భారతదేశ గ్రామీణ ఉపాధి పథకం, ఇప్పుడు VB-G RAM G, 2026 జూలైలో ఉపాధి దినాల్లో (person-days) దాదాపు **50%** వార్షిక తగ్గుదలను నమోదు చేసింది. MGNREGA స్థానంలో వచ్చిన ఈ కొత్త పథకం, **13%** వర్షపాత లోటు మరియు కేంద్ర, రాష్ట్రాల మధ్య ఖర్చుల భాగస్వామ్యంలో మార్పులతో సవాళ్లను ఎదుర్కొంటోంది. ఇది గ్రామీణ వినియోగ స్థాయిలపై ఆందోళనలను పెంచుతోంది.
కొత్త పథకం, పాత కష్టాలు?
భారతదేశ గ్రామీణ ఉపాధి రంగంలో 2026 జూలై 1న కీలక మార్పు చోటు చేసుకుంది. రెండు దశాబ్దాలకు పైగా గ్రామీణ కుటుంబాలకు భద్రతా వలయంగా ఉన్న మహాత్మా గాంధీ జాతీయ గ్రామీణ ఉపాధి హామీ చట్టం (MGNREGA) స్థానంలో వికసిత్ భారత్–గ్యారెంటీ ఫర్ రోజ్గార్ అండ్ అజీవిక మిషన్ (VB-G RAM G) అమలులోకి వచ్చింది. అయితే, ఈ కొత్త పథకం అమలు అయిన మొదటి నెలలోనే, పని కల్పన గణనీయంగా తగ్గడం గ్రామీణ సంక్షోభంపై ప్రశ్నలను లేవనెత్తుతోంది.
కీలక గణాంకాలు: పని దినాల్లో భారీ పతనం
2026 జూలైలో దాదాపు 7.67 కోట్ల వ్యక్తిదినాల ఉపాధి కల్పించబడింది. ఇది 2025 జూలైలో నమోదైన 15.33 కోట్ల వ్యక్తిదినాలతో పోలిస్తే సగానికి సగం తగ్గింది. ఖరీఫ్ పంటల విత్తనం, పనుల మంజూరులో తాత్కాలిక అంతరాయాలు వంటి సీజనల్ కారణాల వల్ల ఈ తగ్గుదల సంభవించిందని ప్రభుత్వం చెబుతున్నా, గ్రామీణ కుటుంబాల ఆర్థిక భద్రతపై ఆందోళనలు పెరుగుతున్నాయి.
నిధుల కేటాయింపులో మార్పులు: రాష్ట్రాలపై భారం
పాత, కొత్త వ్యవస్థల మధ్య ప్రధాన వ్యత్యాసం నిధుల కేటాయింపులోనే ఉంది. MGNREGA కింద, కేంద్ర ప్రభుత్వం దాదాపు మొత్తం నిధులు అందించేది. కానీ కొత్త VB-G RAM G విధానంలో, రాష్ట్రాలు నాన్-హిల్ రాష్ట్రాల్లో 40% ఖర్చులను భరించాల్సి ఉంటుంది. హిమాలయ, ఈశాన్య రాష్ట్రాలకు మాత్రం 90:10 నిష్పత్తి కొనసాగుతుంది. ఈ అదనపు ఆర్థిక భారం చాలా రాష్ట్రాలకు బడ్జెట్ సమస్యలను సృష్టిస్తోంది. రాష్ట్రాలు ఈ నిధులను సకాలంలో కేటాయించలేకపోతే, పనుల మంజూరు, వేతన చెల్లింపుల్లో జాప్యం జరిగి, పథకం పరిధి తగ్గే అవకాశం ఉందని ఆర్థికవేత్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
వర్షపాత లోటు, గ్రామీణ డిమాండ్పై ప్రభావం
వాతావరణ పరిస్థితుల దృష్ట్యా ఈ మార్పుల అమలును నిశితంగా గమనిస్తున్నారు. 2026 ఆగస్టు 18 నాటికి, భారతదేశం 13% వర్షపాత లోటును ఎదుర్కొంటోంది. ముఖ్యంగా బీహార్లో 40%, తూర్పు ఉత్తరప్రదేశ్లో 24% లోటు నమోదైంది. గతంలో, పంటలు దెబ్బతిన్నా లేదా వర్షాలు ఆలస్యమైనా, గ్రామీణ ఉపాధి పథకాలు ఆదాయానికి అండగా నిలిచేవి. గ్రామీణ వేతనాలు స్థిరంగా ఉన్న నేపథ్యంలో, పని దినాలు తగ్గడం వల్ల గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో కొనుగోలు శక్తి నేరుగా పరిమితం అవుతుంది.
మార్కెట్పై దీని ప్రభావం?
పెట్టుబడిదారులు, మార్కెట్ విశ్లేషకులకు ఈ పథకం పనితీరు గ్రామీణ వినియోగ ధోరణులకు కీలక సూచిక. FMCG, టూ-వీలర్స్, ట్రాక్టర్ల తయారీ వంటి రంగాలకు గ్రామీణ డిమాండ్ ఒక ముఖ్య చోదక శక్తి. గ్రామీణ కార్మికులకు తక్కువ ఉపాధి అవకాశాలు లభిస్తే, ఈ రంగాల కంపెనీలు అమ్మకాలు, ఆదాయ వృద్ధిలో ఇబ్బందులను ఎదుర్కోవచ్చు.
రాబోయే కొద్ది నెలలు కీలకం కానున్నాయి. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు పథకానికి మద్దతుగా బడ్జెట్ కేటాయింపులను పెంచుతాయా, బయోమెట్రిక్ హాజరు వంటి సమస్యలపై కేంద్ర ప్రభుత్వం జోక్యం చేసుకుంటుందా అని మార్కెట్ పరిశీలకులు గమనిస్తారు. రాబోయే త్రైమాసికాల్లో అసలు ఖర్చుల గణాంకాలు, పాత పథకం అందించిన భద్రతా వలయాన్ని కొత్త వ్యవస్థ అందుకోగలదా అనే దానిపై స్పష్టతనిస్తాయి.