలమైన ఆర్థిక పునాది లేని దేశాలు ప్రపంచ వేదికపై ప్రభావం చూపడంలో ఇబ్బందులు పడతాయని ఆయన అభిప్రాయపడ్డారు. విదేశాంగ మంత్రి జైశంకర్ మాటల్లో చెప్పాలంటే, భారతదేశానికి అత్యంత ప్రభావవంతమైన విదేశాంగ విధానం దాని ఆర్థిక శక్తిని పెంచుకోవడమేనని కుమార్ తెలిపారు. "మీరు మీ ఆర్థిక వ్యవస్థను వృద్ధి చేయకపోతే, మీరు దేని గురించీ మాట్లాడే స్థాయిని పొందలేరు" అని ఆయన పేర్కొన్నారు, ఆర్థిక ఉత్పత్తికి, అంతర్జాతీయ ప్రభావానికి మధ్య ప్రత్యక్ష సంబంధం ఉందని హైలైట్ చేశారు. కాబట్టి, ఆర్థికాభివృద్ధి కేవలం దేశీయ ప్రగతిగానే కాకుండా, ప్రపంచ వేదికపై జాతీయ ప్రయోజనాలను కాపాడుకోవడానికి కీలకమైన సాధనంగా చూడాలని ఆయన సూచించారు.
వాణిజ్య వృద్ధి, ప్రైవేట్ రంగం లక్ష్యాలు
చైనా పురోగతిని ఉదహరిస్తూ, సరికొత్త సాంకేతికతలు, ఆర్థిక ఆధిపత్యం ద్వారా అది ప్రపంచ వేదికపై ఎలా బలపడిందో కుమార్ వివరించారు. గత మూడు దశాబ్దాలుగా భారతదేశం గ్లోబల్ మర్చండైజ్ ట్రేడ్లో 2% కంటే తక్కువ వాటాను కలిగి ఉండటం ఒక నిరంతర సవాలు అని, ఇది చెప్పుకోదగ్గ ప్రపంచ ప్రభావాన్ని చూపడానికి సరిపోదని ఆయన అన్నారు. ఈ పరిస్థితిని మార్చి, గణనీయమైన అంతర్జాతీయ పలుకుబడి సాధించాలంటే, భారత్ తన వాటాను 10% కి పెంచుకోవాలని ఆయన లక్ష్యంగా నిర్దేశించారు. భారత్ సేవల రంగంలో (Services Sector) సుమారు 4% వాటాతో మెరుగ్గా ఉన్నప్పటికీ, బలమైన ఆర్థిక పునాది లేకుండా ప్రపంచ నాయకత్వ ఆకాంక్షలు నెరవేరవని ఆయన హెచ్చరించారు. అసలైన 'స్ట్రాటజిక్ అటానమీ' (Strategic Autonomy) సాధించాలంటే, భారత ప్రైవేట్ రంగాన్ని బలోపేతం చేయాలని, దానిని "ఆర్థిక వృద్ధికి చోదక శక్తి"గా అభివర్ణించాలని ఆయన వాదించారు. దీనికోసం, పరిశోధన, అభివృద్ధి, ఆవిష్కరణల (RDI) పథకం వంటి కార్యక్రమాల ద్వారా ప్రైవేట్ రంగంలో R&Dకి పెట్టుబడులు ప్రోత్సహించబడుతున్నాయి. ఈ పథకం కింద ఆరు సంవత్సరాలకు ₹1 లక్ష కోట్ల అవుట్లే ప్రణాళిక చేయబడింది, ఇందులో FY 2025-26కి ₹20,000 కోట్లు కేటాయించారు. ఇది రైజింగ్ (Sunrise) మరియు వ్యూహాత్మక రంగాలలోని సంస్థలకు మద్దతు ఇస్తుంది.
ప్రపంచ మార్పులు, వ్యూహాత్మక స్వయంప్రతిపత్తి
మారుతున్న ప్రపంచ విధానాలు, ముఖ్యంగా ట్రంప్ పరిపాలన వంటి పరిణామాల నేపథ్యంలో, భారతదేశం తన జాతీయ ప్రయోజనాలను కాపాడుకోవడానికి ఓపికతో, దృఢంగా వ్యవహరించాలని కుమార్ సూచించారు. 1998 అణు పరీక్షల తర్వాత అంతర్జాతీయ ఒత్తిళ్లు, ఆంక్షలను భారత్ ఎలా తట్టుకుందో గుర్తుచేస్తూ, బాహ్య సవాళ్లను ఎదుర్కొనే దేశ సామర్థ్యాన్ని ఆయన ఉదహరించారు. 'నిజమైన స్ట్రాటజిక్ అటానమీ' సాధించడంలో భాగంగా, ఏ ఒక్క దేశంపైనైనా ఆధారపడటాన్ని తగ్గించుకోవాలి. చైనాతో సహా ద్వైపాక్షిక సంబంధాలను పునఃపరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉంది. ఇటీవల కుదిరిన అమెరికా-భారత్ వాణిజ్య ఒప్పందం, భారతీయ వస్తువులపై అమెరికా సుంకాలను 18%కి తగ్గించింది. ఇది భారతదేశ GDPని సుమారు 0.2% పెంచే అవకాశం ఉంది, అలాగే వాణిజ్య ఉద్రిక్తతలు తగ్గుముఖం పట్టడంతో ప్రైవేట్ పెట్టుబడులను ప్రోత్సహిస్తుంది. ఈ ఒప్పందం భారతీయ MSMEలు, ఔత్సాహిక పారిశ్రామికవేత్తలకు మార్కెట్ అందుబాటును మెరుగుపరుస్తుందని, 'మేక్ ఇన్ ఇండియా', 'డిజైన్ ఇన్ ఇండియా' వంటి కార్యక్రమాలకు ఊతమిస్తుందని భావిస్తున్నారు.
సేవల రంగం, మార్కెట్ అంచనాలు
భారతదేశం యొక్క GVAలో 60%, ఎగుమతుల్లో 48% వాటాను కలిగి ఉన్న సేవల రంగం, ఈ వ్యూహంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. 2026 నాటికి ఈ రంగంలో బలమైన వృద్ధి అంచనాలున్నాయి. జనవరి 2026లో HSBC ఇండియా సర్వీసెస్ PMI 58.5కి పెరిగింది, ఇది స్థిరమైన ఊపును, అంతర్జాతీయంగా పెరుగుతున్న డిమాండ్ను సూచిస్తుంది. భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ 2025-2026 ఆర్థిక సంవత్సరంలో 7.5% నుండి 7.8% మధ్య వృద్ధి చెందుతుందని అంచనా. దేశీయ డిమాండ్, తగ్గుతున్న ద్రవ్యోల్బణం, ప్రభుత్వ మూలధన వ్యయం దీనికి మద్దతుగా నిలుస్తాయి. IMF భారతదేశ GDP 2026 నాటికి 4.51 ట్రిలియన్ డాలర్లకు చేరుతుందని, 6.2% వృద్ధి రేటును నమోదు చేస్తుందని అంచనా వేసింది. ఇటీవల కుదిరిన అమెరికా-భారత్ వాణిజ్య ఒప్పందం, పెరిగే ప్రైవేట్ పెట్టుబడుల నేపథ్యంలో, గోల్డ్మన్ శాక్స్ 2026కి భారతదేశ GDP వృద్ధి అంచనాను 6.9%కి పెంచింది. భారత మొత్తం ఎగుమతులు 2025-26లో USD 850 బిలియన్లను దాటుతాయని భావిస్తున్నారు. ప్రస్తుత మార్కెట్ వాల్యుయేషన్లను పరిశీలిస్తే, నిఫ్టీ 50 ఇండెక్స్ P/E నిష్పత్తి సుమారు 22.4 వద్ద ఉంది. ఫిబ్రవరి 2, 2026 నాటికి GDPలో భారతదేశ మార్కెట్ క్యాపిటలైజేషన్ శాతం 126.99%గా ఉంది, ఇది ఆర్థిక వ్యవస్థతో పోలిస్తే గణనీయమైన మార్కెట్ పరిమాణాన్ని సూచిస్తుంది. ప్రైవేట్ రంగం నేతృత్వంలోని వృద్ధిపై ఈ వ్యూహాత్మక ప్రాధాన్యత, అనుకూలమైన వాణిజ్య పరిణామాలు, బలమైన సేవల రంగం కలయికతో, భారత్ తన ప్రపంచ ఆర్థిక పాదముద్రను పెంచుకోవడానికి, ఎక్కువ స్ట్రాటజిక్ అటానమీని సాధించడానికి సిద్ధంగా ఉంది.