దిగుమతుల జోరుతో వాణిజ్య లోటు పరుగులు!
ఏప్రిల్ నెలలో భారతదేశ వాణిజ్య లోటు $28.38 బిలియన్లకు ఎగబాకింది. మార్చి నెలలో నమోదైన $20.67 బిలియన్లతో పోలిస్తే ఇది గణనీయమైన పెరుగుదల. మార్కెట్ నిపుణులు $26.5 బిలియన్లు లోటు ఉంటుందని అంచనా వేయగా, వాస్తవ అంకెలు అంతకంటే ఎక్కువగా ఉండటం గమనార్హం. దీనికి ప్రధాన కారణం దిగుమతులు (Imports) ఏడాది ప్రాతిపదికన 10% పెరిగి $71.94 బిలియన్లకు చేరడమే. ఎగుమతులు కూడా బలంగానే ఉన్నా, దిగుమతుల వృద్ధి వేగాన్ని అందుకోలేకపోయాయి. ఇది దేశం యొక్క బాహ్య రంగానికి (External Sector) నిరంతర ఒత్తిడిని సూచిస్తుంది.
ఎగుమతులు జోరు: దశాబ్దంలోనే అత్యధిక వృద్ధి
అయితే, ఈ లోటు పెరుగుదలలో కూడా ఎగుమతులు (Exports) తమ సత్తా చాటాయి. ఏప్రిల్ నెలలో వస్తు ఎగుమతులు (Merchandise Exports) ఏడాది ప్రాతిపదికన 13% కంటే అధికంగా పెరిగాయి. ఇది గత దశాబ్దంలోనే అత్యధిక నెలవారీ వృద్ధి రేట్లలో ఒకటి. ఇక 2025-26 ఆర్థిక సంవత్సరం మొత్తం చూస్తే, వస్తువులు, సేవల ఎగుమతులు కలిపి సుమారు $860.09 బిలియన్లకు చేరుకున్నాయి, ఇది గత ఏడాదితో పోలిస్తే 4.22% పెరుగుదల. ముఖ్యంగా పెట్రోలియం ఉత్పత్తులు, ఇంజనీరింగ్ గూడ్స్, ఖనిజాల వంటి రంగాల్లో సానుకూల వృద్ధి కనిపించింది. సేవల ఎగుమతులు (Services Exports) కూడా $418.31 బిలియన్లకు చేరుకొని, వాణిజ్య సమతుల్యతకు (Trade Balance) కీలక మద్దతుగా నిలిచాయి.
ఇంధన ధరలు, జియోపాలిటిక్స్ దిగుమతులపై భారం
దిగుమతులు భారీగా పెరగడానికి ప్రపంచవ్యాప్తంగా పెరుగుతున్న కమోడిటీ ధరలు, ముఖ్యంగా పశ్చిమాసియాలో భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతల (Geopolitical Tensions) వల్ల పెరిగిన ముడి చమురు (Crude Oil) ధరలే ప్రధాన కారణం. భారతదేశం తన ముడి చమురు అవసరాల్లో 80% కంటే ఎక్కువ దిగుమతి చేసుకుంటున్నందున, ఇంధన ఖర్చులు పెరిగాయి. ఏప్రిల్ నెలలో, పశ్చిమాసియా నుంచి దిగుమతులు ఏడాది ప్రాతిపదికన 31.64% తగ్గినప్పటికీ, మొత్తం దిగుమతుల బిల్లు మాత్రం పెరిగింది. దీని ప్రభావం దేశీయ హోల్సేల్ ధరల ద్రవ్యోల్బణం (Wholesale Price Inflation) పై పడింది. ఏప్రిల్ 2026 నాటికి ఇది 8.3% వార్షిక వృద్ధితో, మూడేళ్లన్నరలో అత్యధిక స్థాయికి చేరుకుంది. కేవలం ముడి చమురు ద్రవ్యోల్బణమే 88.06% కి చేరడం పరిస్థితి తీవ్రతను తెలుపుతుంది. పెరుగుతున్న వాణిజ్య లోటు, అధిక దిగుమతి ఖర్చులు భారత రూపాయి (Rupee) పై ఒత్తిడిని పెంచుతూ, ద్రవ్యోల్బణ అంచనాలను కూడా పెంచుతున్నాయి.
ఆర్థిక వ్యవస్థ సవాళ్లు - భవిష్యత్తులో రిస్కులు
సేవల ఎగుమతులు కొంత ఊరటనిస్తున్నా, ప్రస్తుత వాణిజ్య లోటు దీర్ఘకాలిక సవాళ్లను విసురుతోంది. బంగారం దిగుమతులు కూడా ధరలు పెరగడం వల్లే పెరిగాయి తప్ప, వాల్యూమ్ పెరగలేదు. FY26 లో పెట్రోలియం దిగుమతులు తగ్గినప్పటికీ, పశ్చిమాసియాలో కొనసాగుతున్న సంఘర్షణలు, పెరుగుతున్న ప్రపంచ ధరలు FY27 లో ఈ ధోరణిని మార్చి, లోటును మరింత పెంచే అవకాశం ఉంది. చైనా నుంచి ఎలక్ట్రానిక్స్, యంత్రాలు, రసాయనాలు వంటి వాటి దిగుమతులపై భారతదేశం ఆధారపడటం కొనసాగుతోంది. పశ్చిమాసియాలో భౌగోళిక ఇబ్బందులు షిప్పింగ్ ఖర్చులు, సరుకు ఆలస్యం అవ్వడానికి కారణమయ్యాయి. ఇవి భారతదేశ ఎగుమతుల్లో 48% వాటా కలిగిన సూక్ష్మ, చిన్న, మధ్య తరహా పరిశ్రమలపై (MSMEs) ప్రభావం చూపుతున్నాయి. RBI రాబోయే రోజుల్లో ప్రపంచ అనిశ్చితి, అధిక ఇంధన ధరల కారణంగా కరెంట్ ఖాతా లోటు (Current Account Deficit) పై రిస్కులున్నాయని హెచ్చరించింది. బలహీనపడుతున్న రూపాయి దిగుమతి ఖర్చులను, రుణ చెల్లింపులను కూడా పెంచుతుంది.
ప్రభుత్వ లక్ష్యాలు, ఆర్థిక అంచనాలు
విశ్లేషకుల అంచనాల ప్రకారం, ఆహార, ఇంధన ఒత్తిళ్ల వల్ల ద్రవ్యోల్బణం స్వల్పంగా పెరిగే అవకాశం ఉన్నా, భారతదేశ ఆర్థిక కార్యకలాపాలు మాత్రం స్థిరంగానే కొనసాగుతాయి. FY27 కి ద్రవ్యోల్బణాన్ని 4.6% గా RBI అంచనా వేసింది, అయితే దీనికి అదనపు రిస్కులున్నాయని పేర్కొంది. ప్రభుత్వం 2031 నాటికి మొత్తం ఎగుమతులను రెట్టింపు చేసి $2 ట్రిలియన్లకు చేర్చాలనే లక్ష్యంతో ఉంది. అయితే, ప్రపంచ ఇంధన మార్కెట్లలోని సంక్లిష్టతలు, భౌగోళిక అస్థిరత, ఎగుమతి పోటీతత్వాన్ని నిలబెట్టుకోవడం వంటివి ఈ లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి, వాణిజ్యాన్ని సమతుల్యం చేసుకోవడానికి కీలకం కానున్నాయి.