వృద్ధి అంచనాలు తగ్గుముఖం - బాహ్య ఒత్తిళ్లే కారణం
ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరంలో భారతదేశ ఆర్థిక వృద్ధి రేటు 7.1% నుంచి 6.6% కి తగ్గుతుందని తాజా అంచనాలు చెబుతున్నాయి. S&P Global, Crisil సంయుక్తంగా విడుదల చేసిన 'India Forward' నివేదిక ఈ తగ్గుదలకు ప్రధాన కారణాలు బాహ్య ఆర్థిక షాక్స్ అని పేర్కొంది. ఈ వృద్ధి రేటుతో భారత్ ప్రపంచంలోనే వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థలలో ఒకటిగా నిలుస్తోంది (IMF: 6.5%, World Bank: 6.6%, ADB: రాబోయే సంవత్సరాలకు 6.9% నుండి 7.3% వరకు అంచనా వేసింది). అయితే, అంతర్గత ఒత్తిళ్లను జాగ్రత్తగా పరిశీలించాల్సిన అవసరం ఉంది.
చమురు షాక్స్ తో పాటు ద్రవ్యోల్బణం భయం
మధ్య ప్రాచ్యంలోని భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, చమురు, సహజ వాయువు ధరల పెరుగుదల, కరెన్సీ మారకంలో హెచ్చుతగ్గులు వంటివి వృద్ధి మందగించడానికి కీలక కారణాలు. రూపీ బలహీనపడటం, పెరుగుతున్న చమురు ధరలు కలిసి వృద్ధిని దెబ్బతీస్తున్నాయని Crisil చీఫ్ ఎకనామిస్ట్ ధర్మకీర్తి జోషి అభివర్ణించారు. ఈ బాహ్య షాక్స్ ద్రవ్యోల్బణంపై తీవ్ర ప్రభావం చూపుతున్నాయి. ప్రభుత్వం సబ్సిడీలు అందిస్తూ రిటైల్ ఇంధన ధరలను స్థిరంగా ఉంచినప్పటికీ, ఇది దిగుమతి చేసుకున్న ముడి సరుకుల ధరల పెరుగుదలను దాచిపెడుతోంది. వినియోగదారుల ధరల సూచీ (CPI) ఈ ఆర్థిక సంవత్సరానికి 4.3% నుండి 5.1% వరకు పెరుగుతుందని అంచనా. సెంట్రల్ బ్యాంక్ FY27 కి 4.6% గా అంచనా వేసిన ద్రవ్యోల్బణంపై కూడా ఈ ప్రమాదాలు పొంచి ఉన్నాయి.
పోటీతత్వ సమస్యలు - వాణిజ్య ఒప్పందాలకు ఆటంకం
తాజాగా కుదుర్చుకున్న స్వేచ్ఛా వాణిజ్య ఒప్పందాల (FTAs) ప్రయోజనాలను పూర్తిగా పొందడానికి భారత్ ప్రయత్నిస్తున్నప్పటికీ, దేశీయ పోటీతత్వంలో వెనుకబాటుతనం ఒక ప్రధాన అవరోధంగా మారింది. తక్కువ టారిఫ్లతో మార్కెట్ అందుబాటులోకి వచ్చినా, భారత తయారీ, సేవా రంగాల కంపెనీలు ఈ అవకాశాలను పూర్తిగా సద్వినియోగం చేసుకోలేకపోతున్నాయి. జపాన్, దక్షిణ కొరియా వంటి దేశాలతో వాణిజ్య లోటు పెరిగిందని అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. అధిక లాజిస్టిక్స్ ఖర్చులు, అస్తవ్యస్తమైన సరఫరా గొలుసులు ఈ ప్రతికూలతను మరింత తీవ్రతరం చేస్తున్నాయి. ఈ వాణిజ్య ఒప్పందాల పూర్తి సామర్థ్యాన్ని అందుకోవాలంటే, తయారీ రంగాన్ని బలోపేతం చేయడం, లాజిస్టిక్స్ను మెరుగుపరచడం, ప్రపంచ సరఫరా గొలుసులతో మరింత అనుసంధానం అవసరం.
శక్తి, ఆహార భద్రతపై ఆందోళనలు
మధ్య ప్రాచ్య సంక్షోభం భారతదేశ శక్తి, ఆహార భద్రతలో ఉన్న బలహీనతలను కూడా బయటపెట్టింది. సరఫరా అంతరాయాలను ఎదుర్కోవడానికి బలమైన శక్తి నిల్వల ప్రణాళిక అవసరమని నివేదిక నొక్కి చెబుతోంది. ఎరువుల రంగం కూడా అనిశ్చితిని ఎదుర్కొంటోంది. యూరియా, DAP వంటి ఎరువుల దిగుమతులపై భారత్ ఎక్కువగా ఆధారపడటం, హార్ముజ్ జలసంధి వంటి మార్గాల్లో అంతరాయాలకు గురయ్యేలా చేస్తోంది. ప్రస్తుత నిల్వలు తక్షణ అవసరాలకు సరిపోయినప్పటికీ, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు కొనసాగితే కొరత, ధరల పెరుగుదల ఏర్పడి వ్యవసాయం, ఆహార భద్రతపై ప్రభావం చూపుతాయి. 'విక్షిత్ భారత్' లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి ఈ ప్రాథమిక భద్రతా అవసరాలను తీర్చడం ముఖ్యం.
అంతర్గత ప్రమాదాలు, బలహీనతలు
భారతదేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ బలంగా ఉన్నప్పటికీ, అనేక అంశాలు తీవ్రమైన ప్రమాదాలను కలిగిస్తున్నాయి. మధ్య ప్రాచ్యంలోని భౌగోళిక రాజకీయ పరిస్థితుల కారణంగా బ్రెంట్ క్రూడ్ ధరలు $97.77 బ్యారెల్కు చేరుకున్నాయి. ఈ అధిక ధరలు కొనసాగితే, సబ్సిడీల రూపంలో ప్రభుత్వ ఆర్థిక వ్యవస్థపై భారం పడుతుంది, కరెంట్ అకౌంట్ లోటు GDP లో 2.2% కి చేరుకోవచ్చని విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు. ఎరువుల సరఫరాలో అంతరాయాలు వ్యవసాయ ఉత్పాదకతను, ఆహార ధరలను ప్రభావితం చేసే నిజమైన ముప్పును కలిగిస్తాయి. అంతేకాకుండా, ఎగుమతి పోటీతత్వాన్ని దెబ్బతీసే నిర్మాణాత్మక సమస్యల వల్ల, భారత్ దేశీయ వినియోగంపై ఎక్కువగా ఆధారపడుతోంది. ఇది ద్రవ్యోల్బణం, ఆర్థిక మందగమనం వల్ల దెబ్బతినవచ్చు. వాణిజ్య పరిమాణాలు, మూలధన ప్రవాహాలను దెబ్బతీసే విస్తృత భౌగోళిక రాజకీయ సమస్యలు, వాణిజ్య ఆందోళనలు అనిశ్చితిని పెంచుతాయి. హోల్సేల్, వినియోగదారుల ధరల ద్రవ్యోల్బణం మధ్య వ్యత్యాసం పెరుగుతున్న ఒత్తిళ్లను సూచిస్తుంది, ఇది చివరికి విధాన మార్పులకు దారితీయవచ్చు.
ముందుచూపు, విధానపరమైన అవసరాలు
ముందుకు సాగడానికి సమర్థవంతమైన విధాన చర్యలు, నిర్మాణాత్మక సంస్కరణలపై ఆధారపడి ఉంటుంది. రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ప్రస్తుత వడ్డీ రేట్ల విధానాన్ని కొనసాగించే అవకాశం ఉంది, అయితే పెరుగుతున్న ద్రవ్యోల్బణం రేట్ల మార్పులకు దారితీయవచ్చు. వాణిజ్య అవకాశాలను పూర్తిగా ఉపయోగించుకోవడానికి, శక్తి, ఆహార భద్రతా వ్యవస్థలను బలోపేతం చేయడానికి భారత్ తన దేశీయ పోటీతత్వాన్ని మెరుగుపరచుకోవాలి. 2047 నాటికి 'విక్షిత్ భారత్' విజన్ను సాధించడానికి, ఈ కష్టమైన బాహ్య షాక్స్ను నిర్వహించడం, లోతుగా పాతుకుపోయిన నిర్మాణాత్మక సమస్యలను పరిష్కరించడం అవసరం.
