లాభాల బాట.. సేవలో చేయూత!
కార్పొరేట్ ఇండియా ఈ ఆర్థిక సంవత్సరంలో (FY25) సామాజిక కార్యక్రమాలపై తన కేటాయింపులను గణనీయంగా పెంచింది. మొత్తం ₹22,212 కోట్లు CSR (కార్పొరేట్ సోషల్ రెస్పాన్సిబిలిటీ) కింద ఖర్చు చేసింది. గత మూడు ఆర్థిక సంవత్సరాలుగా కంపెనీల లాభాల్లో సుమారు 22% వృద్ధి నమోదవడం, మరియు సగటు నికర లాభాల్లో కూడా 22% పెరుగుదల కనిపించడంతో, ఈ సామాజిక సేవలకు నిధుల కేటాయింపు కూడా 23% మేర పెరిగింది. కంపెనీలు తమ నికర లాభాల్లో కనీసం 2% CSR కింద ఖర్చు చేయాలనే నిబంధన కారణంగా, ఆర్థికంగా బలంగా ఉన్న కంపెనీలు ఈ సామాజిక ప్రాజెక్టుల్లో మరింత పెట్టుబడి పెట్టగలుగుతున్నాయి.
టాప్ సెక్టార్లకు ప్రాధాన్యత.. అసమానతలు!
CSR ఖర్చుల్లో విద్య, ఆరోగ్యం రంగాలకు ప్రధాన ప్రాధాన్యత లభించింది. విద్య కోసం ₹1,137 కోట్లు, ఆరోగ్య రంగం కోసం ₹840 కోట్లు కేటాయించారు. అయితే, మురికివాడల అభివృద్ధి, మాజీ సైనికులకు మద్దతు వంటి కీలక రంగాలకు తక్కువ నిధులు అందడం గమనార్హం. ఇది ప్రధానంగా ఎస్టాబ్లిష్ అయిన రంగాలపైనే దృష్టి సారించినట్లు తెలుస్తోంది. అంతేకాకుండా, కంపెనీలు ఖర్చు చేయాల్సిన CSR నిధులకు, వాస్తవంగా ఖర్చు చేసిన నిధులకు మధ్య కొంత వ్యత్యాసం కనిపిస్తోంది. చాలా కంపెనీలు దీర్ఘకాలిక ప్రాజెక్టుల కోసం ₹3,223 కోట్లను 'ఖర్చు చేయని CSR ఖాతాలకు' (Unspent CSR Accounts) బదిలీ చేశాయి. ఇది నిధుల ప్రభావం ఆలస్యం కావడానికి కారణమవుతోంది. గ్లోబల్ ESG ట్రెండ్స్ పర్యావరణ, పాలనా అంశాలపై దృష్టి పెడుతుంటే, భారతదేశంలో CSR మాత్రం ఎక్కువగా సామాజిక కార్యక్రమాలపైనే, ముఖ్యంగా విద్య, ఆరోగ్యంపైనే కేంద్రీకృతమై ఉంది.
ఖర్చు చేయని నిధులు, నిర్దేశిత లక్ష్యాలు!
మరోవైపు, CSR నిధులను ఖర్చు చేయడంలో కొన్ని అడ్డంకులు కూడా ఉన్నాయి. FY25 లో, 315 కంపెనీలు తప్పనిసరి 2% CSR ఖర్చుల నిబంధనను పాటించడంలో విఫలమయ్యాయి. ఇది గత ఏడాదితో పోలిస్తే స్వల్పంగా పెరిగింది. కొన్ని నిధులు మల్టీ-ఇయర్ ప్రాజెక్టుల కోసం ఉన్నప్పటికీ, ప్లానింగ్, అమలులో సమర్థత లోపించిందని కూడా ఇది సూచిస్తోంది. మూడు సంవత్సరాలలోపు ఖర్చు చేయని నిధులను ప్రభుత్వ ఖాతాలకు బదిలీ చేయాల్సి ఉంటుంది. ప్రభుత్వం CSR ఖర్చుల ఆర్థిక పరిమితులను మార్చడాన్ని కూడా పరిశీలిస్తోంది. ఈ మార్పులు మధ్య తరహా కంపెనీలకు నిబంధనలను సరళతరం చేయవచ్చు. రంగాల వారీగా అసమాన నిధుల కేటాయింపు, సమర్థవంతంగా నిధులను విస్తృతంగా వినియోగించడంలో ఉన్న సవాళ్లతో, CSR ఫ్రేమ్వర్క్ దేశంలోని విభిన్న అవసరాలను సమర్థవంతంగా తీర్చలేకపోవచ్చనిపిస్తోంది. నిర్దిష్ట ప్రాజెక్ట్ ఫలితాలపై స్వచ్ఛంద నివేదికలు పరిమితంగా ఉండటం వల్ల, CSR పెట్టుబడుల నిజమైన ప్రభావాన్ని అంచనా వేయడం కష్టమవుతోంది.
నియంత్రణ మార్పులు, భవిష్యత్ ప్రణాళికలు
భవిష్యత్తులో, CSR ఆర్థిక పరిమితులలో ప్రతిపాదిత మార్పులు నిబంధనలను మరింత సులభతరం చేయగలవు. పబ్లిక్ సెక్టార్ కంపెనీలు (PSUs) తమ CSR ఖర్చులను FY25 లో 19% పెంచి ₹4,791 కోట్లకు చేర్చాయి. ప్రైవేట్ రంగంలో ఉన్న ధోరణినే ఇవి కూడా అనుసరించాయి. కార్పొరేట్ లాభాలు పెరుగుతూ, ESG సూత్రాలపై దృష్టి సారించడంతో, CSR పెట్టుబడులు కొనసాగే లేదా మరింత పెరిగే అవకాశం ఉంది. అయితే, ఈ భవిష్యత్ నిధుల అసలు ప్రభావం మెరుగైన ప్రాజెక్ట్ ప్లానింగ్, ఫలితాల స్పష్టమైన కొలమానం, మరియు ప్రాథమిక రంగాలకు అతీతంగా విస్తృత సామాజిక అవసరాల పట్ల నిబద్ధతపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
