ఏప్రిల్-జూలై 2026 మధ్య కాలంలో కేంద్ర ప్రభుత్వం తన వార్షిక ఫిస్కల్ డెఫిసిట్ లక్ష్యంలో **26.8%** చేరుకుంది. పన్ను రాబడులు **11%** పెరగడం దీనికి ప్రధాన కారణం. అయితే, కేంద్రం స్థిరంగా ఉన్నా, రాష్ట్రాల ఫిస్కల్ డెఫిసిట్ మాత్రం **3.3%** కి చేరుకునే అవకాశం ఉందని అంచనా.
కేంద్రం ఆర్థిక స్థితి ఎలా ఉంది?
కంట్రోలర్ జనరల్ ఆఫ్ అకౌంట్స్ విడుదల చేసిన తాజా గణాంకాల ప్రకారం, కేంద్ర ప్రభుత్వం తన వార్షిక బడ్జెట్ అంచనాల్లో 26.8% లోటును ఏప్రిల్-జూలై కాలంలోనే నమోదు చేసింది. ఇది దీర్ఘకాలిక ట్రెండ్స్కు అనుగుణంగా ఉండటంతో, FY27 లక్ష్యం **4.3%**ని ప్రభుత్వం సులభంగా అందుకోగలదని మార్కెట్ విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
ఇన్ఫ్రాపై భారీ ఖర్చు
కేంద్ర ప్రభుత్వం పన్ను ఆదాయంలో 11% వృద్ధిని సాధించింది. ఇది బడ్జెట్ అంచనా 9% కంటే ఎక్కువ కావడం విశేషం. మరోవైపు, దేశ వృద్ధికి కీలమైన ఇన్ఫ్రాస్ట్రక్చర్ ప్రాజెక్టులపై ప్రభుత్వం భారీగా ఖర్చు చేస్తోంది. రక్షణ రంగం, రైల్వేలు మరియు నేషనల్ రోడ్ల కోసం కేటాయింపులు పెంచడం వల్ల క్యాపిటల్ ఎక్స్పెండిచర్ (Capex) గత ఏడాదితో పోలిస్తే 30% పెరిగింది.
రాష్ట్రాల ముందున్న సవాళ్లు
కేంద్రం పరిస్థితి ఆశాజనకంగా ఉన్నప్పటికీ, రాష్ట్రాల విషయంలో కాస్త ఆందోళన కనిపిస్తోంది. రాష్ట్రాల ఫిస్కల్ డెఫిసిట్ లక్ష్యం 3.1% కాగా, అది **3.3%**కి చేరే ప్రమాదం ఉంది. జీఎస్టీ (GST) వృద్ధి మందగించడం మరియు రాష్ట్రాలు సొంతంగా చేపడుతున్న ప్రాజెక్టుల భారం వల్ల నిధుల సమీకరణలో ఇబ్బందులు ఎదురవుతున్నాయి.
గమనించాల్సిన రిస్క్లు
ప్రస్తుత ఆర్థిక వ్యూహానికి బ్రెంట్ క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు కీలకమైన రిస్క్ ఫ్యాక్టర్. అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో క్రూడ్ ధరలు $90 దాటితే కేంద్రంపై భారం పెరుగుతుంది. అలాగే, నామినల్ జీడీపీ వృద్ధి 10% అంచనా కంటే తగ్గితే పన్ను వసూళ్లు దెబ్బతినవచ్చు. అయినప్పటికీ, అవసరమైతే రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) నుంచి డివిడెండ్ సపోర్ట్ తీసుకునే అవకాశం ఉండటంతో, కేంద్రం తన బ్యాలెన్స్ షీట్ను కాపాడుకునే స్థితిలోనే ఉంది.