భారత గిగ్ ఎకానమీలో ఉద్యోగుల సంఖ్య **2029-30** నాటికి **2.35 కోట్లకు** చేరనుంది. అయితే, ఈ వేగవంతమైన వృద్ధికి తోడు అల్గారిథమ్ నిర్వహణ, కార్మికుల భద్రత వంటి అంశాలు సవాలుగా మారాయి. ఎలాంటి స్పష్టమైన కేంద్ర ప్రభుత్వ విధానాలు లేకపోవడం ఇన్వెస్టర్లలో ఆందోళన కలిగిస్తోంది.
భారత గిగ్ ఎకానమీ ప్రస్తుతం ఒక కీలక మలుపులో ఉంది. ఒకవైపు వేగవంతమైన వృద్ధి కనిపిస్తుంటే, మరోవైపు సిస్టమిక్ రిస్కులు పెరుగుతున్నాయి. 2029-30 నాటికి ఈ రంగంలో పని చేసే వారి సంఖ్య 2.35 కోట్లకు చేరుతుందని అంచనా. ఈ వృద్ధి ఉపాధి కల్పనలో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నప్పటికీ, ప్లాట్ఫామ్ ఆధారిత ఉద్యోగాల్లోని అనిశ్చితిని కూడా తెరపైకి తెస్తోంది. హై-ఎఫిషియెన్సీ మోడల్స్ మరియు పెరుగుతున్న సామాజిక, నియంత్రణ ఖర్చుల మధ్య ఇన్వెస్టర్లు మథనపడుతున్నారు.
అల్గారిథమ్స్ vs వర్కర్ సేఫ్టీ
ఈ వివాదానికి ప్రధాన కారణం 'అల్గారిథమ్ మేనేజ్మెంట్'. డెలివరీ టార్గెట్లు, పనితీరు, ఆదాయాన్ని పూర్తిగా డిజిటల్ సిస్టమ్స్ శాసిస్తున్నాయి. ఇది వేగాన్ని, సౌకర్యాన్ని పెంచినప్పటికీ, కార్మికులకు తీవ్ర శారీరక శ్రమ, పని ఒత్తిడిని కలిగిస్తోంది. నీతి ఆయోగ్ (NITI Aayog) డేటా ప్రకారం, చాలా మంది గిగ్ వర్కర్లకు కనీస భద్రతా వలయాలు, పెయిడ్ లీవ్స్ లేదా ఇన్సూరెన్స్ సౌకర్యాలు లేవు. ఇటీవలి కాలంలో వివిధ నగరాల్లో డెలివరీ భాగస్వాములు చేపట్టిన సమ్మెలు ఈ అగాధాన్ని మరింత స్పష్టం చేశాయి.
ప్రభుత్వ నియంత్రణ.. సందిగ్ధంలో ఇన్వెస్టర్లు
నియంత్రణ పరంగా చూస్తే, గిగ్ ఎకానమీపై ఇప్పటికీ ఒక స్పష్టమైన కేంద్ర విధానం (Federal Framework) లేదు. 31.89 కోట్ల మంది అసంగీతరంగ కార్మికుల వివరాలతో 'ఈ-శ్రమ్' (e-Shram) పోర్టల్ అందుబాటులో ఉన్నప్పటికీ, గిగ్ వర్కర్ల రక్షణ కోసం ప్రత్యేక చట్టం ఇంకా రూపకల్పనలోనే ఉంది.
ప్రస్తుతం ప్లాట్ఫామ్ కంపెనీలు రాష్ట్రాలవారీగా వేర్వేరు నిబంధనలను పాటించాల్సి వస్తోంది. రేపు కేంద్ర ప్రభుత్వం గనుక సోషల్ సెక్యూరిటీ బాధ్యతలను, పని గంటల పరిమితులను తప్పనిసరి చేస్తే.. అది కంపెనీల ప్రాఫిట్ మార్జిన్స్పై భారీ ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంది. మార్కెట్ పార్టిసిపెంట్స్ ఇప్పుడు ప్రధానంగా 'కోడ్ ఆన్ సోషల్ సెక్యూరిటీ' (Code on Social Security) ఎలా మారుతుందో గమనించాలి.