ప్రపంచ బ్యాంకు విడుదల చేసిన తాజా ఆర్థిక వర్గీకరణ ప్రకారం, భారతదేశం ఇంకా 'లోయర్-మిడిల్-ఇన్కం' గ్రూప్లోనే కొనసాగుతోంది. అయితే, ఇదే సమయంలో వియత్నాం, ఫిలిప్పీన్స్ దేశాలు 'అప్పర్-మిడిల్-ఇన్కం' కేటగిరీలోకి ప్రమోట్ అయ్యాయి. బలమైన ఆర్థిక వృద్ధి ఉన్నప్పటికీ, అధిక జనాభాకు తలసరి ఆదాయం పెంచడంలో ఎదురవుతున్న సవాళ్లను ఇది సూచిస్తోంది.
ప్రపంచ బ్యాంకు 2026 ఆర్థిక సంవత్సరానికి గానూ దేశాల ఆర్థిక వర్గీకరణను తాజాగా ప్రకటించింది. ఈ జాబితాలో, భారతదేశం 'లోయర్-మిడిల్-ఇన్కం' కేటగిరీలోనే స్థిరంగా ఉంది. అయితే, ఇదే వర్గీకరణలో ఆసియా దేశాలైన వియత్నాం, ఫిలిప్పీన్స్ వంటివి 'అప్పర్-మిడిల్-ఇన్కం' స్థాయికి చేరుకోవడం విశేషం.
సాధారణంగా, ఒక దేశ ఆర్థిక వ్యవస్థ వృద్ధి (GDP Growth) పెద్దదిగా ఉన్నప్పటికీ, అక్కడి ప్రజల తలసరి ఆదాయం (Per Capita Income) పెరగడం అనేది మరో కీలకమైన అంశం. ఈ విషయంలోనే ఇండియా, ఇతర దేశాల కంటే వెనుకబడిందని తాజా వర్గీకరణ స్పష్టం చేస్తోంది.
అసలు ఆదాయ వర్గీకరణ ఎలా?
దేశాల ఆర్థిక స్థాయిని నిర్ధారించడానికి, తలసరి స్థూల జాతీయోత్పత్తి (Per Capita GNI)ని ప్రమాణంగా తీసుకుంటారు. 'అప్పర్-మిడిల్-ఇన్కం' కేటగిరీలోకి రావాలంటే, ఒక దేశం తలసరి GNI $4,496 దాటాలి. ప్రస్తుతం, భారతదేశం తలసరి GNI సుమారు $2,760గా ఉంది. దీనికి భిన్నంగా, వియత్నాం తలసరి GNI $4,970కి, ఫిలిప్పీన్స్ $4,850కి చేరుకున్నాయి. ఈ రెండు దేశాలు అవసరమైన పరిమితిని అధిగమించాయి. శ్రీలంక, జోర్డాన్ వంటి దేశాలు కూడా ఈసారి ఉన్నత వర్గానికి మారాయి.
ఎగుమతుల ఆధారిత తయారీ రంగం కీలకం
భారతదేశానికి, వియత్నాం వంటి దేశాలకు మధ్య ఈ వ్యత్యాసానికి ప్రధాన కారణం 'ఎగుమతుల ఆధారిత తయారీ రంగం' (Export-led Manufacturing). గ్లోబల్ సప్లై చైన్లలో వస్తున్న మార్పులను వియత్నాం అందిపుచ్చుకుంది. భారీగా విదేశీ పెట్టుబడులను, ముఖ్యంగా ఎలక్ట్రానిక్స్, తయారీ రంగాలలో ఆకర్షించింది. దీని ఫలితంగా ఉద్యోగ అవకాశాలు పెరిగి, ప్రజల ఆదాయం కూడా పెరిగింది.
దీనికి విరుద్ధంగా, భారతదేశం గ్లోబల్ ఎగుమతుల్లో వాటా 2014 నుంచి సుమారు 1.7% వద్దనే నిలిచిపోయింది. ఎలక్ట్రానిక్ అసెంబ్లీ, తయారీ రంగాల్లో ఇండియా ఇటీవల పురోగతి సాధించినప్పటికీ, సగటు జాతీయ ఆదాయంపై దాని ప్రభావం చిన్న, ఎగుమతి-కేంద్రీకృత ఆర్థిక వ్యవస్థల స్థాయిలో లేదు.
భవిష్యత్ అంచనాలు
ప్రపంచంలోనే అత్యంత వేగంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ప్రధాన ఆర్థిక వ్యవస్థలలో ఒకటిగా భారత్ కొనసాగుతున్నప్పటికీ, ఆదాయ ladder పైకి ఎదగాలంటే ఉత్పాదకత (Productivity)తో పాటు సంపద పంపిణీలో స్థిరమైన వృద్ధి అవసరం. ప్రపంచ బ్యాంకు అంచనాల ప్రకారం, భారతదేశం 2032 నాటికి 'అప్పర్-మిడిల్-ఇన్కం' స్థాయికి చేరుకోవచ్చు. అయితే, ఇది ఆర్థిక సంస్కరణల వేగం, మౌలిక సదుపాయాల అభివృద్ధి, జనాభా ప్రయోజనాన్ని ఉపయోగించుకోవడం వంటి అనేక అంశాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది.
దీర్ఘకాలిక ఆర్థిక పరిణామాలను గమనిస్తున్న పెట్టుబడిదారులు, తయారీ రంగ ఎగుమతుల్లో పురోగతిని, దేశీయ వినియోగం (Domestic Consumption) స్థిరత్వాన్ని పర్యవేక్షించే అవకాశం ఉంది. 2047 నాటికి ఉన్నత-ఆదాయ దేశంగా మారాలంటే, ప్రాంతీయ దేశాలతో పోలిస్తే తలసరి ఆదాయంలో ఉన్న భారీ అంతరాన్ని తగ్గించడానికి నిలకడగా, సగటు కంటే ఎక్కువ వృద్ధి రేటును కొనసాగించాల్సి ఉంటుంది.