Whalesbook
అసమాన ప్రయోజనం - టారిఫ్ల ప్రభావం
భారత్-అమెరికా మధ్య ఇటీవల జరిగిన వాణిజ్య ఒప్పందం, భారత్ ఎగుమతులకు (Exports) ఊతం ఇచ్చి, వాణిజ్య మిగులును పెంచుతుందని ఆశలు రేకెత్తించింది. ఈ ఒప్పందం ప్రకారం, భారత్ నుంచి అమెరికాకు వెళ్లే కీలక ఉత్పత్తులపై సుంకాలు తగ్గడంతో, వార్షిక ఎగుమతులు $100 బిలియన్లను మించే అవకాశం ఉంది. అయితే, ఇక్కడే ఒక ముఖ్యమైన విషయం ఉంది. అమెరికా, భారత్ నుంచి వచ్చే వస్త్రాలు, దుస్తులు, యంత్రాలు వంటి అనేక వస్తువులపై 18% వరకు సుంకాలను కొనసాగిస్తోంది. దీనికి విరుద్ధంగా, భారత్ అమెరికా పారిశ్రామిక, వ్యవసాయ ఉత్పత్తులపై తన సుంకాలను పూర్తిగా ఎత్తివేసింది. ఈ 'నియంత్రిత ప్రవేశం' (Managed Access) విధానం వల్ల, అమెరికా తన దేశీయ పరిశ్రమలను కాపాడుకుంటుండగా, భారత్ తన మార్కెట్లను ఎక్కువగా తెరుస్తున్నట్లు విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. ఈ అసమానత, అమెరికాకు వ్యూహాత్మకంగా కొంత పైచేయిని ఇస్తుందని అంటున్నారు.
ఎగుమతుల జోరు.. దిగుమతులపై సందేహాలు
FY25లో సుమారు $40.8 బిలియన్లుగా ఉన్న భారత్-అమెరికా వాణిజ్య మిగులు, ఈ కొత్త ఒప్పందంతో వార్షికంగా $90 బిలియన్లకు పైగా చేరవచ్చని SBI నివేదికలు అంచనా వేస్తున్నాయి. ఈ అంచనాలకు బలం చేకూరుస్తూ, భారత్ రాబోయే ఐదేళ్లలో అమెరికా నుంచి $500 బిలియన్ల విలువైన వస్తువులను దిగుమతి చేసుకోవడానికి కట్టుబడి ఉంది. ఇది ప్రస్తుత స్థాయిలకు రెట్టింపు, అంటే ఏడాదికి సుమారు $100 బిలియన్ల దిగుమతులు అవుతాయి. అయితే, ఆర్థికవేత్తలు ఈ భారీ దిగుమతి నిబద్ధతపై సందేహాలు వ్యక్తం చేస్తున్నారు. కొందరు దీనిని 'వాస్తవికత కంటే ఆశావహమైనది' (Aspirational rather than realistic) అని పేర్కొంటున్నారు. ఇది వాణిజ్య కొనుగోళ్లలో అసమతుల్యతను సృష్టించి, అసమర్థతకు, భారత్ కరెన్సీ (Rupee)పై ఒత్తిడికి, వాణిజ్య లోటు (Trade Deficit) పెరగడానికి దారితీయవచ్చని హెచ్చరిస్తున్నారు.
నిర్మాణాత్మక అసమతుల్యతలు, వ్యూహాత్మక అంశాలు
ఈ వాణిజ్య ఒప్పందం, ఇప్పటికే ఉన్న అసమతుల్యతల నేపథ్యంలో వచ్చింది. భారత్ మొత్తం ఎగుమతుల్లో అమెరికా వాటా సుమారు 20% ఉండగా, దిగుమతుల్లో కేవలం 7% మాత్రమే ఉంది. ఈ ఒప్పందం ఈ నిష్పత్తిని సరిచేయాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నప్పటికీ, అసమాన సుంకాల నిర్మాణం, భారీ దిగుమతి వాగ్దానం భారత్ ఆర్థిక వ్యవస్థకు దీర్ఘకాలిక ప్రయోజనాలపై ఆందోళనలను పెంచుతున్నాయి. చైనా (35% సుంకాలు), వియత్నాం (20% సుంకాలు) వంటి ప్రాంతీయ పోటీదారులతో పోలిస్తే, భారత్ 18% సుంకం ఇప్పటికీ గణనీయమైన అడ్డంకిగానే మిగిలింది. అంతేకాకుండా, అమెరికా 2019లో భారత్ను తన జనరలైజ్డ్ సిస్టమ్ ఆఫ్ ప్రిఫరెన్సెస్ (GSP) జాబితా నుంచి తొలగించింది, ఇది ఇప్పటికీ పునరుద్ధరించబడలేదు. ఈ ఒప్పందం ఒక 'తాత్కాలిక' (Interim) ఒప్పందంగా పరిగణించబడుతోంది, తుది వివరాలు ఇంకా ఖరారు కానందున, భవిష్యత్తులో అమెరికా నుంచి మరిన్ని డిమాండ్లు లేదా సర్దుబాట్లకు ఆస్కారం ఉంది. ముఖ్యంగా, దిగుమతి లక్ష్యాలు నెరవేర్చడంలో విఫలమైతే, గతంలో అమెరికా తీసుకున్న వాణిజ్య చర్యల మాదిరిగానే పరిణామాలు ఉండవచ్చు.
వైవిధ్యీకరణ, భవిష్యత్ అంచనాలు
ఈ కొత్త ఒప్పందం ఉన్నప్పటికీ, భారతీయ ఎగుమతిదారులు అమెరికాకు మించి ఇతర మార్కెట్లను వైవిధ్యీకరించుకోవడంలో తమ సామర్థ్యాన్ని ప్రదర్శించారు. పశ్చిమాసియా, ఆసియాలోని ఇతర ప్రాంతాలు, అభివృద్ధి చెందుతున్న మార్కెట్ల వైపు వ్యూహాత్మకంగా మళ్లినట్లు నివేదికలు సూచిస్తున్నాయి. సుంకాల పెంపు తర్వాత అమెరికా వాటా భారత్ ఎగుమతుల్లో తగ్గింది. ఎలక్ట్రానిక్స్, ఫార్మాస్యూటికల్స్ వంటి రంగాలు బలమైన పనితీరును కనబరుస్తూనే ఉన్నాయి. వస్త్రాలు, రత్నాల వంటి రంగాలలో మెరుగైన పోటీతత్వాన్ని ఒప్పందం అందించగలప్పటికీ, మొత్తం ఎగుమతుల పెరుగుదల కొన్ని సవాళ్లను ఎదుర్కోవచ్చు. 2026-27 నాటికి మొత్తం ద్వైపాక్షిక వాణిజ్యం $300 బిలియన్లకు చేరుకుంటుందని, 2030 నాటికి వార్షిక మొత్తం వాణిజ్యం $500 బిలియన్ల లక్ష్యంగా నిర్దేశించబడిందని అంచనా. అయితే, దిగుమతుల పెరుగుదల వల్ల భారత్ వాణిజ్య లోటు గణనీయంగా పెరిగితే, ప్రస్తుత ఖాతా (Current Account) సమతుల్యతపై ప్రభావం చూపవచ్చని, గోల్డ్మన్ సాచ్స్ 2026లో ఇది $37 బిలియన్లకు విస్తరించవచ్చని అంచనా వేసింది. భారత్ ఆర్థిక వృద్ధికి, గణనీయమైన వాణిజ్య మిగులుకు నిరంతర చోదక శక్తిగా ఉన్న సేవల రంగం (Services Sector) తన విస్తరణను కొనసాగించవచ్చని, ఇది వాణిజ్య వస్తువుల (Merchandise Trade) ఒత్తిళ్లను కొంతవరకు భర్తీ చేయవచ్చని భావిస్తున్నారు.