ప్రారంభ కెరీర్లలో కొత్త మార్పులు
ఇండియాలో ఎంట్రీ-లెవల్ ఉద్యోగ మార్కెట్ అనూహ్యంగా పెరుగుతోంది. కేవలం ఇంజనీరింగ్, ఐటీ (IT) రంగాలకే పరిమితం కాకుండా, ఇప్పుడు నైపుణ్యాల ఆధారిత (Skills-led) వాతావరణం ఏర్పడుతోంది. AI స్పెషలిస్టులు, జనరేటివ్ AI ఇంజనీర్లు, డిజిటల్ కంటెంట్ క్రియేటర్లు, బ్రాండ్ ప్రతినిధులు వంటి కొత్త రకాల ఉద్యోగాలకు డిమాండ్ పెరుగుతోంది. టెక్నికల్, బిజినెస్ రంగాల్లో ఈ అవకాశాలున్నాయి. సాంప్రదాయ ఐటీతో పాటు, యుటిలిటీస్, విద్య, ప్రభుత్వ, రవాణా రంగాలూ నియామకాల్లో ముందుంటున్నాయి. అంతేకాదు, HR, కన్సల్టింగ్, ప్రాజెక్ట్ మేనేజ్మెంట్ వంటి ఫంక్షన్లకూ గిరాకీ పెరుగుతోంది. మార్కెట్ లో నిలదొక్కుకోవాలంటే ఎప్పటికప్పుడు నేర్చుకుంటూ ఉండటమే కీలకం. ఎందుకంటే, ప్రస్తుతం అత్యంత వేగంగా పెరుగుతున్న ఉద్యోగాల్లో దాదాపు 49% ఉద్యోగాలు 20 ఏళ్ల క్రితం అసలు ఉండేవే కావు!
కేవలం పెద్ద నగరాలకే పరిమితం కాకుండా, విజయవాడ, భోపాల్, జైపూర్ వంటి కొత్త నగరాల్లోనూ ఎంట్రీ-లెవల్ ఉద్యోగాల్లో భారీ వృద్ధి కనిపిస్తోంది. మెరుగైన డిజిటల్ మౌలిక సదుపాయాలు, రిమోట్, హైబ్రిడ్ వర్క్ కల్చర్ పెరగడం వల్ల ఈ విస్తరణ సాధ్యమవుతోంది.
నైపుణ్యాల అంతరాన్ని పూడ్చడం
అయితే, ఇక్కడ ఒక పెద్ద సవాలు ఉంది - అభ్యర్థుల నైపుణ్యాలను సరైన రీతిలో చూపించలేకపోవడం. లింక్డ్ఇన్ (LinkedIn) కెరీర్ నిపుణురాలు నీరజితా బెనర్జీ దీన్ని 'ట్రాన్స్లేషన్ గ్యాప్' (Translation Gap) అని పిలుస్తున్నారు. అంటే, ప్రతిభ ఉన్నా, తమ ప్రాజెక్టులను, నైపుణ్యాలను, సాధించిన ఫలితాలను యజమానులకు స్పష్టంగా వివరించలేకపోవడం. కేవలం డిగ్రీలు ఉండటం కంటే, నైపుణ్యాలకు సరిపోయే, ప్రాక్టికల్ అనుభవాన్ని చూపించే ఇంటర్న్షిప్లకు ప్రాధాన్యత పెరుగుతోంది. వరల్డ్ ఎకనామిక్ ఫోరం (World Economic Forum) ప్రకారం, 2030 నాటికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా అవసరమయ్యే ఉద్యోగ నైపుణ్యాల్లో దాదాపు 39% కాలం చెల్లిపోయినవిగా మారనున్నాయి. ప్రస్తుతం ఉద్యోగాలు ఇచ్చేవారు AI, బిగ్ డేటా, ఆటోమేషన్ వంటి వాటిపై దృష్టి పెడుతున్నారు. దీనికి అనుగుణంగా, టెక్నికల్ స్కిల్స్తో పాటు క్యూరియాసిటీ, క్రియేటివిటీ, కమ్యూనికేషన్ వంటి మానవ లక్షణాలనూ అభివృద్ధి చేసుకోవడం తప్పనిసరి.
AI: ఒక సహాయకం, ప్రత్యామ్నాయం కాదు
ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటెలిజెన్స్ (AI) ఉద్యోగాలను భర్తీ చేయడం కంటే, వాటిని మెరుగుపరచడానికి, కొత్త అవకాశాలను సృష్టించడానికి ఉపయోగపడుతుందని భావిస్తున్నారు. కొన్ని పనులను ఆటోమేట్ చేయడం, కొన్ని ఉద్యోగాల్లో నియామకాలను నెమ్మదింపజేయడం జరిగినా, AI కొత్త నైపుణ్యాలకూ, ఉద్యోగాలకూ దారితీస్తోంది. 2025 నాటికి AI, భారతదేశ GDPకి $540 బిలియన్ల నుండి $500 బిలియన్ల వరకు అదనంగా చేర్చగలదని అంచనా. కొన్ని నివేదికలు AI కొన్ని వృత్తుల్లో వృద్ధిని తగ్గించవచ్చని, నాలెడ్జ్-బేస్డ్ రోల్స్ను ప్రభావితం చేయవచ్చని చెబుతున్నా, చాలామంది AI ఉద్యోగాలను పునర్నిర్వచిస్తుందని, మానవ నైపుణ్యాలతో కలిస్తేనే ఇది సాధ్యమని నమ్ముతున్నారు.
సంభావ్య ప్రమాదాలు
అయితే, ఈ విస్తరిస్తున్న ఉద్యోగ మార్కెట్లో కొన్ని ప్రమాదాలు కూడా ఉన్నాయి. ముఖ్యంగా నైపుణ్యాల అంతరం (Skills Mismatch), ఉద్యోగాల నాణ్యత పరంగా సవాళ్లున్నాయి. 2023-24 నాటికి మొత్తం నిరుద్యోగం **3.2%**కి తగ్గినట్లు అంచనాలున్నా, అండర్ ఎంప్లాయ్మెంట్ (Underemployment) పెద్ద సమస్యగా ఉంది. చాలామంది తక్కువ జీతం వచ్చే, నాన్-ఫార్మల్ ఉద్యోగాల్లో ఉన్నారు. దాదాపు 88% మంది భారతీయులు తక్కువ సామర్థ్యం గల ఉద్యోగాల్లో (Low-competency jobs) ఉన్నారు. మంచి చదువులు చదివిన వారూ, తమ అర్హతకు తగిన ఉద్యోగం దొరక్క తక్కువ నైపుణ్యాలు అవసరమైన పనులు చేస్తున్నారు. స్వయం ఉపాధి, కుటుంబ సభ్యుల సహాయంతో చేసే పనుల్లో కూడా నాణ్యత, జీతాలు పెరగడం లేదని తెలుస్తోంది. AI, కొత్త టెక్నాలజీలకు అనుగుణంగా మారాలంటే, ఉద్యోగులకు రీట్రైనింగ్ (Retraining) తప్పనిసరి. 2030 నాటికి భారతీయ కార్మికుల్లో 63% మందికి శిక్షణ అవసరమని, కానీ 12% మందికి అది అందకపోవచ్చని అంచనా. ఇది చాలామందిని వెనుకబడేలా చేస్తుంది. విద్యకు, ఉద్యోగ నైపుణ్యాలకు మధ్య ఉన్న అంతరం దేశ ఆర్థిక వృద్ధికి, ప్రాంతీయ అసమానతలకు కూడా ఆటంకంగా మారుతోంది.
భవిష్యత్ అంచనాలు, పరిష్కారాలు
భారతదేశ యువ జనాభా అభివృద్ధికి ఒక పెద్ద అవకాశం. ఈ అవకాశాన్ని అందిపుచ్చుకోవాలంటే, నైపుణ్యాల అంతరాన్ని పూడ్చాలి. దీనికోసం ప్రభుత్వం చేపడుతున్న స్కిల్లింగ్, రీస్కిల్లింగ్, అప్స్కిల్లింగ్ కార్యక్రమాలు, ప్రైవేట్ రంగ భాగస్వామ్యం చాలా కీలకం. ముఖ్యంగా AI, సంబంధిత రంగాల్లో నిపుణులైన (Specialized) టాలెంట్కు డిమాండ్ పెరుగుతూనే ఉంటుంది. కానీ, ఉన్న ప్రతిభను ఉద్యోగాలకు సరిపోయేలా తీర్చిదిద్దడంలో మార్కెట్ ఇంకా ఇబ్బంది పడుతోంది. ఈ సంక్లిష్టమైన, నైపుణ్యాధారిత మార్కెట్లో రాణించాలంటే, నిరంతర అభ్యాసం (Constant learning), మార్పులకు అనుగుణంగా మారడం, టెక్నికల్, మానవ నైపుణ్యాలు రెండింటిపైనా దృష్టి పెట్టడం చాలా అవసరం.