భారతదేశంలో సంతానోత్పత్తి రేటు (Fertility Rate) కీలకమైన **2.1** మార్కు కంటే దిగువకు పడిపోయింది. ఈ నేపథ్యంలో పాత తరం జనాభా నియంత్రణ పథకాలను పక్కన పెట్టి, మానవ వనరుల అభివృద్ధిపై దృష్టి పెట్టాలని ఆర్థిక సలహా మండలి సభ్యుడు సంజీవ్ సన్యాల్ సూచించారు.
కీలక మలుపులో భారత్
నేషనల్ ఫ్యామిలీ హెల్త్ సర్వే (NFHS-5) తాజా గణాంకాల ప్రకారం, దేశం ఒక చారిత్రక దశకు చేరుకుంది. జనాభా స్థిరత్వాన్ని కాపాడేందుకు అవసరమైన 2.1 రిప్లేస్మెంట్ రేటు ఇప్పుడు 2.0 కి పడిపోయింది. అంటే, ఇకపై దేశం వేగవంతమైన జనాభా పెరుగుదల సమస్య నుంచి బయటపడి, భవిష్యత్తు సవాళ్లకు సిద్ధం కావాల్సిన సమయం వచ్చింది.
వృథా అవుతున్న నిధులు?
ప్రధాని ఆర్థిక సలహా మండలి సభ్యుడు సంజీవ్ సన్యాల్ మాట్లాడుతూ, ప్రస్తుత వాస్తవ పరిస్థితులకు విరుద్ధంగా ప్రభుత్వం ఇప్పటికీ పాత జనాభా నియంత్రణ పథకాల కోసం వేల కోట్ల రూపాయలను ఖర్చు చేస్తోందని ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. ఏపీ వంటి రాష్ట్రాల్లో ఇప్పటికీ స్టెరిలైజేషన్ ప్రోగ్రామ్స్ కోసం యంత్రాంగం భారీగా పనిచేస్తోందని, దీనివల్ల ప్రభుత్వ నిధులు మరియు సమయం వృథా అవుతున్నాయని ఆయన పేర్కొన్నారు.
భవిష్యత్తు కార్యాచరణ
చైనా, జపాన్ మరియు దక్షిణ కొరియా వంటి దేశాలు ఇప్పటికే వృద్ధాప్య జనాభా సమస్యను ఎదుర్కొంటున్నాయి. భారత్ కూడా ఇదే దిశగా వెళ్తున్న నేపథ్యంలో, జనాభాను నియంత్రించడం కంటే ఉన్న మానవ వనరుల ఉత్పాదకతను (Productivity) పెంచడంపై దృష్టి సారించాల్సిన అవసరం ఉంది.
ఇన్వెస్టర్లకు సూచన
రాబోయే యూనియన్ బడ్జెట్లలో ప్రభుత్వం ఈ పాత పథకాలకు కేటాయించే నిధులను విద్య, నైపుణ్యాభివృద్ధి, మరియు ఆరోగ్య రంగాలకు మళ్లిస్తుందా? లేదా అనేది మార్కెట్ వర్గాలకు కీలకం కానుంది. ఒకవేళ నిధులు మళ్లింపు జరిగితే అది దీర్ఘకాలంలో ఆర్థిక వ్యవస్థకు సానుకూల పరిణామంగా మారుతుంది.