4 ఏళ్ల తర్వాత ఇంధన ధరల పెరుగుదల
ఈ ధరల పెంపు మే 15, 2026 నుండి అమలులోకి వస్తుంది. ఇప్పటివరకు అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో ధరల ఒడిదుడుకుల నుంచి వినియోగదారులను రక్షించేందుకు ప్రభుత్వం చర్యలు తీసుకుంది. అయితే, ముడి చమురు ధరలు పెరిగిపోవడంతో ఆయిల్ కంపెనీలు ఎదుర్కొంటున్న నష్టాలను తగ్గించడానికి ఈ పెంపు అనివార్యమైంది.
రవాణా, వినియోగదారులపై తక్షణ ప్రభావం
ఈ మార్పుతో రవాణా ఖర్చులు ఒక్కసారిగా పెరగనున్నాయి. ఢిల్లీలో పెట్రోల్ ధర ₹97.77, డీజిల్ ధర ₹90.67 కు చేరింది. ఇది రోజువారీ ప్రయాణికులకు, వాణిజ్య వాహనాల యజమానులకు నేరుగా భారంగా మారుతుంది. ఇప్పటికే రవాణా సంఘాలు ఛార్జీల పెంపునకు డిమాండ్ చేస్తున్నాయి.
గ్లోబల్ ఆయిల్ సంక్షోభం ప్రధాన కారణం
పశ్చిమాసియాలో అమెరికా, ఇరాన్ ల మధ్య పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తతలు, హోర్ముజ్ జలసంధిలో రవాణాకు అంతరాయాలు ఏర్పడటం వంటి పరిణామాల నేపథ్యంలో బ్రెంట్ క్రూడ్ ఆయిల్ ధర $107 బ్యారెల్ కు చేరుకుంది. భారతదేశం తన చమురు అవసరాలకు దిగుమతులపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడటంతో, ఈ పరిస్థితి దేశీయంగా ధరల పెరుగుదలకు, రూపాయి బలహీనపడటానికి దారితీసింది.
ద్రవ్యోల్బణం ముప్పు
ప్రస్తుతం దేశంలో రిటైల్ ద్రవ్యోల్బణం (CPI) ఏప్రిల్ 2026 లో 3.48% ఉండగా, హోల్సేల్ ధరల సూచీ (WPI) 8.3% కి చేరింది. ముఖ్యంగా ఇంధన, విద్యుత్ రంగంలో ద్రవ్యోల్బణం 24.71% గా నమోదైంది. ఈ ధరల పెంపుతో మే నెలలో CPI 4.1% కు, WPI 9% దాటవచ్చని విశ్లేషకులు అంచనా వేస్తున్నారు. పెరిగిన ఇంధన ధరలు ఆహార పదార్థాలతో సహా అన్ని నిత్యావసర వస్తువుల ధరలను పెంచుతాయి. ఇది సామాన్యులపై, ముఖ్యంగా తక్కువ ఆదాయ వర్గాలపై తీవ్ర భారాన్ని మోపుతుంది. దీంతో రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) వడ్డీ రేట్లను పెంచే అవకాశాలున్నాయి.
ప్రభుత్వ ఖజానాపై భారం
గ్లోబల్ ఆయిల్ ధరలను గతంలో ప్రభుత్వం భరించడంతో ప్రభుత్వ ఖజానాపై ఇప్పటికే భారం పడింది. ప్రస్తుత ఆర్థిక సంవత్సరానికి (FY27) 4.3% జీడీపీ లోటు లక్ష్యంగా ఉన్నా, ఎరువులపై రాయితీలు (₹2 లక్షల కోట్లకు పైగా) పెరగడం, ఆయిల్ మార్కెటింగ్ కంపెనీలు (OMCs) భారీ నష్టాలు చవిచూడటం వంటి కారణాలతో ఈ లోటు అంచనాలను మించిపోయే అవకాశం ఉంది. బలహీనపడుతున్న రూపాయి దిగుమతుల బిల్లును పెంచుతుంది, కరెంట్ అకౌంట్ లోటును (Current Account Deficit) విస్తరింపజేస్తుంది. ఇవన్నీ విదేశీ మారక నిల్వలపై (Forex Reserves) ఒత్తిడిని పెంచుతున్నాయి. ఇది ఒకవైపు ప్రధాని మోడీ 'స్వచ్ఛంద పొదుపు' పిలుపునిస్తున్న తరుణంలో తీసుకోవడం గమనార్హం.
ఆర్థిక వ్యవస్థపై ప్రభావం
దేశ ఆర్థిక వృద్ధికి కీలకమైన లాజిస్టిక్స్ రంగంపై ఈ ధరల పెరుగుదల ప్రభావం చూపనుంది. పెరిగిన నిర్వహణ ఖర్చులను కంపెనీలు వినియోగదారులపైకి నెట్టేసే అవకాశం ఉంది. ఇది మొత్తం డిమాండ్ను తగ్గించి, ఉత్పత్తిని మందగింపజేయవచ్చు. విశ్లేషకులు ఈ పరిస్థితి కొనసాగితే ద్రవ్యోల్బణం, కరెంట్ అకౌంట్ లోటు మరింత పెరిగే అవకాశం ఉందని హెచ్చరిస్తున్నారు. పెరుగుతున్న ఇంధన ధరలు, అస్థిర మార్కెట్ల మధ్య ఆర్థిక లక్ష్యాలను, ద్రవ్యోల్బణాన్ని, వృద్ధిని సమతుల్యం చేసుకోవడం ప్రభుత్వానికి పెద్ద సవాలుగా మారింది.