దేశీయ అవసరాలకే తొలి ప్రాధాన్యం!
అంతర్జాతీయంగా క్రూడ్ ఆయిల్ ధరలు గతంలో $70 డాలర్ల నుంచి ప్రస్తుతం దాదాపు $122 డాలర్లకు ఎగబాకడంతో, దేశీయంగా ఇంధన ధరలు విపరీతంగా పెరుగుతున్నాయి. ఈ నేపథ్యంలో, వినియోగదారులను రక్షించేందుకు, దేశీయ అవసరాలకు ఇంధన లభ్యతను నిర్ధారించేందుకు భారత ప్రభుత్వం కీలక నిర్ణయం తీసుకుంది. పెట్రోల్, డీజిల్ల ఎగుమతులపై (exports) ఎక్స్పోర్ట్ టాక్స్ విధించింది. దీనితో పాటు, దేశీయంగా రిఫైనరీలకు కూడా ఈ టాక్స్ వర్తిస్తుంది.
కంపెనీలకు భారీ నష్టాలు.. ప్రభుత్వానికి భారాలు!
ఈ కొత్త పన్ను విధానం వల్ల చమురు కంపెనీలు భారీ నష్టాలను ఎదుర్కోనున్నాయి. ఈ క్వార్టర్ లో పెట్రోల్ పై లీటరుకు ₹24 మేర, డీజిల్ పై లీటరుకు ₹30 మేర నష్టం వస్తుందని అంచనా. అంతర్జాతీయంగా ఇంధన ధరలు 20% నుంచి 50% వరకు పెరిగాయి. అయితే, వినియోగదారులను ఆదుకోవడానికి ప్రభుత్వం ఈ భారాన్ని ఎక్కువగా మోయాల్సి వస్తోంది. దీనివల్ల ప్రభుత్వ ఆదాయం కూడా గణనీయంగా తగ్గే అవకాశం ఉంది.
ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం.. బడ్జెట్కు ముప్పు!
భారతదేశం తన అవసరాలకు 85% పైగా క్రూడ్ ఆయిల్ ను దిగుమతి చేసుకుంటుంది. ప్రస్తుత భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో, బ్రెంట్ క్రూడ్ ధర $100 డాలర్లను దాటింది. ఇది దేశ వాణిజ్య లోటును (Trade Deficit) మరింత పెంచే అవకాశం ఉంది. ఫిబ్రవరిలో $27.1 బిలియన్గా ఉన్న వాణిజ్య లోటు, మార్చిలో $4 బిలియన్లకు పైగా పెరగవచ్చని అంచనా. క్రూడ్ ధరలు $10 పెరిగితే, దిగుమతుల బిల్లు $1.5-$2 బిలియన్లు పెరుగుతుందని ఆర్థికవేత్తలు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఇది కరెంట్ అకౌంట్ డెఫిసిట్ (CAD) ను పెంచి, భారత రూపాయి (Rupee) విలువను 92.33 వద్ద మరింత బలహీనపరుస్తుంది. అధిక ఇంధన ధరల వల్ల ప్రభుత్వానికి బడ్జెట్ లోటు 30 బేసిస్ పాయింట్లు పెరిగే ప్రమాదం ఉంది.
గతంలో ఎప్పుడు ఇలా జరిగింది?
గతంలో, 2022 జూలైలో భారత ప్రభుత్వం అధిక లాభాలు గడిస్తున్న చమురు కంపెనీలపై విండ్ఫాల్ ప్రాఫిట్ టాక్స్ (Windfall Profit Tax) విధించింది. అయితే, అంతర్జాతీయ ధరలు స్థిరపడటంతో 2024 నవంబర్ నాటికి ఈ పన్నులను రద్దు చేశారు. కానీ, ఇప్పుడు విధించిన ఎక్స్పోర్ట్ టాక్స్.. అధిక లాభాలపై కాదు, దేశీయంగా ఇంధన లభ్యతను పెంచడం, ధరలను నియంత్రించడం లక్ష్యంగా తీసుకున్న చర్య.
మున్ముందు సవాళ్లు.. అనలిస్టుల అంచనాలు!
ప్రస్తుత పరిస్థితుల్లో, గ్లోబల్ క్రూడ్ ధరలు ఎంతకాలం ఎక్కువగా ఉంటాయనే దానిపై ఈ ఎక్స్పోర్ట్ టాక్స్ విధానం విజయం ఆధారపడి ఉంటుంది. పశ్చిమ ఆసియాలో భౌగోళిక ఉద్రిక్తతలు, ఇంధన సరఫరా మార్గాలకు (Strait of Hormuz) ముప్పు వంటివి రిస్క్ లుగా మారాయి. ద్రవ్యోల్బణం, వాణిజ్య లోటు, బలహీన రూపాయి వంటివి ఆర్థిక వ్యవస్థపై ఒత్తిడి పెంచుతున్నాయి.
స్టేట్-రన్ కంపెనీ అయిన ఇండియన్ ఆయిల్ కార్పొరేషన్ (IOC) వంటి సంస్థలపై ఈ విధానం ప్రభావం చూపవచ్చు. అనలిస్టులు IOC స్టాక్ పై 'Buy' రేటింగ్ తో పాటు ₹195.00 టార్గెట్ ప్రైస్ ను సూచిస్తున్నారు. ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరానికి 5.63 P/E రేషియో ఆకర్షణీయంగా ఉన్నా, ఈ కొత్త పన్నులు రిఫైనరీల లాభదాయకతను, నిర్వహణ సౌలభ్యాన్ని దెబ్బతీయవచ్చు. మార్కెట్ పరిస్థితులు, ప్రభుత్వ విధానాలు ఈ రంగం పనితీరును ప్రభావితం చేస్తాయి.