అంతర్జాతీయ సంక్షోభంలో భారత ఆర్థిక భరోసా
ప్రస్తుతం ప్రపంచవ్యాప్తంగా, ముఖ్యంగా పశ్చిమ ఆసియాలో నెలకొన్న సంఘర్షణల (West Asia conflict) కారణంగా ఎన్నో దేశాలు ఇంధన సంక్షోభాన్ని (Energy Crisis) ఎదుర్కొంటున్నాయి. కానీ, భారతదేశం మాత్రం ఈ సవాళ్లను మెరుగ్గా ఎదుర్కొంటోంది. దీనికి కారణం, భారత్-అమెరికా మధ్య కుదిరిన మధ్యంతర వాణిజ్య ఒప్పందం (India-US interim trade deal). IMF (International Monetary Fund) ఆసియా-పసిఫిక్ విభాగాధిపతి కృష్ణ శ్రీనివాసన్ (Krishna Srinivasan) మాట్లాడుతూ, ఈ ఒప్పందం అధిక ఇంధన ధరల ప్రభావాన్ని తగ్గించడంలో కీలక పాత్ర పోషించిందని తెలిపారు. ఈ వాణిజ్య ఒప్పందం భారతీయ వస్తువులపై సుంకాల తగ్గింపునకు (tariff reductions) దారితీసింది, ఇది పెద్ద ఊరటనిచ్చింది.
పొరుగు దేశాల కంటే మెరుగైన వృద్ధి
ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థ అనిశ్చితిలో ఉన్నప్పటికీ, భారతదేశం బలమైన ఆర్థిక వేగంతో (economic momentum) ముందుకు సాగుతోంది. ద్రవ్యోల్బణం (Inflation) అదుపులో ఉండటం, తగినంత ఆర్థిక వనరులు (fiscal resources) అందుబాటులో ఉండటం వంటివి ఈ ఆటుపోట్లను తట్టుకునేలా చేశాయి. IMF అంచనాల ప్రకారం, భారతదేశ వృద్ధి రేటు (growth forecast) దాదాపు మారకుండానే ఉంది. దీనికి తోడు, భారత్ ఆర్థిక వ్యవస్థ పొరుగు దేశాలైన పాకిస్తాన్ (Pakistan), బంగ్లాదేశ్ (Bangladesh), శ్రీలంక (Sri Lanka) వంటి వాటి కంటే మెరుగ్గా ఉంది. ఆ దేశాలు ఇంధనం దిగుమతులపై ఎక్కువగా ఆధారపడటం, ఆర్థిక వనరుల కొరత వల్ల ప్రస్తుత ఇంధన సంక్షోభాన్ని మరింత తీవ్రంగా ఎదుర్కొంటున్నాయి. IMF భారతదేశ GDP వృద్ధిని FY2026-27కు 6.5% గా అంచనా వేసింది. ఆసియా అభివృద్ధి బ్యాంక్ (Asian Development Bank) వంటి సంస్థలు కూడా ఇదే విధమైన వృద్ధి రేటును సూచిస్తున్నాయి.
IMF ఆందోళనలు: ఆహార ద్రవ్యోల్బణం, చమురు ధరల ముప్పు
అయినప్పటికీ, IMF కొన్ని ప్రధాన ఆందోళనలను వ్యక్తం చేసింది. కృష్ణ శ్రీనివాసన్ మాట్లాడుతూ, చమురు ధరలు (oil prices) దీర్ఘకాలం పాటు అధికంగానే ఉంటే, అది భారత ఆర్థిక వ్యవస్థపై గణనీయమైన ప్రభావాన్ని చూపుతుందని, 2027 నాటికి 1-2% వరకు ఉత్పత్తి నష్టాలకు (output losses) దారితీయవచ్చని హెచ్చరించారు. ముఖ్యంగా, ఎరువుల సరఫరా గొలుసులో (fertilizer supply chains) ఏర్పడుతున్న అంతరాయాలు, ఆహార ధరలను (food prices) పెంచే ప్రమాదం ఉంది. భారతదేశం తన ముడి చమురు అవసరాలలో 85% దిగుమతులపై ఆధారపడుతోంది. చమురు ధరలు పెరిగితే, కరెన్సీ విలువ పతనం (currency depreciation) అయ్యే ప్రమాదం కూడా ఉంది, ఇది దిగుమతి ఖర్చులను మరింత పెంచుతుంది. ప్రభుత్వాలు ఇంధన సుంకాలను తగ్గించడం, ఎరువుల సబ్సిడీలు ఇవ్వడం వంటి చర్యలు తాత్కాలిక ఉపశమనాన్నిచ్చినా, ప్రభుత్వ ఆర్థిక వ్యవస్థపై (public finances) భారాన్ని పెంచుతాయి. ఈ సంక్షోభం కొనసాగితే, ప్రభుత్వ బడ్జెట్ లక్ష్యాలు దెబ్బతినే అవకాశం ఉంది.
సానుకూల దృక్పథం, కానీ అప్రమత్తత అవసరం
ముందుకు చూస్తే, భారతదేశ ఆర్థిక వృద్ధి (economic growth) బలంగా కొనసాగే అవకాశం ఉంది. దేశీయ డిమాండ్, విధాన సంస్కరణలు దీనికి తోడ్పడతాయి. ద్రవ్యోల్బణం (inflation) కూడా లక్షిత స్థాయిలకు తగ్గుతుందని అంచనా. అయితే, IMF ప్రకారం, ప్రపంచ ఇంధన, ఆహార ధరల ఒత్తిళ్ల వల్ల 2026లో ద్రవ్యోల్బణం తాత్కాలికంగా **4.7%**కి చేరవచ్చని అంచనా. ఇలాంటి బాహ్య ఒత్తిళ్లను (external shocks) ఎదుర్కొంటూనే వృద్ధిని కొనసాగించాలంటే, ఆర్థిక క్రమశిక్షణ (fiscal discipline) మరియు చురుకైన ద్రవ్య విధానం (monetary policy) అత్యవసరం.
