రూపాయి పతనానికి కారణాలు ఇవే!
భారత రూపాయి, ఏప్రిల్ 29, 2026న ట్రేడింగ్ ప్రారంభంలో అమెరికన్ డాలర్తో పోలిస్తే 94.74 వద్ద బలహీనంగా ప్రారంభమై, 95.22 అనే ఇటీవలి కనిష్ట స్థాయిని సమీపించింది. ఈ క్షీణతను అరికట్టేందుకు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) రంగంలోకి దిగి, కరెన్సీని స్థిరీకరించే ప్రయత్నం చేసింది.
### భారీ డీల్, FIIల అమ్మకాలు.. ద్వంద్వ ఒత్తిడి
ఈ రూపాయి పతనానికి ప్రధాన కారణాల్లో ఒకటి.. సన్ ఫార్మాస్యూటికల్ ఇండస్ట్రీస్ తీసుకున్న భారీ నిర్ణయం. సంస్థ, గ్లోబల్ సంస్థ ఆర్గనన్ & కో (Organon & Co.)ను $11.75 బిలియన్ ఆల్-క్యాష్ డీల్ ద్వారా కొనుగోలు చేస్తున్నట్లు ప్రకటించింది. ఈ భారీ విదేశీ కొనుగోలుకు పెద్ద మొత్తంలో డాలర్లు అవసరం అవుతాయి, దీంతో మార్కెట్లోకి డాలర్ల డిమాండ్ పెరిగింది.
ఇక్కడితో ఆగలేదు, మార్కెట్లోకి మరో పెద్ద దెబ్బ తగిలింది. విదేశీ సంస్థాగత పెట్టుబడిదారులు (FIIs) భారత స్టాక్ మార్కెట్ నుంచి భారీగా నిధులను వెనక్కి తీసుకుంటున్నారు. ఏప్రిల్ 28 నాటికి, FIIలు కేవలం ఒకే సెషన్లో ₹2,103.74 కోట్ల విలువైన షేర్లను అమ్మేశారు. కేవలం ఏప్రిల్ నెలలోనే ఈ అమ్మకాలు దాదాపు ₹58,000 కోట్లకు చేరాయి. ఈ రెండు పరిణామాలు (ఫార్మా డీల్, FII అమ్మకాలు) కలిసి రూపాయిపై ద్వంద్వ ఒత్తిడిని సృష్టించాయి.
### ముడి చమురు ధరలు, మందగిస్తున్న వృద్ధి
అంతర్జాతీయ మార్కెట్లో ముడి చమురు ధరల మంటలు కూడా రూపాయిని దెబ్బతీస్తున్నాయి. బ్రెంట్ క్రూడ్ ఫ్యూచర్స్ $111 డాలర్ల మార్కు దగ్గర ట్రేడ్ అవుతుండగా, వెస్ట్ టెక్సాస్ ఇంటర్మీడియట్ (WTI) $99 డాలర్లకు పైగా ఉంది. గ్లోబల్ ఎనర్జీ మార్గాల్లో (ముఖ్యంగా హార్ముజ్ జలసంధి దగ్గర) నెలకొన్న భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, అమెరికా-ఇరాన్ మధ్య సంఘర్షణలు ఈ ధరల పెరుగుదలకు కారణమవుతున్నాయి. భారతదేశం అతిపెద్ద చమురు దిగుమతిదారుగా ఉండటంతో, ఈ అధిక ధరలు దిగుమతుల కోసం ఎక్కువ డాలర్లను ఖర్చు చేయాల్సి వస్తుందని సూచిస్తున్నాయి.
ఈ పరిణామాలన్నీ దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థపై కూడా ప్రభావం చూపుతున్నాయి. మార్చి 2026లో పారిశ్రామిక ఉత్పత్తి సూచీ (IIP) వృద్ధి కేవలం 4.1% మాత్రమే నమోదైంది. ఇది ఫిబ్రవరిలో నమోదైన 5.2% తో పోలిస్తే గణనీయంగా తగ్గడమే కాకుండా, గత ఐదు నెలల్లోనే అతి తక్కువ వృద్ధి రేటు. విద్యుత్ ఉత్పత్తిలో వచ్చిన ఆకస్మిక తగ్గుదల ఈ గణాంకాలను మరింత దిగజార్చింది. పెరుగుతున్న ఖర్చులు, ఆర్థిక అనిశ్చితి వాస్తవ ఆర్థిక కార్యకలాపాలను ప్రభావితం చేస్తున్నాయని ఇది సూచిస్తోంది.
### భవిష్యత్ అంచనాలు, నిర్మాణపరమైన సమస్యలు
కొందరు విశ్లేషకులు 2026 చివరి నాటికి రూపాయి ₹86కి బలపడుతుందని అంచనా వేస్తుండగా, మరికొందరు దాని విలువ ₹91-₹93 మధ్య ఉంటుందని భావిస్తున్నారు. RBI సైతం FY2026-27కి రూపాయి విలువ ₹94గా అంచనా వేసింది. ఇది మార్చి 2026లో నమోదైన ఆల్-టైమ్ హై అయిన 99.82కి దగ్గరగా ఉంది. గతంలో 2013 , 2018లలోనూ ఇలాంటి చమురు ధరల పెరుగుదల రూపాయి పతనానికి దారితీసింది.
RBI జోక్యం తాత్కాలిక ఉపశమనం ఇచ్చినా, ప్రస్తుత సవాళ్లు సంక్లిష్టంగా ఉన్నాయి. విదేశీ ప్రత్యక్ష పెట్టుబడులు (FDI) మందగించడం, దేశ కరెంట్ ఖాతా లోటు (Current Account Deficit) వంటి నిర్మాణపరమైన బలహీనతలు రూపాయిపై దీర్ఘకాలిక ఒత్తిడిని కలిగిస్తున్నాయి.
భవిష్యత్తులో రూపాయి పయనాన్ని ప్రభావితం చేసే ముఖ్య అంశాలు.. అమెరికా ఫెడరల్ రిజర్వ్ విధాన నిర్ణయాలు, మధ్యప్రాచ్యంలోని భౌగోళిక రాజకీయ పరిస్థితులు.
