భారత్ ద్రవ్యోల్బణం మంటలు: ఇంధన ధరల పెరుగుదల.. స్టాగ్‌ఫ్లేషన్ ముప్పు!

ఇంధన ధరల పెంపు.. పెరుగుతున్న నష్టాలు

దేశంలోని చమురు కంపెనీలు పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలను లీటరుకు ₹3 పెంచడం ప్రారంభించాయి. సిస్టమాటిక్స్ (Systematix) లోని విశ్లేషకుల ప్రకారం, ఇది కంపెనీలు ఎదుర్కొంటున్న భారీ నష్టాలను కవర్ చేయడానికి అవసరమైన సర్దుబాట్లలో మొదటిది. గత మూడు నెలలుగా, కంపెనీలు నష్టాలకే ఇంధనాన్ని అమ్ముతూ వచ్చాయి. ఈ క్రమంలో సుమారు ₹1.7-1.8 లక్షల కోట్లు నష్టపోయాయని అంచనా. అంతర్జాతీయ క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు బ్యారెల్ కు $107-$114 మధ్య ఉండటంతో, ఈ నష్టాలను పూర్తిగా పూడ్చుకోవడానికి మరిన్ని ధరల పెంపులు ఉంటాయని భావిస్తున్నారు. ఈ ప్రస్తుత పెంపుతో మొత్తం నష్టాల్లో కేవలం 7-8% మాత్రమే కవర్ అవుతుంది. ఏప్రిల్ 2026 నాటికి దేశ రిటైల్ ద్రవ్యోల్బణం (WPI) 8.3% గరిష్ట స్థాయికి చేరడంలో ఇంధనం, విద్యుత్ ధరల్లో 24.71% పెరుగుదల కీలక పాత్ర పోషించింది. ఇది గత 42 నెలల్లోనే అత్యధికం. విశ్లేషకులు ఇప్పుడు WPI ద్రవ్యోల్బణం 10% ను దాటేస్తుందని అంచనా వేస్తున్నారు.

స్టాగ్‌ఫ్లేషన్ భయాలు.. ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం

అధిక క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు, ప్రపంచ రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు భారతదేశ ఆర్థిక వ్యవస్థకు ముప్పుగా పరిణమిస్తున్నాయి. ఇది స్టాగ్‌ఫ్లేషన్ (Stagflation) పరిస్థితులకు దారితీసే అవకాశం ఉంది. అంటే, ద్రవ్యోల్బణం పెరగడంతో పాటు ఆర్థిక వృద్ధి నెమ్మదిస్తుంది. ఇప్పటికే పలు రేటింగ్ ఏజెన్సీలు 2027 ఆర్థిక సంవత్సరానికి భారత్ జీడీపీ (GDP) వృద్ధి అంచనాలను తగ్గించాయి. SBI రీసెర్చ్, UN (ESCAP), S&P గ్లోబల్/క్రిసిల్ వంటివి వృద్ధి రేటును సుమారు **6.6%**గా అంచనా వేస్తుండగా, మోర్గాన్ స్టాన్లీ **6.7%**గా పేర్కొంది. అయితే, కమోడిటీ ధరలు, సరఫరా గొలుసు సమస్యలు ఒత్తిడిని పెంచుతాయని వారి అభిప్రాయం. గతంలో, బ్యారెల్ కు $100 కంటే ఎక్కువ ధర ఉన్నప్పుడు భారత్ జీడీపీ వృద్ధి నెమ్మదించింది, అదే $45 వద్ద ఉన్నప్పుడు 8% కంటే ఎక్కువ వృద్ధి నమోదైంది.

పెరిగిన దిగుమతి ఖర్చుల వల్ల వాణిజ్య లోటు (Trade Deficit) పెరుగుతోంది, ఇది భారత రూపాయి (Rupee) విలువను దెబ్బతీస్తోంది. గత ఏడాది కాలంలో రూపాయి గణనీయంగా పడిపోయింది. 2026 చివరి నాటికి ఇది ₹110 ను దాటే అవకాశం ఉందని అంచనా. ప్రతి $10 చమురు ధరల పెరుగుదల కరెంట్ అకౌంట్ లోటును 0.30-0.35% పెంచి, జీడీపీ వృద్ధిని 0.20-0.25% తగ్గిస్తుందని అంచనా.

RBIపై ఒత్తిడి.. ఆర్థిక సవాళ్లు

భారత్ ఎదుర్కొంటున్న ప్రధాన ముప్పు అధిక ద్రవ్యోల్బణం, మందకొడిగా సాగే ఆర్థిక వృద్ధితో కూడిన స్టాగ్‌ఫ్లేషన్ పరిస్థితి. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఇప్పుడు చాలా క్లిష్టమైన పరిస్థితిని ఎదుర్కొంటోంది. ద్రవ్యోల్బణాన్ని 4% లక్ష్యానికి అదుపులో ఉంచడంతో పాటు, ఆర్థిక వృద్ధికి చేయూతనివ్వాలి. వడ్డీ రేట్లను పెంచితే, బలహీనంగా ఉన్న దేశీయ డిమాండ్, ముఖ్యంగా గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో మరింత దెబ్బతినే ప్రమాదం ఉంది. ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ (FY27 కి 5.5-6%) , RBI ( 4.6%) అంచనాలకు, వాస్తవ అంచనాలకు (6-7%) మధ్య ఉన్న వ్యత్యాసం పరిస్థితి తీవ్రతను తెలియజేస్తోంది.

ప్రభుత్వ రంగ చమురు మార్కెటింగ్ కంపెనీలు (OMCs) ఎదుర్కొంటున్న నిరంతర నష్టాలు ప్రభుత్వ ఆర్థిక వ్యవస్థకు పెద్ద సవాలుగా మారాయి. రోజువారీ నష్టాలు సుమారు ₹1,000-1,200 కోట్ల వరకు ఉంటున్నాయి. ఇది కేవలం మొదటి త్రైమాసికంలోనే పూర్తి సంవత్సరం లాభాలను తుడిచిపెట్టేసే అవకాశం ఉంది. ఈ పరిస్థితి మరిన్ని ధరల పెంపులకు లేదా ప్రభుత్వ సహాయానికి దారితీయవచ్చు. ఇది ప్రభుత్వ ఆర్థిక వనరులపై భారం మోపడమే కాకుండా, ఇప్పటికే 81-83% వద్ద ఉన్న దేశ రుణ-జీడీపీ నిష్పత్తిని (Debt-to-GDP Ratio) మరింత పెంచవచ్చు. వ్యవసాయ రంగం వంటివి అధిక ఇన్‌పుట్ ఖర్చులను ఎదుర్కోవాల్సి వస్తుంది. పెరుగుతున్న ఇంధన, లాజిస్టిక్స్ ఖర్చులతో పరిశ్రమల లాభాల మార్జిన్లు కూడా తగ్గిపోతున్నాయి.

భవిష్యత్ అంచనాలు.. RBI నిర్ణయాలు కీలకం

బయటి ఇంధన షాక్‌లు, నిరంతర ద్రవ్యోల్బణం, కరెన్సీ ఒత్తిళ్ల కారణంగా FY27కి భారతదేశ జీడీపీ వృద్ధి మందగిస్తుందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు. దేశీయ డిమాండ్, సేవల రంగం కొంత మద్దతు ఇచ్చినా, మొత్తం ఆర్థిక వృద్ధికి సవాళ్లు తప్పవు. ద్రవ్యోల్బణాన్ని అదుపులో ఉంచడం, వృద్ధికి ఊతమివ్వడం మధ్య RBI తీసుకునే భవిష్యత్ విధాన నిర్ణయాలు చాలా కీలకం కానున్నాయి. భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు తీవ్రమైతే లేదా ముడి చమురు ధరలు అధికంగానే కొనసాగితే, రూపాయి ₹100 దిగువకు పడిపోవచ్చు. అప్పుడు RBI గతంలో తీసుకున్న వడ్డీ రేట్ల తగ్గింపులను వెనక్కి తీసుకోవాల్సి రావచ్చు. ఇది అధిక వడ్డీ రేట్లకు, కష్టతరమైన ఆర్థిక మార్గానికి దారితీస్తుంది. OMCs పై ఒత్తిడి ప్రభుత్వ ఆర్థిక వ్యవస్థపై గణనీయమైన ప్రభావాన్ని చూపుతుంది, ఇది ధరల సర్దుబాట్లకు లేదా ప్రభుత్వ జోక్యానికి దారితీయవచ్చు.