భారత ఆర్థిక వ్యవస్థ వృద్ధిలో రోడ్లు, విద్యుత్ మాత్రమే కాదు.. ప్రజల ఆరోగ్యం, స్వచ్ఛమైన నీరు కూడా కీలకమని ప్రభుత్వం గుర్తించింది. జల్ జీవన్ మిషన్, అనీమియా ముక్త్ భారత్ వంటి పథకాల ద్వారా ఉత్పాదకతను (Productivity) పెంచేందుకు వ్యూహాత్మక అడుగులు వేస్తోంది.
గతంలో కేవలం రోడ్లు, వంతెనల వంటి ఫిజికల్ ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ పైనే దృష్టి పెట్టిన ఇండియా, ఇప్పుడు 'హ్యూమన్ క్యాపిటల్'పై ఫోకస్ చేస్తోంది. ఆరోగ్యకరమైన కార్మిక శక్తి ఉంటేనే దేశ ఆర్థిక వృద్ధి సుస్థిరంగా ఉంటుందని పాలసీ మేకర్లు భావిస్తున్నారు. ఈ మార్పు వెనుక ఉన్న ప్రధాన ఉద్దేశ్యం.. ప్రజల అనారోగ్యం వల్ల కలిగే ఆర్థిక నష్టాన్ని తగ్గించడం.
జల్ జీవన్ మిషన్ - ఆర్థికాంశం
గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ప్రతి ఇంటికి కుళాయి నీటిని అందించే 'జల్ జీవన్ మిషన్' వెనుక ఉన్న అసలు లక్ష్యం కేవలం సౌకర్యం మాత్రమే కాదు. నీటి ద్వారా వచ్చే వ్యాధులను తగ్గించడం ద్వారా, పని దినాల నష్టాన్ని (Lost working days) నివారించడం దీని ప్రధాన ఉద్దేశ్యం. దీనివల్ల కుటుంబాల మెడికల్ ఖర్చులు తగ్గి, ఆ డబ్బు పొదుపుగా మారుతుంది.
పోషకాహారం - భవిష్యత్తు ఉత్పాదకత
'అనీమియా ముక్త్ భారత్' వంటి పథకాలను ప్రభుత్వం కేవలం వెల్ఫేర్ స్కీములుగా చూడటం లేదు. రక్తహీనత వంటి సమస్యలు పిల్లల మేధోశక్తిని, భవిష్యత్తులో వారి శారీరక సామర్థ్యాన్ని దెబ్బతీస్తాయి. పాఠశాలల ద్వారా వీటిని అరికట్టడం ద్వారా, రాబోయే తరాల్లో అత్యంత సమర్థవంతమైన వర్క్‌ఫోర్స్‌ను సిద్ధం చేసే ప్రయత్నం జరుగుతోంది.
ఇన్వెస్టర్ల దృష్టిలో రిస్కులు
ఈ ప్రాజెక్టులు బాగున్నా, అమలులో కొన్ని సవాళ్లు ఉన్నాయి:
- మెయింటెనెన్స్ సమస్యలు: ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ నిర్మించడం ఒక ఎత్తు అయితే, దానిని నిరంతరం నిర్వహించడం మరొక సవాలు.
- అమలులో వ్యత్యాసాలు: కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల సమన్వయంపై వీటి విజయం ఆధారపడి ఉంటుంది.
- సర్వీస్ క్వాలిటీ: కేవలం టార్గెట్లు పూర్తి చేయడం కాకుండా, ప్రజలకు అందుతున్న సేవల నాణ్యతను ట్రాక్ చేయడంపైనే దేశ ఆర్థిక భవిష్యత్తు ఆధారపడి ఉంటుంది.