భారత్ ఎరువుల సబ్సిడీ: అంతర్జాతీయ ధరల షాక్ తో **₹2 లక్షల కోట్లు** దాటే ప్రమాదం!

భగ్గుమంటున్న ఎరువుల ధరలు.. ప్రభుత్వానికి కొత్త తలనొప్పి!

భారతదేశ ఎరువుల సబ్సిడీ బిల్లులో అంచనాలకు మించిన పెరుగుదల, దేశ ఆహార భద్రతతో పాటు ప్రభుత్వ ఆర్థిక వ్యవస్థపై తీవ్ర ప్రభావం చూపించే కీలక తరుణాన్ని సూచిస్తోంది. రైతుల కోసం దేశీయ రిటైల్ ధరలను స్థిరంగా ఉంచాలని ప్రభుత్వం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నప్పటికీ, అందుబాటు ధరలకు, విపరీతంగా పెరుగుతున్న అంతర్జాతీయ కొనుగోలు ధరలకు మధ్య అంతరం పెరుగుతోంది. ఇది భారతదేశం దిగుమతులపై ఎంతగా ఆధారపడుతుందో తెలియజేస్తుంది.

రాబోయే ఖరీఫ్ 2026 సీజన్‌కు ఎరువుల సరఫరాలో ఎటువంటి ఇబ్బంది ఉండదని ప్రభుత్వం హామీ ఇచ్చింది. అయితే, దిగుమతి అయ్యే యూరియా, ఇతర ఎరువుల గ్లోబల్ ధరలు పెరగడంతో, 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి గాను బడ్జెట్‌లో కేటాయించిన ₹1.71 లక్షల కోట్ల కంటే సబ్సిడీ బిల్లు ఎక్కువగా ఉంటుందని అంచనా. ప్రస్తుతం పశ్చిమ ఆసియా సంక్షోభం ప్రపంచ ఎరువుల ధరలను బాగా పెంచింది. కేవలం ఐదు వారాల్లోనే గ్రాన్యులర్ యూరియా ధర 50% పెరిగి, మెట్రిక్ టన్నుకు $700 దాటింది. దేశీయ యూరియా ఉత్పత్తికి ప్రధాన ముడి పదార్థమైన సహజ వాయువు (Natural Gas) ధరలు రెట్టింపు కావడం ఈ పరిస్థితిని మరింత దిగజార్చింది.

దిగుమతులపై ఆధారపడటమే అసలు సమస్య!

ప్రస్తుత భౌగోళిక రాజకీయ పరిస్థితులు భారతదేశం దిగుమతులపై ఆధారపడటాన్ని మరింత తీవ్రతరం చేశాయి, ముఖ్యంగా యూరియా, డై-అమ్మోనియం ఫాస్ఫేట్ (DAP) విషయంలో. భారతదేశం తన ఎరువుల అవసరాలలో దాదాపు 70% అంతర్జాతీయంగానే సేకరిస్తోంది, ఇందులో గణనీయమైన భాగం పశ్చిమ ఆసియా నుండే వస్తుంది. ప్రపంచ ఎరువుల వ్యాపారానికి కీలకమైన హార్ముజ్ జలసంధి సమీపంలో దిగ్బంధనాలు లేదా అంతరాయాలు సరఫరాను నిలిపివేసి, ధరలను పెంచగలవు. ఈ ట్రెండ్ 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరానికి భారతదేశ ఎరువుల సబ్సిడీని సుమారు ₹1.86 లక్షల కోట్లకు చేర్చింది. 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి అంచనాలు ఇప్పుడు సబ్సిడీ ₹2 లక్షల కోట్లను దాటవచ్చని సూచిస్తున్నాయి, ఇది ప్రారంభ బడ్జెట్ కంటే 20% కంటే ఎక్కువ పెరుగుదల. దేశీయ ఉత్పత్తి డిమాండ్‌ను తీర్చడంలో విఫలమవుతున్నందున, ఈ పెరుగుతున్న ఆర్థిక భారం ప్రభుత్వ నిధులను తీవ్రంగా దెబ్బతీస్తోంది.

సరఫరా గొలుసు సమస్యలు, మార్కెట్ పరిశీలన

భారతదేశ ఎరువుల రంగం ప్రపంచ సరఫరా గొలుసు అంతరాయాలు, దిగుమతులపై ఆధారపడటం వంటి సవాళ్లను ఎదుర్కొంటోంది. 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరంలో యూరియా, DAP, NPK ఎరువుల దేశీయ ఉత్పత్తి తగ్గింది. దీనితో కొరతను తీర్చడానికి దిగుమతులు గణనీయంగా పెరిగాయి. ఉదాహరణకు, ఏప్రిల్ నుండి నవంబర్ 2025 వరకు యూరియా దిగుమతులు ఏడాది ప్రాతిపదికన 120% పెరిగాయి. ఈ దిగుమతులపై ఆధారపడటం భారతదేశాన్ని ప్రపంచ ధరల హెచ్చుతగ్గులకు గురిచేస్తుంది; మార్చి 2026కు ముందు టన్నుకు $350-$450 మధ్య ఉన్న యూరియా ధరలు, సంక్షోభం కారణంగా ఇప్పుడు రెట్టింపు అయ్యాయి.

ప్రస్తుత మార్కెట్లో, భారతీయ ఎరువుల కంపెనీలు వేర్వేరు వాల్యుయేషన్లలో ట్రేడ్ అవుతున్నాయి. కొరోమాండెల్ ఇంటర్నేషనల్ (Coromandel International) దాదాపు 28.24 ప్రైస్-టు-ఎర్నింగ్స్ (PE) నిష్పత్తిని కలిగి ఉండగా, RCF PE సుమారు 25.72 వద్ద ఉంది. చంబల్ ఫర్టిలైజర్స్ (Chambal Fertilisers) సుమారు 10.64 PE తో మరింత కాన్సర్వేటివ్ గా ట్రేడ్ అవుతోంది. ఈ రంగం యొక్క సగటు PE నిష్పత్తి సుమారు 19.07 వద్ద ఉంది. చారిత్రాత్మకంగా, రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం లేదా చైనా నుండి సరఫరా సమస్యలు వంటి భౌగోళిక రాజకీయ సంఘటనలు గతంలో ఎరువుల సబ్సిడీ ఖర్చులను పెంచాయి. విశ్లేషకులు ఈ దిగుమతి-ఆధారిత సబ్సిడీ నమూనా యొక్క దీర్ఘకాలిక సాధ్యాసాధ్యాలపై ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు, ఇది ఆర్థిక ఒత్తిళ్లకు దారితీయవచ్చని లేదా వ్యవసాయ సహాయ విధానాలలో మార్పులు అవసరమవుతాయని హెచ్చరిస్తున్నారు.

దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక నష్టాలు

భౌగోళిక రాజకీయ నష్టాల వల్ల తీవ్రతరం అవుతున్న ప్రపంచ ఎరువుల ధరల నిరంతర పెరుగుదల, భారతదేశ ఆర్థిక స్థిరత్వానికి గణనీయమైన ముప్పును కలిగిస్తోంది. దిగుమతులపై, ముఖ్యంగా యూరియా, DAP, LNG కోసం అస్థిరంగా ఉండే పశ్చిమ ఆసియా ప్రాంతం నుండి ఆధారపడటం, నిరంతర దుర్బలత్వాన్ని సృష్టిస్తుంది. ప్రభుత్వం సబ్సిడీల ద్వారా రైతులకు గరిష్ట రిటైల్ ధరలను (MRP) స్థిరంగా ఉంచినప్పటికీ, ఈ వ్యూహం పెరుగుతున్న దిగుమతి ఖర్చులను దాచిపెడుతుంది. ఈ అంతరం లోటును పెంచవచ్చు, పెరిగిన రుణాలు లేదా ఇతర కీలక రంగాల నుండి నిధుల పునఃకేటాయింపు అవసరం కావచ్చు. అంతేకాకుండా, దీర్ఘకాలిక సరఫరా గొలుసు అంతరాయాలు, అధిక ధరలు మధ్య, దీర్ఘకాలంలో ఆహార ద్రవ్యోల్బణం, రైతు ఆదాయాలపై ప్రభావం చూపవచ్చు, ప్రత్యేకించి దిగుమతి ఖర్చులు సబ్సిడీ ఫ్రేమ్‌వర్క్‌పై ఒత్తిడిని కొనసాగిస్తే. భారతదేశ ప్రస్తుత దిగుమతి నమూనా, హార్ముజ్ జలసంధి నుండి ఉత్పన్నమయ్యే అంతరాయాలకు ప్రత్యేకంగా గురవుతున్నట్లు కనిపిస్తోంది. మొత్తం వినియోగంలో దేశీయ ఉత్పత్తి వాటా తగ్గడం, పెరుగుతున్న ఆధారపడటాన్ని హైలైట్ చేస్తుంది, ఇది అంతర్జాతీయ సరఫరా మార్గాలు దీర్ఘకాలిక అస్థిరతను ఎదుర్కొంటే నిర్వహించడం సవాలుగా మారవచ్చు.

సరఫరాను సురక్షితం చేసే అవుట్‌లుక్

రాబోయే సీజన్‌కు తక్షణ సరఫరాను నిర్ధారించడానికి ప్రభుత్వం అధునాతన స్టాకింగ్, సమన్వయ దిగుమతి టెండర్‌లను అమలు చేసినప్పటికీ, అంతర్లీన వ్యయ ఒత్తిళ్లు గణనీయంగా ఉన్నాయి. 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి ఎరువుల సబ్సిడీల కోసం తాత్కాలికంగా ₹1.71 లక్షల కోట్లను కేటాయించారు, కానీ మునుపటి సంవత్సరం (2025-26) కోసం సవరించిన అంచనాలు ₹1.86 లక్షల కోట్లుగా ఉన్నాయి. ప్రస్తుత మార్కెట్ పరిస్థితులు ఈ సంఖ్య గణనీయంగా మించిపోతుందని సూచిస్తున్నాయి. ఈ రంగానికి దీర్ఘకాలిక అవుట్‌లుక్, గ్లోబల్ ధరల స్థిరీకరణ, దిగుమతి వనరుల వైవిధ్యీకరణ, వ్యూహాత్మక పునఃమూల్యాంకనంపై ఆధారపడి ఉంటుంది. దేశీయ ఉత్పత్తి ప్రోత్సాహకాలు, సబ్సిడీ యంత్రాంగం వంటివి ఆర్థిక నష్టాలను తగ్గించడానికి, వ్యవసాయ ఉత్పాదకతను కొనసాగించడానికి దోహదం చేస్తాయి.